Ειδήσεις Οικονομικές Ειδήσεις

Τι ισχύει για τον υποχρεωτικό έλεγχο των επιχειρήσεων για τα έτη 2016, 2017, 2018. - Ο έλεγχος από ορκωτούς ελεγκτές για τη χρήση του 2016



Επιμέλεια

Επιστημονική ομάδα TAXHEAVEN


Ι. Πρόλογος

Με αφορμή ένα απαντητικό έγγραφο της ΕΛΤΕ που αφορούσε στο ζήτημα του υποχρεωτικού ελέγχου των οικονομικών καταστάσεων των επιχειρήσεων για τα έτη 2016, 2017 και 2018, θα παραθέσουμε τις σκέψεις και τους προβληματισμούς μας γύρω από το ομολογουμένως ακανθώδες αυτό θέμα.

Να τονίσουμε ότι διαχρονικά, η θέση του κόμβου πάνω σε τέτοια λεπτά θέματα είναι η παροχή έγκυρης ενημέρωσης προς όλους τους ενδιαφερόμενους και όχι η βεβιασμένη ανάρτηση και η αβασάνιστη υιοθέτηση τέτοιων γνωμοδοτήσεων.


ΙΙ. Η έγγραφη απάντηση της ΕΛΤΕ

Σύμφωνα με απαντητικό έγγραφο της ΕΛΤΕ ισχύουν τα ακόλουθα ως προς τον υποχρεωτικό έλεγχο των επιχειρήσεων για τα έτη 2016, 2017, 2018:

«Σε συνέχεια του ως άνω σχετικού, που αφορά την ημερομηνία έναρξης της εφαρμογής των αριθμητικών κριτηρίων (ορίων) για τον υποχρεωτικό έλεγχο των οικονομικών καταστάσεων και η οποία ορίζεται η 1η Ιανουαρίου 2016, διευκρινίζουμε τα παρακάτω:

α) Εταιρείες οι οποίες κατά τις χρήσεις 2014 και 2015 υπερέβησαν τα δύο από τα τρία κριτήρια που ίσχυαν μέχρι 31/12/2015 (σύνολο ενεργητικού ευρώ 2.500.000,00, κύκλος εργασιών ευρώ 5.000.000,00 και μ.ο. εργαζομένων άτομα 50), υποχρεούνται να υπαχθούν σε υποχρεωτικό έλεγχο για τη διαχειριστική χρήση 2016.

β) Εταιρείες οι οποίες κατά τη χρήση 2015 υπερέβησαν τα δύο από τα τρία παραπάνω κριτήρια που ίσχυαν μέχρι 31/12/2015 και θα υπερβούν κατά τη χρήση 2016 τα δύο από τα τρία νέα κριτήρια που ισχύουν από 1/1/2016 (σύνολο ενεργητικού ευρώ 4.000.000,00, κύκλος εργασιών ευρώ 8.000.000,00 και μ.ο. εργαζομένων άτομα 50), υποχρεούνται να υπαχθούν σε υποχρεωτικό έλεγχο για τη διαχειριστική χρήση 2017.

γ) Για τον έλεγχο της χρήσης 2018 θα ληφθούν υπόψη τα δύο από τα τρία κριτήρια που ισχύουν από 1/1/2016 (σύνολο ενεργητικού ευρώ 4.000.000,00, κύκλος εργασιών ευρώ 8.000.000,00 και μ.ο. εργαζομένων άτομα 50) και ως εκ τούτου υποχρεούνται να υπαχθούν σε υποχρεωτικό έλεγχο οι εταιρείες που θα υπερβούν αυτά κατά τις χρήσεις 2016 και 2017». 

Στο σημείο αυτό παραθέτουμε και την πρωτότυπη απάντηση:







ΙΙΙ. Σύντομη ιστορική αναδρομή

Με την παράγραφο 6 του άρθρου 42α του ν. 2190/1920 —όπως αυτό τροποποιήθηκε με τον νόμο 4308/2014 — και ίσχυσε από 1.1.2015, σχετικά με την άρση από τον υποχρεωτικό έλεγχο των οικονομικών καταστάσεων από τους ελεγκτές του ν.3693/2008 -ή ορκωτούς ελεγκτές όπως έχουμε συνηθίσει να λέμε-,  προβλέπονταν τα εξής:

 «Κάθε εταιρεία, η οποία, κατά την ημερομηνία κλεισίματος του, πρώτου μετά την έναρξη ισχύος αυτού του νόμου ισολογισμού της, δεν υπερβαίνει τα αριθμητικά όρια των δύο από τα παρακάτω τρία κριτήρια:
α) σύνολο ισολογισμού δύο εκατομμύρια πεντακόσιες χιλιάδες (2.500.000) ευρώ,
β) καθαρός κύκλος εργασιών πέντε εκατομμύρια (5.000.000) ευρώ,
γ) μέσος όρος προσωπικού που απασχολήθηκε κατά τη διάρκεια της χρήσης 50 άτομα, και εφόσον δεν εφαρμόζει τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα του Κανονισμού 1606/2002 της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δύναται να μην εκλέγει ελεγκτές από τους νόμιμους ελεγκτές του ν. 3693/2008. Όταν η εταιρεία παύει να υπερβαίνει τα αριθμητικά όρια της παρούσας παραγράφου για δύο συνεχόμενες χρήσεις, ενώ τα υπερέβαινε, η ευχέρεια παρέχεται από τη χρήση που έπεται των δύο εν λόγω χρήσεων. Όταν η εταιρεία υπερβαίνει τα αριθμητικά όρια της παρούσας παραγράφου για δύο συνεχόμενες χρήσεις, ενώ δεν τα υπερέβαινε, η άρση της ευχέρειας ενεργοποιείται από τη χρήση που έπεται των δύο εν λόγω χρήσεων.»


Οι ως άνω διατάξεις είχαν τεθεί και εφαρμόζονταν αφενός μεν, ξεχωριστά από τις διατάξεις του νόμου 4308/2014 (Ε.Λ.Π.), αφετέρου δε, ανεξαρτήτως από την κατηγορία των οντοτήτων έτσι όπως προσδιορίζονται από το άρθρο 2 του νόμου.

Η διάταξη η οποία όριζε τον υποχρεωτικό έλεγχο των οικονομικών καταστάσεων από ελεγκτές του νόμου 3693/2008 ήταν η παράγραφος 1 του άρθρου 36 του ν.2190/1920, η οποία προέβλεπε τα εξής :

 1. Οι ετήσιες οικονομικές καταστάσεις ανωνύμων εταιρειών που υπερβαίνουν τα δύο από τα τρία αριθμητικά όρια των κριτηρίων της παραγράφου 6 του άρθρου 42α, ελέγχονται από έναν τουλάχιστον ορκωτό ελεγκτή - λογιστή, σύμφωνα με τις διατάξεις της σχετικής περί ορκωτών ελεγκτών - λογιστών νομοθεσίας. Οι διατάξεις των παραγράφων 7 και 8 του άρθρου 42α εφαρμόζονται αναλόγως. Σε κάθε περίπτωση, το καταστατικό εταιρείας που ιδρύεται με κεφάλαιο τουλάχιστον τρία εκατομμύρια (3.000.000) ευρώ πρέπει να προβλέπει ότι οι ετήσιες οικονομικές καταστάσεις της πρώτης εταιρικής χρήσης ελέγχονται από ορκωτό ελεγκτή - λογιστή.

Υπενθυμίζουμε ότι η διάταξη αυτή είχε τροποποιηθεί προηγουμένως με τον νόμο 3604/2007.


Με την περίπτωση 6ΙΙβ της υποπαραγράφου Α1 της παραγράφου Α του άρθρου 2 του ν. 4336/2015, οι ως άνω διατάξεις (παράγραφος 6 του άρθρου 42 και άρθρο 3 του ν.2190/1920) καταργήθηκαν, και η κατάργησή τους ίσχυσε από την υπογραφή από τα συμβαλλόμενα μέρη της Σύμβασης Χρηματοδοτικής Διευκόλυνσης της ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΥ Β' του άρθρου 3 του ανωτέρω ν. 4336/2015, ήτοι από 19-08-2015.

Με την κατάργηση αυτή ο νομοθέτης ήθελε να συνδέσει τον υποχρεωτικό έλεγχο των οικονομικών καταστάσεων από τους ελεγκτές με τις κατηγορίες οντοτήτων, όπως αυτές προσδιορίζονται στον νόμο 4308/2014 και να τις αποσυνδέσει από κάθε άλλο κριτήριο.

Στην ίδια υποπαράγραφο του νόμου 4336/2015 που κατάργησε την ανωτέρω παράγραφο τίθενται πλέον οι νέες διατάξεις για τον υποχρεωτικό έλεγχο των ελεγκτών, έτσι ώστε πλέον η ελληνική νομοθεσία να εναρμονιστεί και με την διάταξη του άρθρου 34 της οδηγίας 2013/34/EE.

Οι νέες διατάξεις ορίζουν τα ακόλουθα:

 «ΥΠΟΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ Α.1: ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ

Τακτικός έλεγχος χρηματοοικονομικών καταστάσεων

1. I) Υπόκεινται σε τακτικό έλεγχο από έναν ή περισσότερους νόμιμους ελεγκτές ή ελεγκτικά γραφεία του ν. 3693/2008 (Α'174), σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 4 της παρούσας υποπαραγράφου:

α) Οι χρηματοοικονομικές καταστάσεις των οντοτήτων των περιπτώσεων α' και β' της παρ. 2 του άρθρου 1 του ν. 4308/2014 (Α' 251), όταν βάσει των κριτηρίων μεγέθους του άρθρου 2 του ίδιου νόμου χαρακτηρίζονται ως μεσαίες και μεγάλες οντότητες.

β) Οι χρηματοοικονομικές καταστάσεις των οντοτήτων της περίπτωσης α' της παρούσας παραγράφου ανεξαρτήτως μεγέθους, όταν οι οντότητες αυτές χαρακτηρίζονται ως δημοσίου ενδιαφέροντος (συμφέροντος), κατά την έννοια του ορισμού του Παραρτήματος Α' του ν. 4308/2014.


γ) Οι ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις που συντάσσουν οι όμιλοι οι οποίοι βάσει της παρ. 3 του άρθρου 31 του ν. 4308/2014 χαρακτηρίζονται ως «μεγάλοι».

δ) Οι ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις που συντάσσουν οι όμιλοι ανεξαρτήτως μεγέθους, όταν οι όμιλοι αυτοί χαρακτηρίζονται ως δημοσίου ενδιαφέροντος (συμφέροντος), κατά την έννοια του ορισμού του Παραρτήματος Α' του ν. 4308/2014.

II) Εξακολουθούν να ισχύουν διατάξεις ειδικής νομοθεσίας που υπαγάγουν σε έλεγχο από νόμιμο ελεγκτή ειδικές κατηγορίες οντοτήτων.

2. Προαιρετικός τακτικός έλεγχος

Μικρές οντότητες κατά την έννοια του άρθρου 2 του ν. 4308/2014 (Α' 251) μπορούν να προβλέπουν στο καταστατικό τους ή, εάν δεν προβλέπεται σε αυτό, να αποφασίζουν δια της γενικής συνέλευσης των μετόχων ή της συνέλευσης των εταίρων, την υποβολή των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων σε έλεγχο, σύμφωνα με τα ισχύοντα ελεγκτικά πρότυπα.

Διορισμός ελεγκτών

3. α) Ο έλεγχος των χρηματοοικονομικών καταστάσεων της παραγράφου 1 αποτελεί προϋπόθεση του κύρους της έγκρισης των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων από τη γενική συνέλευση ή άλλο αρμόδιο όργανο.

β) Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο διορίζονται από την τακτική γενική συνέλευση των μετόχων ή τη συνέλευση των εταίρων, που λαμβάνει χώρα κατά τη διάρκεια της ελεγχόμενης χρήσης. Το καταστατικό ή έκτακτη συνέλευση, που συγκαλείται εντός τριμήνου από τη σύσταση της οντότητας, μπορεί να ορίζει ελεγκτή για την πρώτη εταιρική χρήση. Τα μέλη του διοικητικού οργάνου ευθύνονται έναντι της οντότητας για την παράλειψη διορισμού ελεγκτή, σύμφωνα με τα παραπάνω, αν δεν συγκάλεσαν εγκαίρως την τακτική συνέλευση ή, στην περίπτωση του προηγούμενου εδαφίου, έκτακτη συνέλευση, με θέμα ημερήσιας διάταξης το διορισμό ελεγκτή.

γ) Σε κάθε περίπτωση, ο διορισμός ελεγκτή από μεταγενέστερη συνέλευση δεν επηρεάζει το κύρος του διορισμού του.

δ) Ο διορισμός του ελεγκτή γνωστοποιείται σε αυτόν από την οντότητα. Ο ελεγκτής θεωρείται ότι αποδέχθηκε το διορισμό του, αν δεν τον αποποιηθεί εντός πέντε (5) εργάσιμων ημερών.

ε) Κατά τα λοιπά, εφαρμόζονται οι διατάξεις του ν. 3693/2008 (Α'174). Δικαιώματα και υποχρεώσεις του ελεγκτή

4. α) Ο ελεγκτής οφείλει κατά τη διάρκεια της χρήσεως να παρακολουθεί τη λογιστική και διαχειριστική κατάσταση της οντότητας. Έχει δικαίωμα να λαμβάνει γνώση οποιουδήποτε λογιστικού αρχείου όπως αυτά καθορίζονται στο Κεφάλαιο 2 του ν. 4308/2014, καθώς και κάθε εταιρικού βιβλίου που προβλέπεται από το νόμο.

β) Ο ελεγκτής οφείλει να παρίσταται στη γενική συνέλευση και να παρέχει κάθε πληροφορία που είναι σχετική με τον έλεγχο που διενήργησε.

γ) Ο ελεγκτής δικαιούται με αίτησή του προς το αρμόδιο κατά περίπτωση διοικητικό όργανο της οντότητας, να ζητήσει τη σύγκληση έκτακτης γενικής συνέλευσης.

δ) Η συνέλευση της περίπτωσης γ' συγκαλείται υποχρεωτικά από το αρμόδιο όργανο διοίκησης της οντότητας εντός δέκα (10) ημερών από την επίδοση της αίτησης προς τον πρόεδρο αυτού, έχει δε ως αντικείμενο ημερήσιας διάταξης τα θέματα που περιέχονται στην αίτηση. Αν δεν συγκληθεί εντός της προθεσμίας αυτής, εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις που διέπουν την αίτηση σύγκλησης συνέλευσης που υποβάλλεται από μειοψηφία μετόχων ή εταίρων. Περιεχόμενο της έκθεσης ελέγχου

5. α) Τα θέματα της διενέργειας του τακτικού ελέγχου και της έκθεσης ελέγχου (περιεχόμενο, έκδοση, υπογραφή) ρυθμίζονται από το ν. 3693/2008.

β) Στην έκθεση ελέγχου ο ελεγκτής αναφέρει αν συντάχθηκε η δήλωση εταιρικής διακυβέρνησης και παρέχονται σε αυτήν τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στην περίπτωση δ' της παρ. 3 του άρθρου 43α του κ. ν. 2190/1920.

γ) Ο ελεγκτής διατυπώνει γνώμη σχετικά με το εάν:

γα) η έκθεση διαχείρισης αντιστοιχεί στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις του ίδιου οικονομικού έτους,

γβ) η έκθεση διαχείρισης έχει καταρτισθεί σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές απαιτήσεις (περίπτωση δ' της παρ. 3 του άρθρου 43α του κ. ν. 2190/1920) και

γγ) δηλώνει αν, σύμφωνα με τη γνώση και την κατανόηση της οντότητας και του περιβάλλοντός της που αποκτήθηκαν κατά τον έλεγχο, έχει εντοπίσει ουσιώδεις ανακρίβειες στην έκθεση διαχείρισης και δίνει ενδείξεις σχετικά με τη φύση των ανακριβειών αυτών.

δ) Η παράγραφος γ' έχει εφαρμογή τόσο στην ετήσια όσο και στην ενοποιημένη έκθεση διαχείρισης.

ε) Σε περίπτωση που οι ετήσιες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της μητρικής οντότητας επισυνάπτονται στις ετήσιες ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις του ομίλου, οι εκθέσεις ελέγχου αυτών μπορούν να συγχωνεύονται σε μία. Μεταβατικές διατάξεις

6. Ι) Η έναρξη ισχύος της παρούσας υποπαραγράφου ορίζεται από 1η Ιανουαρίου 2016.»


Η νέα αυτή διάταξη σύμφωνα με την οποία ο έλεγχος θα είναι υποχρεωτικός πλέον μόνο για τις μεσαίες και μεγάλες οντότητες (εκτός των άλλων περιπτώσεων, δημοσίου συμφερόντων κλπ), ισχύει από την 1η Ιανουαρίου 2016.

Η αιτιολογική έκθεση για τις αλλαγές στο πλαίσιο των υποχρεωτικών ελέγχων με τον ν.4336/2015 ανέφερε τα εξής :

"Με την προτεινόμενη ρύθμιση ενσωματώνεται στην ελληνική έννομη τάξη το πλαίσιο τακτικού ελέγχου των επιχειρήσεων, όπως προβλέπεται στην Οδηγία 2013/34/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 26ης Ιουνίου 2013 σχετικά με τις ετήσιες χρηματοοικονομικές καταστάσεις, τις ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις και συναφείς εκθέσεις επιχειρήσεων ορισμένων μορφών, την τροποποίηση της Οδηγίας 2006/43/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και την κατάργηση των Οδηγιών 78/660/ΕΟΚ του Συμβουλίου. Άξονας της προτεινόμενης ρύθμισης είναι η ελάφρυνση των μικρών επιχειρήσεων από δυσανάλογες διοικητικές επιβαρύνσεις, καθιστώντας ως προς αυτές προαιρετικό τον τακτικό έλεγχο, ενώ ταυτόχρονα, προβλέπεται αναμόρφωση του ελεγκτικού πλαισίου, θεσπίζοντας κανόνες που εγγυώνται τη διαφάνεια και την έγκυρη πληροφόρηση."


IV. Συμπεράσματα, επισημάνσεις, προβληματισμοί

Όπως και με την έναρξη ισχύος του νόμου 4308/2014 σε ό,τι αφορά στον προσδιορισμό των κατηγοριών των οντοτήτων, έτσι και σε αυτή την περίπτωση, η πρώτη εφαρμογή της ως άνω διάταξης πρέπει να εξετασθεί με τα όρια που θέτουν τα Ε.Λ.Π..  Επιπροσθέτως,  όταν εξετάζουμε τα κριτήρια ένταξης σε υποχρεωτικό έλεγχο από 1.1.2016, κατά την άποψή μας δεν πρέπει να συνθέτουμε δύο διαφορετικές διατάξεις όπως αναφέρει στο έγγραφό της η ΕΛΤΕ (παρ. 6 άρθρου 42α ν.2190/1920, και άρθρου 2 του ν.4308/2014), καθώς από 1.1.2016 ο νομοθέτης με την ως άνω διάταξη ορίζει ότι ο υποχρεωτικός έλεγχος πρέπει να γίνεται μόνο με την εξέταση της κατηγορίας των οντοτήτων σύμφωνα με το άρθρο 2 των ΕΛΠ.. Δεν είναι δυνατόν, ούτε και φυσικά προβλέπεται από τις διατάξεις των Ε.Λ.Π., μια οντότητα να εντάσσεται σε οποιαδήποτε κατηγορία (πολύ μικρή, μικρή, μεσαία ή μεγάλη) εξετάζοντας διαφορετικά όρια για τα δύο προηγούμενα έτη μετά την 1.1.2016.

Εάν για παράδειγμα μία επιχείρηση  πληρούσε τα κριτήρια της μεσαίας οντότητας του άρθρου 2 του ν.4308/2014 κατά το 2014 και το 2015, πρέπει να υπαχθεί σε υποχρεωτικό έλεγχο για το 2016, ανεξαρτήτως εάν πληρούσε ή όχι το 2014 και το 2015 τα κριτήρια της καταργηθείσας παραγράφου 6 του άρθρου 42α του νόμου 2190/1920, σε συνδυασμό με το επίσης καταργηθέν άρθρο 36 του ιδίου νόμου.

Στα ανωτέρω συνηγορούν και οι οδηγίες που έχουν δοθεί για την τήρηση των Ε.Λ.Π. σύμφωνα με τις οποίες οι οντότητες κατηγοριοποιήθηκαν από 1.1.2015 με βάση τα κριτήρια που πληρούσαν το 2014 και το 2013, έτη που δεν ήταν σε ισχύ η συγκεκριμένη νομοθεσία.

Επιπροσθέτως η οδηγία 2013/34/EE αλλά και οι νέες διατάξεις του νόμου 4336/2015 δεν προβλέπουν την εξέταση των κριτηρίων για τις δύο προηγούμενες χρήσεις με σκοπό την ένταξη στον υποχρεωτικό έλεγχο.  Αυτό επιτυγχάνεται εμμέσως με  τους κανόνες που ισχύουν για  την αλλαγή κατηγορίας οντότητας σύμφωνα με τα Ε.Λ.Π. (σχετική διάταξη της παραγράφου 9 του άρθρου 2 των Ε.Λ.Π.), ωστόσο  οι ανωτέρω διατάξεις του ν.4336/2015 που ισχύουν από 1.1.2016 δεν προβλέπουν ειδική διάταξη που να ορίζει την  εξέταση των κριτηρίων ένταξης σε υποχρεωτικό έλεγχο για τα δύο προηγούμενα και  συνεχόμενα έτη.

Οι παραπάνω σκέψεις και οι προβληματισμοί που παρατίθενται στην παρούσα ανάλυση αποτελούν προσωπικές εκτιμήσεις της επιστημονικής ομάδας που ερείδονται τόσο στις κείμενες διατάξεις όσο και στην ερμηνευτική προσέγγιση αυτών.




Τα σχόλια και οι απόψεις που δημοσιεύονται δεν υιοθετούνται από τον κόμβο και εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή.
Θα παρακαλούσαμε πολύ να διατηρήσετε τα σχόλια σας ευγενικά, πολιτισμένα και ουσιώδη. Αποφύγετε χαρακτηρισμούς απέναντι σε άλλους σχολιαστές και προσπαθήστε οι συζητήσεις να γίνονται σε ευπρεπή πλαίσια.

Σχόλια με υβριστικό περιεχόμενο διαγράφονται αυτόματα χωρίς προειδοποίηση.



Email:
Θέμα:
Μήνυμα:
 
Δημιουργία νέας κατηγορίας

Your Categories

  • ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ
Up
Close
Close
Κλείσιμο