Ειδήσεις Οικονομικές Ειδήσεις

Μέχρι το 2020 θα εχει ολοκληρωθεί το Εθνικό Κτηματολόγιο



ΑΠΟΜΑΓΝΗΤΟΦΩΝΗΣΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗΣ ΤΥΠΟΥ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΠΕΚΑ, ΓΙΑΝΝΗ ΜΑΝΙΑΤΗ,
ΓΙΑ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΕΚΑ, ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Καλημέρα. Σας καλέσαμε, σήμερα, για να σας παρουσιάσουμε το μεγάλο πρόγραμμα Κτηματογράφησης της χώρας, με το οποίο φιλοδοξούμε να ολοκληρώσουμε στο σύνολο της εδαφικής επικράτειας της πατρίδας μας τη διαδικασία κτηματογράφησης.
Έχουμε πλήρη επίγνωση του τι συνέβη στο παρελθόν και γνωρίζουμε πολύ καλά πού βρισκόμαστε σήμερα και πώς θέλουμε να βαδίσουμε στο αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα. Έχουμε επίσης πλήρη επίγνωση του γεγονότος ότι πρόκειται για ένα τεράστιο έργο, το οποίο θα πρέπει μέσα σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, με συγκεκριμένες προδιαγραφές ακρίβειας και πιστότητας να ολοκληρωθεί, έτσι ώστε επιτέλους η χώρα μας να αποκτήσει αυτή τη βασική εθνική υποδομή.
Θα ξεκινήσουμε λέγοντας και υπενθυμίζοντας ότι, ουσιαστικά το Κτηματολόγιο είναι το μεγαλύτερο μεγάλο έργο της χώρας. Και θέλω να ξαναθυμηθούμε αυτή την έκφραση, γιατί χωρίς Εθνικό Κτηματολόγιο, στην πραγματικότητα χωρίς μια ουσιαστική, μηχανογραφημένη, ολοκληρωμένη, πληροφοριακή υποδομή της χώρας, κανείς δεν μπορεί να σχεδιάσει το μέλλον οποιουδήποτε τόπου.
Άρα, σήμερα, κάνουμε ένα νέο ξεκίνημα, έτσι ώστε το Εθνικό Κτηματολόγιο να αποκτήσει το βασικό του ρόλο. Ποιος είναι ο ρόλος αυτός;

• Πρώτον, η διασφάλιση των εμπράγματων δικαιωμάτων των ακινήτων των πολιτών.

• Δεύτερον, να εντοπίσουμε, να καταγράψουμε, να αποκαλύψουμε και να αξιοποιήσουμε, την ακίνητη περιουσία του Δημοσίου, η οποία κατά τις προηγούμενες δεκαετίες υπέστη όλα όσα γνωρίζουμε όλοι ότι έχει υποστεί.

• Τρίτος στόχος μας είναι να αποτελέσει το Εθνικό Κτηματολόγιο ένα βασικό εργαλείο για τον αναπτυξιακό σχεδιασμό της χώρας με
θετικό πρόσημο βιωσιμότητας σε εθνικό περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Άρα, έχει μεγάλη σημασία να συνειδητοποιήσουμε ότι χωρίς μια πλήρη ψηφιακή βάση δεδομένων στο σύνολο της επικράτειας, δεν μπορεί να υπάρξει ούτε τοπικός αναπτυξιακός σχεδιασμός, ούτε περιφερειακός, ούτε εθνικός.

• Τέταρτος στόχος μας είναι να προσελκύσουμε και να διασφαλίσουμε επενδύσεις, έτσι ώστε πραγματικά αυτό που αποτελεί τη μεγάλη στόχευση της χώρας να γίνουμε ένας τόπος ελκυστικός για επενδύσεις, να έχει και μια βασική δομή, η οποία θα την υποστηρίζει και θα την διασφαλίζει.

• Πέμπτος στόχος είναι επιτέλους η Κοινωνία των Πολιτών, ο κάθε Έλληνας πολίτης να μπορεί να έχει ένα μηχανισμό διαφανή, αξιόπιστο και σύγχρονο, με τον οποίο θα ελέγχει τις αποφάσεις της διοίκησης, είτε η διοίκηση είναι σε κεντρικό επίπεδο, δηλαδή υπουργεία, είτε είναι σε αποκεντρωμένο περιφερειακό επίπεδο, είτε και σε τοπικό επίπεδο.

Θέλω να καταστήσω σαφές κάτι που το γνωρίζουμε όλοι όσοι ασχολούμαστε με τη ρύθμιση του χώρου. Δεν μπορεί να υπάρξει έλεγχος των πολιτών και της κοινωνίας των πολιτών, αν δεν μπορεί να έχει πλήρη διασφαλισμένη, διαφανή και ολοκληρωμένη πληροφόρηση ο Έλληνας πολίτης. Το Εθνικό Κτηματολόγιο του δίνει τη δυνατότητα ως ένα εργαλείο υπέρβασης των αγκυλώσεων της γραφειοκρατίας, να έχει την πλήρη πληροφόρηση ως ενεργός πολίτης να ασκήσει τα δικαιώματά του. Και τέλος, το Εθνικό Κτηματολόγιο ουσιαστικά αποτελεί μια μεγάλη μεταρρύθμιση στα ζητήματα ρύθμισης του χώρου. Στην πραγματικότητα πρόκειται για ένα εργαλείο, το οποίο θα μας επιτρέψει να πατάξουμε την γραφειοκρατία στη λήψη αποφάσεων πολεοδομικού και χωροταξικού χαρακτήρα και ασφαλώς στα ζητήματα προστασίας του περιβάλλοντος. Με δυο λόγια, για να συνοψίσουμε, σκοπεύουμε αυτό το οποίο συνιστά το DNA του Εθνικού Κτηματολογίου, που είναι το βασικό εργαλείο λήψης αποφάσεων, προστασίας του περιβάλλοντος, ελέγχου της εξουσίας από τον απλό πολίτη, αυτό να το κάνουμε πράξη.

Ξεκινάμε το μεγάλο πρόγραμμα με 28 επιμέρους νέα έργα κτηματογράφησης συνολικού προϋπολογισμού 572 εκατομμύρια ευρώ. Στόχος μας είναι, μέχρι το 2020, να έχει ολοκληρωθεί το Εθνικό Κτηματολόγιο στο σύνολο της επικράτειας της χώρας. Ουσιαστικά, η νέα προκήρυξη αφορά στο 42% των δικαιωμάτων της χώρας, δηλαδή πάνω από 16 εκατομμύρια δικαιώματα, το 65% της επικράτειας. Με τη συνολική δομή που έχουμε σχεδιάσει, προβλέπουμε να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας για πάνω από 12.000 μηχανικούς, επιστήμονες πληροφορικής, δικηγόρους και άλλα στελέχη.
Η δέσμευσή μας είναι να προχωρήσουμε πιο οργανωμένα, πιο γρήγορα και με σεβασμό στον πολίτη. Τώρα πια έχουμε αποκτήσει την εθνική εμπειρία και τη γνώση. Γιατί εκτός των άλλων, διδαχτήκαμε και από τα λάθη του παρελθόντος. Και ταυτόχρονα, με τη νέα νομοθεσία που ισχύει πια, έχουμε ένα θεσμικό πλαίσιο που μας επιτρέπει και τα λάθη του παρελθόντος να διορθώσουμε, αλλά και ένα νέο ξεκίνημα να υλοποιήσουμε. Άρα, προχωράμε στο τελευταίο μεγάλο πρόγραμμα κτηματογράφησης πιο οργανωμένα, πιο γρήγορα και κυρίως πιο αποτελεσματικά για τον πολίτη.

Το Κτηματολόγιο είναι ένα αναπτυξιακό εργαλείο. Είναι ένα εργαλείο που κυρίως οριοθετεί τη δημόσια και ιδιωτική περιουσία και ταυτόχρονα αποτυπώνει σε χάρτες πού βρίσκεται τι, άρα απαντά στο βασικό ερώτημα πού μπορώ να κάνω τι. Είναι το βασικό ερώτημα που απασχολεί οποιονδήποτε ενδιαφέρεται να επενδύσει σε αυτό τον τόπο. Στην πραγματικότητα μιλάμε για ένα διαλειτουργικό και πολυδιάστατο Εθνικό Κτηματολόγιο, δηλαδή για έναν ολοκληρωμένο, πληροφοριακό σύστημα που θα μας επιτρέψει να διαχειριζόμαστε τις επιμέρους παραμέτρους της γης και του περιβάλλοντος. Ταυτόχρονα, θα μας επιτρέπει να παρέχουμε ολοκληρωμένες πληροφορίες ηλεκτρονικής διακυβέρνησης προς τους πολίτες.

Το Κτηματολόγιο, εκτός των άλλων μπορεί να θεωρηθεί ως ο βασικότερος θεσμός που εκσυγχρονίζει τον τρόπο λειτουργίας της Δημόσιας Διοίκησης σε ζητήματα αποφάσεων που σχετίζονται με το χώρο. Ουσιαστικά μας επιτρέπει να λύσουμε μια σειρά δυσλειτουργιών της Δημόσιας Διοίκησης, που κυρίως είχαν να κάνουν με το γεγονός ότι δεν ήταν σαφές απολύτως τίποτα. Δηλαδή δεν είναι απολύτως σαφή τα όρια των δασών και δασικών εκτάσεων, τα όρια των σχεδίων πόλεων, τα όρια των οικισμών, οι γραμμές αιγιαλού, τα όρια των προστατευομένων περιοχών, τα όρια των αρχαιολογικών χώρων. Το σύνολο των θεσμικών γραμμών της Ελληνικής Πολιτείας που ουσιαστικά διασφαλίζουν εντός κάθε περιοχής τι μπορεί ή τι δεν μπορεί να γίνει, θα ολοκληρωθεί με την ολοκλήρωση του Εθνικού Κτηματολογίου.

Πού βρισκόμαστε σήμερα : Σήμερα, έχουμε Κτηματολόγιο στις περιοχές όπου έχει τελειώσει η λεγόμενη Κτηματογράφηση της Πρώτης Γενιάς. Βρίσκεται σε εξέλιξη ή έχει ολοκληρωθεί η Δεύτερη Γενιά Κτηματογράφησης που αναφέρεται στο Κτηματολόγιο των Πρωτευουσών των νομών και των μεγάλων αστικών κέντρων. Και μέσα στο 2014, θα ολοκληρώσουμε τις διαδικασίες για την κτηματογράφηση των υπολοίπων 10 μεγάλων περιοχών της Ελλάδας που έχουν ήδη προκηρυχθεί.

Δυο φράσεις μόνο για την Πρώτη Γενικά Κτηματογράφησης, που ξεκίνησε στη δεκαετία του 1990 και αφορούσε ουσιαστικά σε πιλοτικά προγράμματα σε 340 κυρίως αγροτικές περιοχές. Αυτός εδώ είναι ο χάρτης στον οποίο υπάρχει ασφαλώς το Κτηματολόγιο των Δωδεκανήσων, το Κτηματολόγιο της πρωτευούσης και οι πρώτες διεσπαρμένες στον εθνικό χώρο περιοχές και η Πρώτη Γενικά Κτηματογράφησης, η λεγόμενη Πρώτη Πιλοτική Φάση (διαφάνεια 7, χάρτης 1).

Στη Δεύτερη Γενιά Κτηματογράφησης που ήταν η Κτηματογράφηση του 2008, ουσιαστικά είχαμε αστικές περιοχές και την Πάρνηθα (διαφάνεια 8, χάρτης 2). Άρα εντοπίζουμε πια τις περιοχές στις οποίες είμαστε ένα αρκετά προχωρημένο στάδιο, είτε αναθέσεων είτε ολοκλήρωσης των διαδικασιών. Δεν έχουν ολοκληρωθεί αυτές οι διαδικασίες, φιλοδοξούμε πολύ σύντομα να τις λύσουμε.
Περνάμε στην Τρίτη Γενικά Κτηματογράφησης που στην πραγματικότητα αφορά σε ένα σύνολο, κυρίως της Βόρειας Ελλάδας και της Θεσσαλίας, που έχει να κάνει μες περιοχές στις οποίες οι χαμηλοί κατά το παρελθόν αναδασμοί, κυρίως είναι αγροτικές περιοχές (διαφάνεια 9, χάρτης 3). Είναι η Τρίτη Γενιά Κτηματογράφησης που φιλοδοξούμε η διαδικασία αυτή να έχει ολοκληρωθεί, ουσιαστικά να έχουν ανατεθεί οι μελέτες αυτές, μέχρι το τέλος του 2014. Είναι μια διαδικασία που είναι σε εξέλιξη.

Τέλος, ερχόμαστε στη σημερινή Τέταρτη Γενικά Κτηματογράφησης όπου στην πραγματικότητα θα κτηματογραφηθεί όλη η Κρήτη, όλη η Πελοπόννησος, όλη η Στερεά Ελλάδα, όλη η Ήπειρος κι ένα μεγάλο μέρος της Βόρειας Ελλάδας και ασφαλώς η Νησιωτική Ελλάδα (διαφάνεια 10, χάρτης 4). Στην πραγματικότητα με αυτό το τελευταίο πρόγραμμα κτηματογράφησης, φιλοδοξούμε να κλείσουμε το υπόλοιπο εναπομένον 65% περίπου της έκτασης της χώρας που περιλαμβάνει το 42% περίπου των δικαιωμάτων ιδιοκτητών, ιδιωτών και Δημοσίου στα ακίνητα της χώρας. Ποιά είναι τα χαρακτηριστικά του νέου προγράμματος. Πρώτα απ’ όλα έχουμε ενιαίες μελέτες. Ο ίδιος μελετητής θα ξεκινήσει από τη συλλογή των δεδομένων μέχρι την τελική κτηματογράφηση και την ευθύνη υλοποίησης του Κτηματολογικού Γραφείου. Οι μελέτες θα προχωρήσουν σε τρεις φάσεις. Επειδή ακριβώς είναι 28 μεγάλες μελέτες, έχουμε απολύτως προσδιορίσει, με χρονοδιάγραμμα, σε κάθε ομάδα καλλικρατικών Δήμων, πώς θα προχωρήσει ο ανάδοχος. Οι πρώτες περιοχές θα ξεκινήσουν μέσα στο 2014, τον επόμενο χρόνο οι υπόλοιπες και τέλος του 2016 η τρίτη φάση των κτηματογραφήσεων.

Ισχυριζόμαστε ότι αυτή τη φορά θα προχωρήσουμε πιο οργανωμένα. Επειδή πια έχουμε αποκτήσει σε εθνικό επίπεδο την τεχνογνωσία που χρειάζεται. Και όταν λέω σε τεχνικό επίπεδο, τεχνική γνώση, αναφέρομαι στο ΕΚΧΑ - το φορέα του Εθνικού Κτηματολογίου και Χαρτογράφησης - στα Πανεπιστήμια της χώρας και ασφαλώς αναφέρομαι και στον ιδιωτικό τομέα, ο οποίος θα εκπονήσει τις μελέτες. Μάθαμε όλοι από τα λάθη του παρελθόντος και είμαστε αποφασισμένοι να μην τα επαναλάβουμε. Τα διορθώνουμε τα λάθη του παρελθόντος και έχουμε την πολιτική αποφασιστικότητα να προχωρήσουμε μέχρι τέλος.

Σχετικά με την ποιότητα των μελετών, οι μελέτες υλοποιούνται και θα υλοποιηθούν χωρίς υπέρβαση στα χρονοδιαγράμματα και τους προϋπολογισμούς και με πολύ μικρότερα λάθη απ’ ό,τι στο παρελθόν. Να σας θυμίσω ότι οι ενστάσεις και οι διορθώσεις στα πρώτα πιλοτικά προγράμματα ήταν της τάξης του 20%, τώρα είναι μόλις 3%, και φιλοδοξούμε να μειωθεί ακόμη περισσότερο αυτό το ποσοστό. Πιστεύουμε ότι θα προχωρήσουμε πιο γρήγορα απ’ ό,τι στο παρελθόν.

Κι εδώ θέλω να κάνω ένα σχόλιο. Για να προχωρήσουμε πιο γρήγορα, δεν φτάνει να υπάρχει πολιτική βούληση και δεν φτάνει να υπάρχουν αποφάσεις των οργάνων Διοίκησης του ΕΚΧΑ. Θα πρέπει όλοι να βοηθήσουμε σ’ αυτή την κατεύθυνση. Και αναφέρομαι και στα συλλογικά όργανα των μηχανικών ή των άλλων επιστημόνων που εντάσσονται στη διαδικασία κτηματογράφησης. Θα πρέπει να υπάρξει μια συνολική εθνική συμφωνία ότι τώρα που εξαγγέλλεται το μεγαλύτερο πρόγραμμα κτηματογράφησης της χώρας, θα πρέπει όλοι με θετικό τρόπο να βοηθήσουμε, έτσι ώστε να προχωρήσουν χωρίς τουλάχιστον το μεγάλο αριθμό ενστάσεων του παρελθόντος και χωρίς άλλες δικαστικές εμπλοκές.

Υπάρχει τεράστιο αντικείμενο που είναι εθνικής προτεραιότητας για όλους τους επιστήμονες και για όλους τους μελετητές που εμπλέκονται. Θα προχωρήσουμε πιο γρήγορα, διότι έχουμε δυνατότητα πια με το Ν. 4164/13, που πρόσφατα ψηφίστηκε, να έχουμε συντομότερη διαγωνιστική διαδικασία.

Γνωρίζετε πολύ καλά ότι δεν θα αξιολογηθούν πια τεχνικές προσφορές, που ήταν το μεγάλο ζήτημα στις ενστάσεις. Θα αξιολογηθούν μόνο η ικανότητα των διαγωνιζομένων να υλοποιήσουν το έργο και η οικονομική τους προσφορά. Άρα, σε λιγότερο από ένα χρόνο φιλοδοξούμε να έχουν αναδειχθεί οι ανάδοχοι. Και στις αρχές του 2015 να ξεκινήσει η συλλογή δηλώσεων. Εντός της εβδομάδας, θα υπάρξει η οριστική προκήρυξη - απομένουν μερικές πολύ τεχνικές, δευτερεύουσας σημασίας λεπτομέρειες. Ήδη, η ΕΚΧΑ ΑΕ έχει πάρει όλες τις σχετικές αποφάσεις και τις εξουσιοδοτήσεις.

Θα προχωρήσουμε πιο γρήγορα, διότι υπάρχει και μια άλλη καινοτομία. Ουσιαστικά, έχουμε τη δυνατότητα να κάνουμε τμηματικές περαιώσεις της κτηματογράφησης. Δηλαδή στις περιοχές όπου δεν υπάρχουν ενστάσεις, δεν υπάρχει κανένας λόγος να περιμένουμε για το 0,50% ή για το 1%, όπου πιθανά υπάρχουν ενστάσεις και να μην κηρύσσουμε κτηματογραφηθείσα τη συγκεκριμένη περιοχή. Άρα έχουμε τη δυνατότητα, μας το επιτρέπει ο νόμος, να κάνουμε και τμηματικές περαιώσεις της κτηματογράφησης. Αυτό ασφαλώς σημαίνει μείωση των εξόδων του πολίτη και συντόμευση του χρόνου.

Εδώ να σημειώσω ότι, μέχρι και το τελευταίο πρόγραμμα κτηματογραφήσεων το Δημόσιο δεν είχε την υποχρέωση να υποβάλλει μαζί με τους ιδιώτες τις δηλώσεις ιδιοκτησίας. Τώρα πια και το Δημόσιο είναι υποχρεωμένο στον ίδιο χρόνο και με τις ίδιες διαδικασίες που έχει ο πολίτης, να υποβάλλει τις δηλώσεις ιδιοκτησίας. Αυτό σημαίνει ότι οι κατά τόπους αρμόδιες υπηρεσίες της Κεντρικής Διοίκησης, της Περιφερειακής Διοίκησης και των Τοπικών Αυτοδιοικήσεων, θα πρέπει να διασφαλίζουν με δική τους ευθύνη ότι θα καταγραφούν στο Εθνικό Κτηματολόγιο τα ακίνητα ιδιοκτησίας τους.

Προχωρούμε με ενέργειες πιο φιλικές για τον πολίτη, γιατί έχουμε απλοποιήσει τη διαδικασία. Έχουμε ένα υψηλό επίπεδο παροχής υπηρεσιών, εκδίδεται αναλυτικός οδηγός κτηματογράφησης για την κάθε περιοχή στην οποία ξεκινάει η διαδικασία και έχουμε μία υψηλού επιπέδου πληροφοριακή υποστήριξη.

Ένα σχόλιο εδώ. Η ΕΚΧΑ ΑΕ, αυτή τη στιγμή, πιθανόν να διαθέτει αν όχι την καλύτερη, μία από τις δύο-τρεις καλύτερες ψηφιακές υποδομές στο σύνολο της χώρας, από το σύνολο των φορέων του Ελληνικού Δημοσίου. Κατά συνέπεια, αυτό μας επιτρέπει να θεωρούμε με ασφάλεια ότι όλη η απαραίτητη ψηφιακή υποδομή που είναι αναγκαία, για να καταχωρήσουν, να επεξεργάζονται και να αποδίδονται προς τον πολίτη το σύνολο των εκατομμυρίων δικαιωμάτων που θα χρειάζεται κάθε φορά να επεξεργάζονται, είναι ήδη διασφαλισμένη. Η υποδομή αυτή μας επιτρέπει πραγματικά να λέμε με μεγάλο βαθμό βεβαιότητας ότι προβλήματα ανεπάρκειας της ψηφιακής της υποδομής, της πληροφοριακής υποδομής, δεν θα υπάρξουν.

Προχωρούμε επίσης πιο φιλικά για τον πολίτη, διότι έχουν υλοποιηθεί ήδη και τρέχουν διαδικτυακές εφαρμογές για την κτηματογράφηση. Δηλαδή ηλεκτρονική υποβολή της δήλωσης, ηλεκτρονική ανάρτηση, online εφαρμογές για τα Γραφεία Κτηματογράφησης. Και βεβαίως, η υπηρεσία θέασης των ορθοφωτογραφιών, όπου μπορεί ο κάθε πολίτης με πρόσβαση μέσω υπολογιστή να έχει εικόνα και συντεταγμένες στην ΕΚΧΑ ΑΕ του ακινήτου που τον ενδιαφέρει. Ταυτόχρονα, θα έχουμε μία συνεχή νομική και τεχνική υποστήριξη των πολιτών, έτσι ώστε το περιβάλλον για όλους τους Έλληνες, για όλους τους ιδιοκτήτες, εντός και εκτός Ελλάδος, να είναι πολύ πιο φιλικό από ότι στο παρελθόν.

Επίσης, έχουμε προβλέψει από τη νομοθεσία τη διαδικασία της προανάρτησης, που δεν υπήρχε στις προηγούμενες κτηματογραφήσεις, γεγονός που θα μας επιτρέψει να γλιτώσουμε ένα πολύ μεγάλο αριθμό προβλημάτων που είχαν υπάρξει κατά το παρελθόν. Δηλαδή να μειωθούν και άμεσα να διορθώνονται τα πρόδηλα σφάλματα, τα προφανή, τα οφθαλμοφανή σφάλματα, που γίνονται κατά τη διάρκεια της καταχώρησης και βεβαίως τα σφάλματα της πιθανής επεξεργασίας. Και βεβαίως, να μειωθούν αντίστοιχα οι αιτήσεις για διόρθωση από τους πολίτες προς τους εκπονούντες, προς τους υπευθύνους της κτηματογράφησης. Τα πρόδηλα σφάλματα διορθώνονται δωρεάν, ενώ ταυτόχρονα έχουμε τη δυνατότητα και θα παρέχουμε δωρεάν τεχνική υποστήριξη στους πολίτες, έναν τεχνικό σύμβουλο για ένα τουλάχιστον χρόνο μετά και την ολοκλήρωση της κτηματογράφησης.

Πού βρισκόμαστε σήμερα, για να ξέρουμε που πατάμε. Έχουμε 102 προσωρινά Κτηματολογικά Γραφεία και μέσα στο 2014 θα λειτουργήσουν άλλα 13. Εδώ όμως, πρέπει να είναι σαφές το εξής, η μεταβατική περίοδος λειτουργίας των Υποθηκοφυλακείων ως προσωρινό Κτηματολογικό Γραφείο βαίνει πια προς το τέλος της. Ο σχεδιασμός που υπάρχει είναι μέχρι το τέλος της χρονιάς να έχουμε διαμορφώσει πλήρως όλο το απαραίτητο θεσμικό πλαίσιο - Προεδρικά Διατάγματα και Υπουργικές Αποφάσεις - που θα μας επιτρέψουν μέσα στο 2014 να ξεκινήσουμε με την κοινοποίηση των οριστικών Κτηματολογικών Γραφείων. Στην πραγματικότητα δηλαδή, για πρώτη φορά, η Ελλάδα σε περιοχές που ήδη είναι ώριμες από πλευρές κτηματογράφησης, να αποκτήσει τα πρώτα οριστικά Κτηματολογικά Γραφεία. Στόχος μας είναι, μέχρι το 2020, να υπάρχει πλήρης διοικητική και οργανωτική λειτουργία του θεσμού του Κτηματολογικού Γραφείου, με την πλήρη υπαγωγή του μέσα στο Υπουργείο Περιβάλλοντος Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής.
Τελικός στόχος, να υλοποιήσουμε τη μεγαλύτερη διοικητική και αναπτυξιακή μεταρρύθμιση της χώρας σε ζητήματα διαχείρισης του ελληνικού χώρου. Ουσιαστικά να παρέχουμε ασφάλεια και εγγύηση στις συναλλαγές ακινήτων, να αποκαλύψουμε και να προστατεύσουμε τη δημόσια γη, να επιταχύνουμε και να διασφαλίσουμε τις επενδύσεις. Και να παρέχουμε ολοκληρωμένη ψηφιακή υποδομή σε φορείς περιφερειακού, τοπικού και εθνικού επιπέδου, αλλά και στον κάθε πολίτη, να παρέχουμε την πληροφοριακή υποδομή που θα του επιτρέψει να κάνει σχεδιασμό αλλά και έλεγχο της Διοίκησης, προκειμένου να δημιουργήσουμε ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης της χώρας. Ένα μοντέλο που θα σέβεται την αειφορία, τη βιωσιμότητα και τα συγκριτικά πλεονεκτήματα του ελληνικού περιβάλλοντος και θα προχωρήσει με μία απόλυτη ισορροπία ανάμεσα στον άνθρωπο και το περιβάλλον.

Κλείνοντας αυτή τη σύντομη παρουσίαση, θέλουμε να είναι σαφές προς όλους ότι έχουμε πλήρη επίγνωση και του όγκου της δουλειάς που έχουμε να κάνουμε και της ποσότητας και των δυσκολιών, αλλά και των προβλημάτων που πρόκειται να αντιμετωπίσουμε. Κανείς δεν δικαιούται να εφησυχάζει, όλοι μας όμως είμαστε υποχρεωμένοι να δώσουμε ό,τι καλύτερο μπορούμε από πλευράς εμπειρίας τεχνογνωσίας και αποφασιστικότητας. Προκειμένου επιτέλους το Εθνικό Κτηματολόγιο, που κατά το παρελθόν ταλαιπωρήθηκε το ίδιο και ταλαιπώρησε και τη χώρα, σήμερα πια να κάνει ένα νέο ξεκίνημα, επουλώνοντας τις πληγές του παρελθόντος και κυρίως κοιτάζοντας μπροστά και αισιόδοξα. Προκειμένου μέσα στο 2020 να έχει πλήρως ολοκληρωθεί η κτηματογράφηση της χώρας αλλά και η δομή των μόνιμων Κτηματολογικών Γραφείων.

Ευχαριστώ πολύ. Είμαστε έτοιμοι και στη διάθεσή σας για ερωτήσεις. Παρακαλώ τον Γενικό Γραμματέα Χωροταξίας & Αστικού Περιβάλλοντος, Σωκράτη Αλεξιάδη, τον Πρόεδρο της Εθνικό Κτηματολόγιο & Χαρτογράφηση Α.Ε, Δημήτρη Καλουδιώτη, καθώς και τον Διευθυντή Προγραμματισμού και Επενδυτικών Προγραμμάτων της εταιρίας, Δημήτρη Ρόκο, να είναι μαζί μου στην έδρα για τις απαντήσεις.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Ήθελα να ρωτήσω, σήμερα ποια είναι η εικόνα; Τι έχει φωτογραφηθεί μέχρι στιγμής; Και το 2020 θα λειτουργούν όλα τα νέα κτηματολογικά γραφεία, ή μπορεί να πάει και πιο πέρα;
ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Η απάντηση είναι ότι το 2020 η χώρα θα έχει πλήρες Κτηματολόγιο, μηχανογραφημένο και θεσμικά οργανωμένο, που σημαίνει ότι θα έχουμε κτηματολογικά γραφεία στο σύνολο της επικράτειας και, επίσης, θα έχει κτηματογραφηθεί ψηφιακά το σύνολο των δικαιωμάτων ιδιωτών και Δημοσίου. Άρα, το 2020 η Ελλάδα θα έχει πλήρες Εθνικό Κτηματολόγιο.
Πού βρισκόμαστε σήμερα : Η πρώτη γενιά κτηματογράφησης, ολοκληρώθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 2010. Ξεκίνησε το ’95, ’99 και σήμερα περίπου το 6,2% της έκτασης της χώρας, δηλαδή περίπου 17% των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων, έχει ήδη ολοκληρωθεί. Λειτουργεί υπό προσωρινά κτηματολογικά γραφεία.
Με τη Δεύτερη Γενιά κτηματογράφησης, έχουν ανατεθεί κάποιες μελέτες, βρίσκονται στη διαδικασία ανάρτησης σε επιμέρους κτηματογραφούμενες περιοχές και έχουμε και ορισμένες άλλες μελέτες που βρίσκονται σε διαδικασία ανάθεσης. Στόχος είναι, μέχρι το τέλος του 2014 να έχουν ολοκληρωθεί όλες οι αναθέσεις μελετών.
Το ίδιο ισχύει και για τις κτηματογραφήσεις της τρίτης γενιάς του 2011 που αφορούσαν ένα ποσοστό σχεδόν 18% των δικαιωμάτων και αναφέρονται σε περίπου 10 αγροτικούς Νομούς της χώρας, δηλαδή πάνω από 260 αγροτικές ή περιαστικές περιοχές.
Και τέλος, η σημερινή γενιά κτηματογράφησης, αυτό που εξαγγέλλουμε σήμερα, είναι περίπου 86 εκατομμύρια στρέμματα ως έκταση, αφορά το 65% του συνόλου της έκτασης της χώρας, 16 εκατομμύρια δικαιώματα, το 42% των συνολικών δικαιωμάτων. Και για να έχετε και μια εικόνα πιο ποσοτικοποιημένη, από τους περίπου 5.500 προ Καποδιστριακούς ΟΤΑ, τότε που ήταν και τα χωριά, αυτό που ανατίθεται τώρα αφορά σε πάνω από 4.000 προ Καποδιστριακούς ΟΤΑ, από ένα σύνολο 5.700 περίπου προ καποδιστριακών ΟΤΑ. Αυτή είναι η κατάσταση.
Επαναλαμβάνω ότι, στο τέλος του 2014 θα έχουν ανατεθεί όλες οι μελέτες. Δεν αποτελεί φιλοδοξία. Θα γίνει. Όλες οι μελέτες, Δεύτερης, Τρίτης, Τέταρτης γενιάς, ότι υπάρχει θα έχει ανατεθεί. Και βεβαίως και αυτές προφανώς που εξαγγέλλουμε σήμερα.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Υπουργέ, θέλω να πειστώ απ’ αυτά που λέτε. Και νομίζω, εάν μου επιτρέπετε ένα σχόλιο, ότι καλά κάνετε, γιατί το Κτηματολόγιο μόνο με φυγή προς τα εμπρός μπορεί να αντιμετωπιστεί. Το είπατε πολλές φορές, ότι υπάρχουν λάθη του παρελθόντος και αδυναμίες του παρελθόντος.Για να γίνουμε πειστικοί όμως και μεταξύ μας και προς την κοινή γνώμη, πρέπει να απαντήσουμε σε τρία ερωτήματα, συνοπτικά τα λέω, τα οποία έχουν ως εξής: Με πάνω από ένα δισεκατομμύριο ευρώ, 1,2 δις φτιάξαμε το 35% της χώρας στο Κτηματολόγιο. Δεν το έχουμε καλύψει πλήρως στα προγράμματα και τώρα θα ολοκληρώσουμε το υπόλοιπο 65% με 600 εκατομμύρια ευρώ ;
Το δεύτερο είναι ότι, 32 μελέτες εάν δεν κάνω λάθος τον αριθμό, που ξεκίνησαν από τον Σουφλιά να ανατεθούν, δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμη η ανάθεσή τους και βρίσκονται σε διελκυστίνδες προσφυγών, ενστάσεων κ.ο.κ. Και εσείς πολύ αισιόδοξα και φιλόδοξα λέτε ότι μέχρι το τέλος του 2014 θα έχουν ανατεθεί και αυτές που είναι μπλοκαρισμένες και οι 28 νέες που μας λέτε σήμερα;
Και επίσης, πώς θα χρηματοδοτηθεί αυτό το πρόγραμμα, όταν έχουμε αυτή τη στιγμή στον κουμπαρά του Κτηματολογίου περί τα 250 εκατομμύρια ευρώ και λείπουν άλλα 350;
ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Απαντώ πολύ συνοπτικά, στα ουσιαστικά δύο ερωτήματα που θέσατε. Το πρώτο ερώτημα είναι η χρηματοδότηση του έργου και δεύτερον, πώς θα ξεπεράσουμε τις δικαστικές και άλλες προσφυγές του παρελθόντος. Η απάντηση είναι ότι έχει διασφαλιστεί απολύτως η χρηματοδότηση του έργου, το οποίο θα χρηματοδοτηθεί από ιδίους πόρους της ΕΚΧΑ, από την Ψηφιακή Σύγκλιση που είναι σε εξέλιξη και από τη νέα Προγραμματική Περίοδο για θέματα για τα οποία έχουμε και την έγγραφη, τη γραπτή δέσμευση του αρμόδιου Υπουργού Ανάπτυξης.
Άρα, από πλευράς χρηματοδότησης του έργου έχει απολύτως διασφαλιστεί η ένταξή του στα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα και της τρέχουσας, όπως ισχύει τώρα, αλλά και της επόμενης Προγραμματικής Περιόδου, με έγγραφη δέσμευση του αρμόδιου Υπουργού Ανάπτυξης. Η απάντηση στη δεύτερη ερώτηση, που είχε να κάνει με το γιατί μέχρι τώρα….
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (Ερώτηση εκτός μικροφώνου.)
ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Είπα ότι είναι πλήρως εξασφαλισμένη η χρηματοδότηση και από την Ψηφιακή Σύγκλιση, περίπου 130 εκατομμύρια της Ψηφιακής Σύγκλισης, και όσα επιπλέον χρειαστούν θα είναι από τη νέα προγραμματική περίοδο, όπου με δεδομένο ότι το Εθνικό Κτηματολόγιο αποτελεί εθνική προτεραιότητα, υπάρχει η δέσμευση του Υπουργού Ανάπτυξης που έχει τον κεντρικό συντονισμό της επόμενης Προγραμματικής Περιόδου, ότι για το έργο αυτό θα διασφαλιστεί απολύτως η χρηματοδότησή του.
Και πρέπει να σας πω το εξής: υπάρχει και η γενική εικόνα από πλευράς Κοινότητας, Γενικών Διευθύνσεων της Κοινότητας, να βοηθήσουν ακόμη περισσότερο στο βαθμό που διαπιστώνουν ότι πραγματικά κάνουμε μια συνολική προσπάθεια να προχωρήσουμε στην υλοποίηση αυτού του εθνικής σημασίας έργου.
Άρα, ακόμη και όταν θα ολοκληρωθεί σε πρώτο στάδιο η χρηματοδότηση από τους εθνικούς πόρους, έχουμε την διαβεβαίωση ότι και η επιπλέον χρηματοδότηση που θα ζητηθεί από την Κοινότητα, θ’ αντιμετωπισθεί με θετική προσέγγιση.
Τώρα, γιατί βρισκόμαστε στη σημερινή κατάσταση και πώς μπορούμε να την ξεπεράσουμε : Εμείς, από τη δική μας πλευρά θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς προς κάθε κατεύθυνση, αλλά και απόλυτα σαφείς στο μήνυμα που θέλουμε να στείλουμε. Αυτή τη στιγμή το σύνολο των ανθρώπων της Πολιτείας που έχουμε την ευθύνη υλοποίησης του Εθνικού Κτηματολογίου, καταθέτουμε την πολιτική μας βούληση να κάνουμε ένα βήμα μπροστά προκειμένου να υλοποιηθεί αυτό το εθνικής σημασίας έργο.
Σε αυτή την πορεία, θέλουμε συνεργάτες και συμμετόχους όλους, όλους τους συντελεστές της συγκεκριμένης προσπάθειας. Και αντιλαμβάνεστε, ότι αν πρόκειται να έχουμε στις επόμενες διαδικασίες 280 ή 300 ενστάσεις για ένα σύνολο πολύ λιγότερων μελετών, τότε φαίνεται ότι θα υπάρξουν προβλήματα.
Εμείς θα καλέσουμε αμέσως μετά την προκήρυξη, δεδομένου ότι έχει προηγηθεί και η σχετική διαβούλευση, όλα τα συλλογικά όργανα όλων των επιστημονικών ομάδων που συμμετέχουν σ’ αυτή την εθνική προσπάθεια, προκειμένου τα συλλογικά όργανα να στείλουν και εξατομικευμένα στα μέλη τους το μήνυμα που στέλνουμε εμείς. Το μήνυμα είναι ότι, αυτή τη στιγμή γίνεται μια εθνική προσπάθεια, με διασφαλισμένη χρηματοδότηση, με σύγχρονο θεσμικό πλαίσιο, με διορθωμένα τα λάθη του παρελθόντος, που μας επιτρέπει με αισιοδοξία να πούμε το εξής πολύ απλό: Το 2020 η Ελλάδα όχι μόνο θα έχει Κτηματολόγιο, αλλά ταυτόχρονα θα έχει και μια μεγάλη ομάδα επιστημόνων και μελετητικών γραφείων που θα μπορεί και εκτός Ελλάδος να παράξει τεχνογνωσία.
Η φιλοδοξία αυτή σήμερα ακούγεται υπερβολική. Όμως το ανθρώπινο δυναμικό της χώρας, και αναφέρομαι στο δυναμικό που υπηρετεί στην Ελληνικό Κτηματολόγιο και Χαρτογραφήσεις Α.Ε, αναφέρομαι στα Πανεπιστήμια της χώρας και αναφέρομαι και στον ιδιωτικό τομέα της χώρας, έχουν όλοι την απαραίτητη τεχνογνωσία έτσι ώστε πράγματι αυτή η ομάδα μερικών εκατοντάδων ή και χιλιάδων ανθρώπων ν’ αποτελέσει μια εξωστρεφή προσέγγιση της χώρας σε ζητήματα παροχής τεχνογνωσίας και εκτός Ελλάδας.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Όσον αφορά τους πολίτες, με το Κτηματόσημο τι γίνεται; Έχουν αρχίσει και αποστέλλονται χαρτιά; Πότε θα ξεκινήσει η διαδικασία για τις ώριμες περιοχές;
ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Στο σχεδιασμό δεν υπάρχει τίποτα. Η απάντηση είναι αυτή που δίνω. Στο σχεδιασμό δεν υπάρχει τίποτε. Αν και όταν έρθει, μετά το 2015 κάποια στιγμή, είναι απολύτως βέβαιο ότι θα πάμε σε διαδικασίες πολύ χαμηλότερου κόστους. Γιατί : διότι έχουμε πια τη βεβαιότητα ότι θα διασφαλίσουμε δημόσια χρηματοδότηση από τα συγχρηματοδοτούμενα Προγράμματα.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (Ερώτηση εκτός μικροφώνου) Έχουμε πρόβλημα με τις προηγούμενες γενιές. Δηλαδή στη Δεύτερη Γενιά που ήταν οι 107 Δήμοι έχουμε πληρώσει κτηματόσημο και αναμένεται να έρθει το αναλογικό τέλος, η Πρώτη Γενιά δεν έχει πληρώσει καν κτηματόσημο και δεν ξέρω αν μπορείτε να το βρείτε τώρα πια…
ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Μπορούμε να τα βρούμε όλα. Αυτή τη στιγμή στο σχεδιασμό δεν προβλέπονται στην Κτηματολόγιο τέτοιου είδους διαδικασίες. Όταν έρθει η ώρα θ’ απαντηθούν, είτε Νομοθετικά είτε με άλλον τρόπο, οι συγκεκριμένες ερωτήσεις. Μετά το 2015, επαναλαμβάνω. Αυτή είναι η απάντηση στο συγκεκριμένο ερώτημα που θέσατε.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Μιλάμε για λιγότερο από 35 Ευρώ Κτηματόσημο…
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Σε κάθε περίπτωση.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Δεν ακούσαμε ν’ αναφερθείτε στους δασικούς χάρτες, οι οποίοι επίσης είναι πακέτο με το Κτηματολόγιο και μνημονιακή υποχρέωση. Ήθελα να μας πείτε, ποια είναι τα στοιχεία δια του Υπουργείου για την επίσπευση της κατάρτισης των δασικών χαρτών και με την ευκαιρία αυτή, μιας και ρωτάω για δασικούς χάρτες, θα ήθελα το σχόλιό σας σχετικά με το σχέδιο νόμου που έχει κατεβάσει το Υπουργείο αυτή τη στιγμή για την αναθεώρηση της δασικής νομοθεσίας.
Βλέπουμε γενικά μεγάλη αντίδραση, βλέπουμε ότι οι περιβαλλοντικές Οργανώσεις, οι Ενώσεις των Δασολόγων, όλοι αυτοί λένε ότι αρνούνται να συμμετέχουν και στη διαδικασία διαβούλευσης και ζητούν την απόσυρσή του. Θα ήθελα τη θέση σας πάνω σ’ αυτό.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Να συμπληρώσω ένα ερώτημα: Στο δασικό νομοσχέδιο εισάγεται μια νέα κατηγορία των δημοσίων γαιών (χορτολιβαδικές). Αυτό σημαίνει ότι όσοι δασικοί χάρτες έχουν εκπονηθεί μέχρι τώρα, παγώνει η διαδικασία γιατί αλλάζουν τα δεδομένα. Δηλαδή θα έχουμε ό,τι έγινε τα προηγούμενα χρόνια με το νόμο Δρυ, που 10 χρόνια πάγωσαν όλες οι διαδικασίες ;
ΣΩΚΡΑΤΗΣ ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ: Να ξεκινήσω με το πρώτο ερώτημα που αφορούσε τους δασικούς χάρτες. Όπως είπε και ο Υπουργός, η σημερινή αφετηρία επανεκκίνησης του Κτηματολογίου, του εθνικού στόχου του Κτηματολογίου, οφείλεται κυρίως σε δυο ενέργειες οι οποίες ολοκληρώνονται σήμερα.
Η πρώτη ενέργεια ήταν η ψήφιση του νέου νόμου, του 4164, όπου και εκεί υπήρχαν κάποιες τομές σε ό,τι αφορά τους δασικούς χάρτες γιατί, όλοι γνωρίζουμε πολύ καλά, το πρόβλημα δεν είναι στην κατάρτιση των δασικών χαρτών, το πρόβλημα είναι στην ανάρτηση, θεώρηση και κύρωση των δασικών χαρτών. Εκεί είναι που πάσχουμε . Κι εκεί πραγματικά, τα ποσοστά μας επί των ολοκληρωμένων δασικών χαρτών δηλαδή κυρωμένων, είναι πολύ πιο μικρά, σ’ ένα ποσοστό 4%-5% σε σχέση με το ό,τι ήταν η κτηματογράφηση.
Άρα, αυτό το εργαλείο ο νόμος μας το έδωσε. Δηλαδή ν’ απλοποιήσουμε και εκεί τις διαδικασίες και να μειώσουμε τα βήματα από 13 σε 7 αν θυμάμαι καλά, μέχρι να πάμε στην οριστική κύρωση του δασικού χάρτη, φυσικά και με τη συμβολή και συμμετοχή των Δασικών Υπηρεσιών. Από κει και πέρα, τα προγράμματα που τρέχουν μέχρι σήμερα και έχουν ξεκινήσει από το 1997, το 2008, 2010 και 2011, ολοκληρώνουν ένα ποσοστό γύρω στο 60% της Ελληνικής επικράτειας σε ό,τι αφορά τους δασικούς χάρτες.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Αναφέρεστε στα παλιά προγράμματα;
Σ. ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ: Στα παλιά, στα οποία ακόμα εκκρεμούν, σε κάποια από αυτά και οι ανάδοχοι. Στόχος μας είναι και εκεί, δηλαδή στα προγράμματα που τρέχουν μέχρι σήμερα, και εκεί μέχρι το τέλος του 2014 να έχουν συμβασιοποιηθεί και να έχουν προκύψει ανάδοχοι και για τους δασικούς χάρτες. Και μετά, από κει και πέρα μέχρι το 2015 θα έχει ολοκληρωθεί αυτό το παλιό κομμάτι των δασικών χαρτών και ξεκινάμε από το α’ εξάμηνο του 2014 για να προκηρύξουμε και το υπόλοιπο κομμάτι του 40% της Ελληνικής επικράτειας.
Το βασικό, το ξαναλέω, είναι κι αυτό που είπε ο Υπουργός: Επιτέλους να διασφαλίσουμε αυτές τις θεσμικές γραμμές. Έχουμε δείξει με το συγκεκριμένο νόμο ότι πραγματικά επικεντρώνουμε τις δυνάμεις μας, για πρώτη φορά ίσως η Πολιτεία, σε μόνο μία Δημόσια Αρχή που αυτή η Δημόσια Αρχή είναι η ΕΚΧΑ Α.Ε. Συγχωνεύθηκε ο ΟΚΧΕ με το Κτηματολόγιο για να προκύψει η ΕΚΧΑ. Η ΕΚΧΑ παίρνει πάνω της όλη αυτή την ιστορία της λειτουργίας των Κτηματολογικών Γραφείων του Κτηματολογίου, των δασικών χαρτών, της τήρησης των ορίων των προστατευόμενων περιοχών, ακριβώς γι’ αυτό το λόγο. Για να πάμε συντονισμένα με μια Δημόσια Αρχή, να ολοκληρώσουμε αυτό το έργο.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Να ζητήσω πάνω σε αυτό μία διευκρίνιση. Είπατε το 60% της Ελληνικής επικράτειας, το 60% των δασικών χαρτών που πρέπει να γίνουν είχαν καταρτιστεί σε παλαιά προγράμματα Κτηματολογίου και δεν έχουν κυρωθεί.
Σ. ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ: Ναι, είπα από το 60% υπάρχει ένα ποσοστό, αν δεν κάνω λάθος γύρω στο 20%, στο οποίο δεν υπάρχουν ανάδοχοι. Από αυτό πλέον το 60%, μόνο το 3% με 5% έχει οριστικούς και κυρωμένους δασικούς χάρτες. Είμαστε πίσω σε αυτή τη διαδικασία και εξήγησα γιατί. Γιατί υπάρχουν τρεις φάσεις μέχρι να έχουμε το τελικό αποτέλεσμα.
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Τώρα, για το βασικό νομοσχέδιο να πω ότι ασφαλώς γνωρίζετε ότι ανήκει στην πολιτική ευθύνη του Υπουργού Αναπληρωτή, του κ. Καλαφάτη, ο οποίος και συντόνισε όλη αυτή τη διαδικασία δημόσιας διαβούλευσης.
Και θέλω να θυμίσω μόνο ότι, όπως έγινε και σε όλα τα νομοσχέδια, τα κείμενα που δίνονται σε διαβούλευση είναι κείμενα για τα οποία περιμένουμε τις θετικές παρατηρήσεις όλων και των φορέων και των πολιτών. Και προφανώς δεν θα κατατεθεί τίποτε στη Βουλή των Ελλήνων, εάν δεν ληφθούν σοβαρά υπόψη τα αποτελέσματα της δημόσιας διαβούλευσης.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Ένα από τα προβλήματα, ή μάλλον όλα τα κενά που έχει το Κτηματολόγιο θα τα αντιμετωπίσει τώρα ο κόσμος, με τον ενιαίο φόρο ακινήτων, όμως δε θα ξέρει τι θα συμπληρώσει και γιατί θα φορολογηθεί.
Για παράδειγμα, με το δασικό Νομοσχέδιο που αναφέρατε προηγουμένως, ενδέχεται με τις νέες ρυθμίσεις, κάτι που είναι σήμερα αξιοποιήσιμο, να προκύψει δασικό, αλλά θα πληρώνει φόρο σα να είναι αξιοποιήσιμο. Υπάρχει σε εκκρεμότητα και πείτε μου πως θα το συνδυάσετε σε συνεργασία με το Υπουργείο Οικονομικών, να μας πείτε κατ΄ αρχήν σε τι ποσοστό υπάρχει απόκλιση συμβολαίων και μετρήσεων Κτηματολογίου στις περιοχές που έχει πάει το Κτηματολόγιο. Υπήρχε σε εκκρεμότητα η υπογραφή της απόφασης που θα έκανε «ανεκτή» ως 10% τη σημαντική απόκλιση μεταξύ συμβολαίου και μετρήσεων Κτηματολογίου. Όταν θα βγει αυτή η απόφαση, εγώ έχω ένα συμβόλαιο και δηλώνω την περιουσία μου στο Ε9, όταν πάω να τη μεταβιβάσω βγάζω ένα εξαρτημένο τοπογραφικό που δείχνει διαφορετική μέτρηση και η εφορία αν έχω κρύψει τετραγωνικά θα μου ζητήσει αναδρομικά φόρο. Πως μπορεί να αντιμετωπίσει τέτοιες περιπτώσεις το Κτηματολόγιο;
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Κάνετε ερωτήσεις που δεν αφορούν το θέμα μας. Σε μία συνάντηση για το Εθνικό Κτηματολόγιο, ας μην λύσουμε όλα τα θέματα που σχετίζονται με τη φορολόγηση των ακινήτων. Εν τοιαύτη περιπτώσει, ο κ. Ρόκκος ο αρμόδιος Τεχνικός Διευθυντής της Κτηματολόγιο, θα δώσει τις όποιες απαντήσεις μπορούν να δοθούν σε τεχνικό επίπεδο.
Δ. ΡΟΚΟΣ: Το κρίσιμο σε όλο αυτό το πλαίσιο που περιγράφετε είναι ότι θα πρέπει να καταλήξουμε σε μία ενιαία εικόνα για το Ελληνικό Δημόσιο, της ακίνητης περιουσίας. Αυτός είναι ο στόχος του Κτηματολογίου. Προφανώς θα αντιμετωπίσουμε πολλά προβλήματα γιατί, όπως όλοι γνωρίζουμε, η καταγραφή της έκτασης που αναφέρεται στα συμβόλαια δεν συνάδει πάντα με την πραγματικότητα. Ο στόχος είναι μέσω αυτής της διαδικασίας της κτηματογράφησης να καταλήξουμε στην ενιαία εικόνα της Δημόσιας Διοίκησης για την ακίνητη περιουσία των ιδιωτών και του κράτους, έτσι ώστε να μπορέσουν όλες αυτές οι διαδικασίες να γίνονται με διαφάνεια και αξιοπιστία προς όλους τους πολίτες.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (Ερώτηση εκτός μικροφώνου)
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Οι απαντήσεις για τους υπαλλήλους των Υποθηκοφυλάκων θα δοθούν όταν οριστικοποιηθεί το θεσμικό πλαίσιο, Προεδρικά Διατάγματα και Υπουργικές αποφάσεις, των Κτηματολογικών Γραφείων οριστικής μορφής.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Εγώ θα ήθελα αν μπορείτε να συγκεκριμενοποιήσετε, και είναι προς όλους η ερώτηση, ποια ήταν αυτά τα λάθη του παρελθόντος στα οποία αναφερθήκατε και πως σκοπεύετε να τα αντιμετωπίσετε στο παρόν και από δω και πέρα, ούτως ώστε να υπάρξουν διαφορετικά αποτελέσματα ;
Δ. ΚΑΛΟΥΔΙΩΤΗΣ: Γεια σας κι από μένα, νομίζω ότι ο Υπουργός έθεσε τα προβλήματα. Υπάρχει ένα πρόβλημα εμπειρίας και διοίκησης από τη χώρα γενικότερα και από την ΕΚΧΑ και την Κτηματολόγιο. Αυτό που θέτουμε εμείς είναι ότι τελικά με το νομοθετικό πλαίσιο που είχαμε υπήρχε η δυνατότητα ατέρμονης προσφυγής στη Δικαιοσύνη από τις ανάδοχες εταιρίες, ώστε να μην μπορούμε πραγματικά να έχουμε αναδόχους για να προχωρήσουμε το έργο και ουσιαστικά και μέσω υμών κάνουμε έκκληση να ξεπεραστεί αυτή η πρακτική.
Όμως ο νέος νόμος, όπως ψηφίστηκε, περιορίζει κατά 70%-80% αυτή τη δυνατότητα, δεν την καταργεί. Εμείς, λοιπόν, επιμένουμε ότι αυτός είναι ο στόχος, να υπάρχει καλή συνεργασία, από τη δική μας πλευρά να εξαντλήσουμε τους όρους χρηστής διοίκησης και αποτελεσματικής διοίκησης και να υπάρξει καλή συνεργασία και καλή θέληση και από την πλευρά των ανθρώπων που θα αναλάβουν τις μελέτες.
Θα ήθελα να σας πω, με την εμπειρία που έχω πέντε μήνες στην εταιρεία, υπάρχει ένα σημαντικό ανθρώπινο δυναμικό, ποιοτικό και ποσοτικό, το οποίο χρειάζεται απελευθέρωση. Δηλαδή, υπάρχουν τώρα οι όροι αυτό το δυναμικό να προσφέρει, καθώς έχει εμπειρία, έχει τεχνικές γνώσεις υψηλότατου επιπέδου και πρέπει να απελευθερωθεί και όχι να ασχολείται με τις δικαστικές διενέξεις σε ένα ποσοστό που περνάει το 25%-30% της απασχόλησής του.
Σ. ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ: Να συμπληρώσω μόνο κι εγώ κάτι και σε συνδυασμό με αυτό που είχε ρωτήσει ο Αργύρης Δεμερτζής, για να μη φαντάζει όλο αυτό ως “virtual reality”, δηλαδή πως με 1,2 δις το 60% και πως με περίπου 600 εκατομμύρια το 40%.
Εκτός από αυτό που ανέφερε σχετικά ο Πρόεδρος και ο Υπουργός, εκτός από το νόμο που πραγματικά θα επισπεύσει κατά πολύ τις διαδικασίες, έχει να κάνει και με την πολιτική βούληση και αυτό που είπα κι εγώ προηγουμένως : Η αγορά να ξέρει ότι έχει να κάνει με μία Δημόσια Αρχή η οποία είναι η ΕΚΧΑ Α.Ε.
Και επίσης, υπάρχουν και κάποια τεχνικά θέματα που μας επιτρέπουν να πούμε ότι το συγκεκριμένο έργο θα κυμανθεί στα 600 εκατομμύρια, επιπλέον βέβαια και τις εκπτώσεις που θα προκύψουν από αυτούς τους διαγωνισμούς. Στο γεγονός ότι υπάρχουν πλέον τα τιμολόγια κι είναι μειωμένα κατά ένα ποσοστό γύρω στο 30%, στο γεγονός επίσης ότι λόγω των νέων τεχνολογιών θα μπορέσουν να δοθούν ψηφιακά υπόβαθρα στους αναδόχους. Κι επίσης στο γεγονός, βέβαια σε μικρότερο βαθμό, ότι πλέον μιλάμε για αγροτικές περιοχές, ενώ στις φάσεις που είχαμε μέχρι τώρα μιλούσαμε κυρίως για τα αστικά κέντρα.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (Ερώτηση εκτός μικροφώνου. * Σημείωση : περί εισόδου ξένου στρατηγικού επενδυτή.)
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Εμείς περιμένουμε ότι το σύνολο του ανθρώπινου δυναμικού της χώρας, με απόλυτη υπευθυνότητα και πλήρη τεκμηρίωση θα βγάλει σε πέρας αυτό το εθνικής σημασίας έργο.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (Ερώτηση εκτός μικροφώνου.)
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Μου θυμίζει ο Γενικός και να το υπενθυμίσω κι εγώ, ότι μιλάμε για 28 μεγάλες μελέτες, που ο προϋπολογισμός τους ξεκινά από 10-12 εκατομμύρια και φτάνει τα 30. Άρα, υπάρχει ένα τεράστιο επαγγελματικό αντικείμενο για τους απασχολούμενους στο χώρο και μάλιστα έχουμε φροντίσει να γίνεται με τέτοιο τρόπο ώστε να υπάρχει η μέγιστη δυνατή απασχόληση του έμψυχου επιστημονικού δυναμικού της χώρας.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Συγνώμη, μπορείτε να μας πείτε…
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Στον κατάλογο που σας έχουμε δώσει είναι οι Καλλικρατικοί Δήμοι, είναι τα πάντα. Στον πίνακα είναι όλα, είναι 28 μελέτες ομαδοποιημένες.
Δ. ΚΑΛΟΥΔΙΩΤΗΣ: Και θα σας δοθεί και είναι λεπτομερής.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (Ερώτηση εκτός μικροφώνου)
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Είναι και περιοχές.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (Ερώτηση εκτός μικροφώνου)
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Σας είπα ότι είναι πάνω από 4.000 παλιά προ-Καποδιστριακά χωριά σε ένα σύνολο 5.700 χωριών που είχαμε. Η Ελλάδα με την παλιά δομή είχε 5.772 ΟΤΑ πόλεις και χωριά. Από αυτούς, πάνω από 4000 είναι τα χωριά ή οι πόλεις που τώρα ανατίθενται, εάν αυτό είναι μία καλύτερη περιγραφή.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Υπουργέ, υπάρχουν κάποιες εκτάσεις και κάποιοι χώροι, που δεν τους αξιοποίησε, παραδείγματος χάρη το Ελληνικό. Εκεί υπάρχει μια διαδικασία, θα υπάρχει έκτακτη διαδικασία κτηματογράφησης, τι γίνεται; Γιατί υπήρχαν προβλήματα.
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Όχι δεν υπάρχει κάτι έκτακτο. Επειδή αυτές οι περιοχές ανήκουν στην αρμοδιότητα του ΤΑΙΠΕΔ, αντιλαμβάνεστε ότι το ΤΑΙΠΕΔ με δικές του διαδικασίες κάνει τους ελέγχους των τίτλων και κάνει όλη την απαραίτητη νομική διερεύνηση.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (Ερώτηση εκτός μικροφώνου)
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Ναι βέβαια όλες μαζί.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Όλες μαζί θα προκηρυχθούν; Με στόχο να τελειώσει η ανάρτηση μέχρι το τέλος του 2014;
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Ναι, ακριβώς.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Εγώ θα επανέλθω στο ερώτημα του κ. Δεμερτζή: Εν μέρει απαντήσατε στο πρώτο, αλλά δεν πήραμε απάντηση ακριβή γι’ αυτό τον προϋπολογισμό. Και έχει ουσία να ξέρουμε ότι όντως μπορούν να εξασφαλιστούν τα χρήματα, γιατί πάλι θ’ αρχίσουμε να λέμε ότι δεν έχουμε τα χρήματα κτλ. Είναι είπατε 250 εκατομμύρια, είπε ο κ. Δεμερτζής, δεν ξέρω αν είναι αληθές, 250 εκατομμύρια υπάρχουν στο Ταμείο της Κτηματολόγιο Α.Ε., είπατε 130 από την Ψηφιακή Σύγκλιση. Αυτό υπήρχε ή θα υπάρξει;
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Υπάρχει ήδη εγκεκριμένο κονδύλι.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Υπάρχει εγκεκριμένο, δεν είναι από την αναμόρφωση που γίνεται τώρα..
Σ. ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ: Όχι, αυτό ήταν από την Κοινωνία της Πληροφορίας.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Άρα να υποθέσουμε ότι το υπόλοιπο που απομένει το αναζητούμε από την επόμενη προγραμματική περίοδο.
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Δεν το αναζητούμε. Υπάρχει δέσμευση του αρμόδιου Υπουργού έγγραφη, αλλιώς νομικά δε θα μπορούσε να προκηρυχθεί μελέτη. Δε θα μπορούσαμε να προκηρύξουμε νομικά μελέτες, εάν δεν ήταν διασφαλισμένη η χρηματοδότηση. Έχουμε λοιπόν στη διάθεσή μας, έχω εγώ επιστολή του Υπουργού Ανάπτυξης, του κ. Χατζηδάκη, ότι αυτό θα ενταχθεί στο ΣΕΣ και αντίστοιχα έχουμε αποστείλει σε συνέχεια της επιστολής του κ. Χατζηδάκη δική μου επιστολή στον Πρόεδρο της ΕΚΧΑ, ότι μπορείτε να προχωρήσετε ως Διοικητικό Συμβούλιο προκειμένου να κάνετε τις προκηρύξεις.
Σ. ΑΛΕΞΙΑΔΗΣ: Αλλιώς δε θα μπορούσαμε.
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Αλλιώς τυπικά, νομικά δε θα μπορούσε να γίνει προκήρυξη. Άρα, η απάντηση είναι ότι η χρηματοδότηση είναι απολύτως διασφαλισμένη. Συμφωνούν απολύτως, είναι σε πλήρη συνεννόηση όλοι με τους κοινοτικούς, την Task Force και τις Γενικές Διευθύνσεις. Είμαστε σε πλήρη συντονισμό.
Δ. ΚΑΛΟΥΔΙΩΤΗΣ: Θα μπορούσα να σας πω ότι οι κοινοτικοί, η Task Force για παράδειγμα έχει συνεργαστεί μαζί μας για την επεξεργασία αυτού του διαγωνισμού και είναι σε πλήρη συμφωνία. Επίσης, έχουμε προσυμφωνήσει με τις αρμόδιες Διευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και υπάρχει αυτό που σας είπε ο Υπουργός, η δέσμευση της κυβέρνησης, η δέσμευση του Υπουργού Ανάπτυξης.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Είπατε ότι στα νέα προγράμματα, το Δημόσιο πρέπει να δηλώσει την περιουσία του κτλ. Τι γίνεται με τις περιοχές που έχουν ήδη κτηματογραφηθεί, με τα παλιά προγράμματα δηλαδή; Το Δημόσιο εκεί τι θα κάνει, σ’ αυτές τις περιοχές;
Δ. ΡΟΚΟΣ: Η βασική λογική στα πρώτα προγράμματα ήταν ότι το Δημόσιο δεν είχε την υποχρέωση να δηλώσει, υπήρξαν δηλώσεις στις περιοχές με βάση το δασικό τεκμήριο κυριότητας του Δημοσίου. Από κει και πέρα οι κτηματογραφήσεις έχουν ολοκληρωθεί, δεν έχουν δηλωθεί και έχουν καταλήξει ως «αγνώστου» τα ακίνητα τα οποία ήταν του Ελληνικού Δημοσίου και με βάση τη νομοθεσία του Εθνικού Κτηματολογίου αυτά περιέρχονται στην κυριότητα του Δημοσίου.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Συγνώμη, κάποιος μπορεί να διεκδικήσει ένα ακίνητο του Δημοσίου…
Δ. ΡΟΚΟΣ: Θα πρέπει να προβεί σε δικαστική αγωγή, στην οποία θα έχει αντίδικό του το Δημόσιο.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Το Δημόσιο θα πάρει δηλαδή μόνο τα αδήλωτα από τα πρώτα προγράμματα;
Δ. ΡΟΚΟΣ: Ό,τι έχει δηλώσει και στο πλαίσιο των καταρτισθέντων δασικών χαρτών και με όποια άλλη διαδικασία. Απλά επειδή δεν ήταν υποχρεωτική η δήλωση σ’ εκείνη την περίοδο, υπάρχουν και ακίνητα του Δημοσίου που έχουν προκύψει ως «αγνώστου ιδιοκτήτη» στην κτηματογράφηση.
ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: (Ερώτηση εκτός μικροφώνου)
Γ. ΜΑΝΙΑΤΗΣ: Θα μου επιτρέψετε να κάνω ένα τελικό σχόλιο και μια έκκληση προς όλους. Βρισκόμαστε στο ξεκίνημα μιας νέας, ιστορικής φάσης του Εθνικού Κτηματολογίου. Όλοι εσείς που είστε εδώ σήμερα, αλλά και χιλιάδες άλλοι άνθρωποι, που είτε έχουν σπουδάσει στα Πανεπιστήμια το μάθημα του Εθνικού Κτηματολογίου είτε απασχολούνται επαγγελματικά και επιστημονικά, προσβλέπουν με θετική προσέγγιση στο να κάνουμε ένα δημιουργικό νέο ξεκίνημα.
Η πολιτεία από μόνη της, η Νομοθεσία, η Διοίκηση και η Εκτελεστική εξουσία, δε θα επαρκέσουν εάν δεν υπάρχει η σύμφωνη γνώμη των συλλογικών οργάνων, των άμεσα εμπλεκομένων. Θέλουμε λοιπόν να στείλουμε ένα μήνυμα θετικής συνεργασίας, ανοιχτών θυρών και συνεννόησης προς τους Συλλόγους των επιστημόνων που εμπλέκονται με την υλοποίηση του Εθνικού Κτηματολογίου, προκειμένου αυτό το τεράστιας σημασίας εθνικό έργο να γίνει μέσα στο προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα, χωρίς να επιβαρυνθεί ο Έλληνας πολίτης και, κυρίως, με ουσιαστική στόχευση. Επιτέλους η χώρα ν’ αποκτήσει το πιο σύγχρονο, το πιο μοντέρνο, το πιο ολοκληρωμένο, πολυδιάστατο, πληροφοριακό σύστημα καταγραφής των ακινήτων και σχεδιασμού και ρύθμισης του αστικού, περιαστικού και υπολοίπου εθνικού χώρου.
Έχει μεγάλη σημασία να συνειδητοποιήσουμε ότι η προσπάθεια αυτή που κάνουμε μας ξεπερνά όλους. Πάει σε βάθος ετών, ξεπερνά κυβερνήσεις και Υπουργούς, ξεπερνά τρέχοντα μικρά συμφέροντα ιδιωτών και μελετητών, έχει να κάνει πια με τη φιλοδοξία της χώρας να μπει στη χωρία των κρατών που με ολοκληρωμένο τρόπο, με σεβασμό στο περιβάλλον, αλλά και με πλήρη παραμετροποίηση όλων των δεδομένων, σχεδιάζουν το μέλλον τους.
Έχουμε ανάγκη για ένα νέο αναπτυξιακό μοντέλο της χώρας. Το Εθνικό Κτηματολόγιο αποτελεί την υποδομή για να υλοποιήσουμε αυτό το νέο εθνικό μοντέλο ανάπτυξης. Σ’ αυτή την κατεύθυνση, εμείς και θα μιλήσουμε δημόσια με τους συλλόγους των επιστημόνων, αλλά και θέλουμε να έχουμε τη θετική συμπαράσταση όλων των παραγόντων του δημόσιου βίου.
Σας ευχαριστούμε πολύ.




Τα σχόλια και οι απόψεις που δημοσιεύονται δεν υιοθετούνται από τον κόμβο και εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή.
Θα παρακαλούσαμε πολύ να διατηρήσετε τα σχόλια σας ευγενικά, πολιτισμένα και ουσιώδη. Αποφύγετε χαρακτηρισμούς απέναντι σε άλλους σχολιαστές και προσπαθήστε οι συζητήσεις να γίνονται σε ευπρεπή πλαίσια.

Σχόλια με υβριστικό περιεχόμενο διαγράφονται αυτόματα χωρίς προειδοποίηση.




ΠΡΟΣΟΧΗ: Ο παρών ιστοχώρος και όλα τα κείμενα και δεδομένα που εμπεριέχονται σε αυτόν αποτελούν αντικείμενο ειδικής επεξεργασίας και πνευματικής δημιουργίας και προστατεύονται από την νομοθεσία περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας και Συγγενικών Δικαιωμάτων και δη από τους νόμους 2121/1993, 2557/1997, 2819/2000, τη Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης (ν. 100/1975), τη Διεθνή Σύμβαση της Ρώμης (ν. 2054/1992) και τις Οδηγίες 91/100/ΕΟΚ, 92/100/ΕΟΚ, 93/83/ΕΟΚ, 93/98/ΕΟΚ ΚΑΙ 96/9/ΕΟΚ. Η ιδιοκτησία επ’ αυτών αποκτάται χωρίς καμία διατύπωση και χωρίς την ανάγκη ρήτρας απαγορευτικής των προσβολών της.
ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ : Η αναδημοσίευση και η με οποιονδήποτε τρόπο αναπαραγωγή, εξ’ ολοκλήρου, τμηματικά ή περιληπτικά, των οιωνδήποτε κειμένων ή δεδομένων περιλαμβάνονται στον παρόντα ιστοχώρο, χωρίς την έγγραφη άδεια της δικαιούχου εταιρείας.
ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ: H αναδημοσίευση μόνο των ελεύθερων ειδήσεων του κόμβου και όχι αυτών που η πρόσβαση επιτρέπεται αποκλειστικά στους συνδρομητές του (ένδειξη: αρθρο μόνο για συνδρομητές) με ΡΗΤΗ αναφορά στην πηγή και στον σχετικό σύνδεσμο του άρθρου/είδησης (url).
Email:
Θέμα:
Μήνυμα:
 
Δημιουργία νέας κατηγορίας

Your Categories

  • Δηλώσεις 2017
Up
Close
Close
Κλείσιμο