Δημοσιεύθηκε στις : [ 18-10-1995 ]

ΠΟΛ.1265/18.10.1995 Κοινοποίηση της 453/1995 γνωμοδότησης του ΝΣΚ

(Κοινοποίηση της 453/1995 γνωμοδότησης του ΝΣΚ)

Κατηγορία: Φορολογία Εισοδήματος

Κοινοποίηση της 453/1995 γνωμοδότησης του ΝΣΚ

1077022/4810/Α0010/

ΠΟΛ 1265

Σας κοινοποιούμε την αρ. 453/1995 γνωμοδότηση του Δ' Τμήματος του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, που έγινε αποδεκτή από τον κ. Υφυπουργό Οικονομικών για ενημέρωσή σας και για την εφαρμογή της σε ανάλογες περιπτώσεις.
Με τη γνωμοδότηση αυτή ορίζεται ότι, σε περίπτωση θανάτου του αιτούντος την εξαγορά ακινήτου - δικαιούχου, οι κατά νόμον προϋποθέσεις οικονομικής επιφανείας και εισοδήματος θα εξετασθούν στο πρόσωπο του θανόντος κατά την ημερομηνία του θανάτου, με τις διατάξεις που ίσχυαν κατά την χρονολογία αυτή.

Αρ. Γνωμ.: 453/1995
Περίληψη Ερωτήματος: Προκύπτοντα ζητήματα σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων του Ν.719/1977, όπως αυτός τροποποιήθηκε με τις διατάξεις του άρθρου 25 Ν.2166/1993, σε περίπτωση αποβιώσεως του αυθαιρέτου κατόχου, ο οποίος είχε υποβάλει την αίτηση εξαγοράς κ.λπ.

Επί του ανωτέρω ερωτήματος το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους εγνωμοδότησεν ως εξής:


Α.- Στο άρθρο 4 παρ. 1 περίπτωση α' του Α.Ν.262/1968, όπως αυτή αντικαταστάθηκε με το άρθρο 1 παρ. 1α του Ν.719/1977, ορίζεται ότι: "1. Πας αυθαίρετος κάτοχος δημοσίου κτήματος, ανήκοντος εις την ιδιωτικήν περιουσίαν του Δημοσίου και υπαγομένου εις την αρμοδιότητα της Διευθύνσεως Δημοσίων Κτημάτων του Υπουργείου Οικονομικών, είτε έχων τίτλον είτε στερούμενος τοιούτου, πάντως όμως κατέχων το κτήμα προ της 1ης Ιανουαρίου 1967 δικαιούται όπως υπό τας κατωτέρω προϋποθέσεις αίτινες δέον να συντρέχουν κατά τον χρόνον ενάρξεως ισχύος του παρόντος και εντός ανατρεπτικής προθεσμίας ενός (1) έτους από του αυτού ως άνω χρόνου, αιτήσηται παρά του αρμοδίου Οικονομικού Εφόρου την εξαγοράν τούτου εφ' όσον:

α) προκειμένου περί αστικού ακινήτου, έχει ανεγερθή επ' αυτού μόνιμον κτίσμα, εις ό κατοικεί ο ίδιος ή η οικογένειά του, έστω και κατά την θερινήν μόνον περίοδον, ή χρησιμοποιεί τούτο προσωπικώς, δι' επαγγελματικούς σκοπούς, δεν κέκτηται δε κατά τον χρόνον ενάρξεως ισχύος του παρόντος ετέραν ακίνητον περιουσίαν αξίας ανωτέρας των δύο εκατομμυρίων (2.000.000) δραχμών ή μέσον ετήσιον εισόδημα, μείζον των τριακοσίων χιλιάδων (300.000) δραχμών κατά τα τρία προ αυτού ως άνω χρόνου έτη".
Εξάλλου στο άρθρο 25 παρ. 2 του Ν.2166/1993 ορίζεται ότι: "Η αξία και το μέσο ετήσιο εισόδημα, που προβλέπεται από την περίπτωση α' της παρ. 1 του άρθρου 4 του α.ν.263/1968 αυξάνεται από δύο εκατομμύρια (2.000.000) σε δέκα εκατομμύρια (10.000.000) δραχμές και από τριακόσιες χιλιάδες σε ενάμισυ εκατομμύριο (1.500.000) δραχμές αντίστοιχα.
Οι προϋποθέσεις αυτές πρέπει να συντρέχουν κατά τον χρόνο της εξέτασης από την αρμόδια επιτροπή της αίτησης που έχει υποβληθεί και στο άρθρο 35 του ιδίου Νόμου: "1. Η ισχύς των διατάξεων των παραγράφων 1 και 2 του άρθρου 19 αρχίζει από 1.1.1992, των δε παραγράφων 1 έως και 10 του άρθρου 22 αρχίζει από την 11η Αυγούστου 1993. 2. Η ισχύς των λοιπών διατάξεων του νόμου αυτού αρχίζει από την δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά σε αυτές".

Β.- Κατά το διδόμενο στο έγγραφο της ερωτώσης Υπηρεσίας ιστορικό ο Γ.Ν. με την από 26.10.1978 αίτησή του ζήτησε την εξαγορά δημοσίου κτήματος στο Αιτωλικό με τις προαναφερθείσες διατάξεις του Α.Ν.263/68, όπως αυτός τροποποιήθηκε με το Ν.719/1977, η οποία δεν προωθήθηκε αποκλειστικά και μόνο με ευθύνη της Κτηματικής Υπηρεσίας Ν. Αιτ/νίας, στην οποία και είχε υποβληθεί. Ο αιτών πέθανε το 1980 και άφησε κληρονόμους τη σύζυγό του και τέσσερα παιδιά, οι οποίοι με αίτησή τους που πρόσφατα κατατέθηκε, ζήτησαν την συνέχιση και διεκπεραίωση της διαδικασίας εξαγοράς. Τα τέκνα, από τα οποία το καθένα ξεχωριστά έχει δημιουργήσει οικογένεια, έχουν εισόδημα άνω του 1.500.000 δρχ. το χρόνο ενώ η μητέρα πιθανότατα να έχει μηδαμινό εισόδημα.
Το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους με την γνωμοδότηση 799/1970 (τμ.Α) που έγινε δεκτή από τον Υπουργό των Οικονομικών έχει δεχθεί ότι το κατ' εφαρμογή του άρθρου 4 α.ν.263/68 δικαίωμα εξαγοράς δημοσίου κτήματος υπό του κατόχου του μεταβιβάζεται εις άπαντας τους κληρονόμους του αποβιώσαντος και αιτησαμένου την εξαγοράν κατόχου αδιακρίτως (σχετική και η Δ.3780/931/ΠΟΛ.1590/08.07.1980 διαταγή του Υπ. Οικ/κών) και με την γνωμοδότηση 267/93 (Ολομ.), που επίσης έγινε δεκτή από τον Υφυπουργό Οικονομικών, έχει δεχθεί κατά πλειοψηφία, ότι η τεθειμένη από τον ν.719/1977 προϋπόθεση της μη υπάρξεως άλλης ακινήτου περιουσίας του αυθαιρέτου κατόχου, αξίας ανωτέρας των δύο εκατομμυρίων δραχμών, πρέπει να συντρέχει τόσο κατά τον χρόνο της ενάρξεως της ισχύος του νόμου αυτού (1.12.77), όσο και καθ' όλην την διάρκεια της προθεσμίας αρχικής και κατά παράταση προς υποβολή αιτήσεως εξαγοράς του ακινήτου αυτού και μέχρι της κρίσεώς της.

Γ.- Με την προπαρατεθείσα διάταξη της παραγρ. 2 του άρθρου 25 του Ν.2166/1993 τροποποιείται η αρνητική προϋπόθεση, η έχουσα σχέση με την οικονομική επιφάνεια των δικαιουμένων την εξαγορά προσώπων, και ειδικότερα αυξάνονται τα χρηματικά ποσά για το ύψος της ακίνητης περιουσίας σε δρχ. 10.000.000 (από δρχ. 2.000.000) και του μέσου ετήσιου εισοδήματος σε δρχ. 1.500.000 (από δρχ. 300.000), χωρίς να θίγονται οι λοιπές απαιτούμενες προϋποθέσεις για την εξαγορά ακινήτων του Δημοσίου από τους αυθαίρετους κατόχους, (ή σε περίπτωση θανάτου των από τους κληρονόμους τους, στους οποίους μεταβιβάζεται σύμφωνα με την 799/1970 Γνωμ. Ν.Σ.Κ. το δικαίωμα εξαγοράς), οι οποίες ορίζονται στην διάταξη του άρθρου 4 του Α.Ν.263/1968, όπως η τελευταία τροποποιήθηκε με την παραγρ. 19 του άρθρου 1 του Ν.719/1977.
Επομένως, η εν λόγω προϋπόθεση, ως συνάγεται εκ του γράμματος του νόμου αλλά και εκ του σκοπού του, που είναι η προσαρμογή των οικονομικών προϋποθέσεων για την εξαγορά δημοσίου κτήματος στις σημερινές οικονομικές συνθήκες και η διευκόλυνση των αρμοδίων Υπηρεσιών στην ανεύρεση στοιχείων (εισόδημα κ.λπ.) για την ταχύτερη περαίωση των υποθέσεων εξαγοράς (βλ. σχετική εισηγητική έκθεση) καταλαμβάνει κατ' αρχήν όλες τις εκκρεμείς αιτήσεις κατά την έναρξη ισχύος του ως άνω νόμου (από την δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως στις 24.8.93) και πρέπει να συντρέχει στο πρόσωπό του κατά την έναρξη της ισχύος αυτού δικαιουμένου την εξαγορά.
Κατά τη γνώμη του Νομικού Συμβουλίου, με την οποία συντάχθηκαν όλοι οι Νομικοί Σύμβουλοι και ο Πάρεδρος Ι. Σακελλαρίου, σε περίπτωση θανάτου του αιτήσαντος την εξαγορά ακινήτου πριν από το Ν.2166/1993, ως κρίσιμος χρόνος για την ύπαρξη της ως άνω προϋπόθεσης της οικονομικής κατάστασης του αιτούντος τίθεται ο χρόνος του θανάτου αυτού και έτσι αν συνέτρεχε η προϋπόθεση αυτή κατά τον εν λόγω χρόνο, σύμφωνα με το ισχύον τότε δίκαιο, δεν απαιτείται να συντρέχει αυτή και στο πρόσωπο των κληρονόμων του, αφού δεν νοείται μεταβολή της οικονομικής κατάστασης του αποβιώσαντος δικαιούχου μετά το θάνατο αυτού. Στους κληρονόμους αυτούς μεταβαίνει λόγω του θανάτου του δικαιούχου το δικαίωμα προσδοκίας όπως είχε διαμορφωθεί στο πρόσωπο αυτού.
Ο ορισμός του Ν.2166/1993 (αρ. 25 περ. 2) κατά τον οποίο η προϋπόθεση αυτή πρέπει να υφίσταται κατά τον χρόνο κρίσης της αίτησης, δεν εφαρμόζεται εν προκειμένω, διότι αναφέρεται στη συνήθη περίπτωση και όχι σε εκείνη του θανάτου του αιτούντος πριν από την ισχύ του Νόμου.
Επομένως, στην προκείμενη περίπτωση, του θανάτου του αιτούντος - δικαιούχου, οι κατά νόμον προϋποθέσεις οικονομικής επιφανείας και εισοδήματος θα εξετασθούν στο πρόσωπο του θανόντος κατά την ημερομηνία του θανάτου, με τις διατάξεις που ίσχυαν κατά την χρονολογία αυτή.

Δ.- Κατόπιν των ανωτέρω είναι φανερό ότι παρέλκει η απάντηση στα υπόλοιπα ερωτήματα.

Ε.- Κατά την γμώμη όμως, των Παρέδρων Κων. Καποτά και Ιω. Διονυσόπουλου, κατά την έννοια της προπαρατεθείσης διατάξεως, σε περίπτωση θανάτου του αιτούντος - δικαιούχου (στο πρόσωπο του οποίου συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εξαγοράς), η προϋπόθεση της οικονομικής επιφανείας και εισοδήματος πρέπει να συντρέχει στο πρόσωπο των κληρονόμων του, αφού, σύμφωνα με όσα αναφέρονται και στην υπ' αριθμ.799/1970 Γνωμ. Ν.Σ.Κ., το δικαίωμα εξαγοράς του δημοσίου κτήματος υπό του κατόχου του μεταβιβάζεται εις τους κληρονόμους του αποβιώσαντος δικαιούχου. Η εν λόγω προϋπόθεση, κατά την ρητή πρόβλεψη του νομοθέτη, πρέπει να συντρέχει κατά τον χρόνο εξετάσεως της αιτήσεως. Επί του σημείου τούτου ο νόμος είναι σαφής και δεν καταλείπει περιθώριο αμφιβολίας. Ως εκ τούτου, κατά τον χρόνο της εξέτασης της αίτησης από την αρμόδια επιτροπή, θα πρέπει ο δικαιούμενος την εξαγορά να μη έχει ακίνητη περιουσία ανωτέρα των 10.000.000 δρχ. ή μέσο ετήσιο εισόδημα τα τρία προηγούμενα της κρίσεως αυτής έτη, μεγαλύτερο του 1.500.000 δραχμών.
Περαιτέρω, από διατύπωση της ως άνω διατάξεως, σαφώς προκύπτει ότι τα απ' αυτήν προσδιοριζόμενα ανώτατα όρια της ακίνητης περιουσίας και του μέσου εισοδήματος των τριών τελευταίων ετών αναφέρονται στο εισόδημα και στην αξία της ακινήτου περιουσίας του κατόχου και δικαιουμένου στην υποβολή της αιτήσεως εξαγοράς, και όχι στο συνολικό οικογενειακό εισόδημα και στην αξία της συνολικής οικογενειακής περιουσίας (αυτού και της συζύγου του).
Ως εκ τούτου, οι ανωτέρω προϋποθέσεις θα πρέπει να συντρέχουν χωριστά για κάθε κληρονόμο, θα πρέπει δηλ. καθένας απ' αυτούς να μην έχει ακίνητη, κατά τον προαναφερθέντα κρίσιμο χρόνο, περιουσία μεγαλύτερη των 10.000.000 δρχ. και ετήσιο εισόδημα μεγαλύτερο του 1.500.000 δρχ.
Αντίθετη εκδοχή θα είχε ως αποτέλεσμα, σε περίπτωση θανάτου του κατόχου - αιτούντος, να απορρίπτονται το σύνολο των σχετικών αιτήσεων, με συνέπεια να μην ικανοποιούνται και οι κληρονόμοι, στο πρόσωπο των οποίων συντρέχουν οι ως άνω προϋποθέσεις, και να ματαιούται ο υπό του νομοθέτου δια του ν.719/1977 επιδιωκόμενος σκοπός, που συνίσταται στην αποκατάσταση αστέγων ή ακτημόνων κατόχων ακινήτων έναντι μειωμένου τιμήματος εξαγοράς.
Επίσης, με βάση όσα έγιναν δεκτά στην αρχή, είναι προφανές ότι για την εξεύρεση του μέσου ετησίου εισοδήματος των δρχ. 1.500.000, δεν προσμετράται στο εισόδημα του δικαιούχου και αυτό της συζύγου του, αλλά λαμβάνεται υπόψη το ατομικό του εισόδημα.
Εννοείται, βεβαίως ότι προς αποφυγή καταστρατηγήσεως της διατάξεως, θα πρέπει σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση να ελέγχεται με προσοχή ποιός από τους δύο συζύγους είναι ο πράγματι αυθαίρετος κάτοχος.
Σε περίπτωση κατά την οποία κάποιος ή κάποιοι από τους κληρονόμους του αποβιώσαντος κατόχου δημοσίου κτήματος και αιτησαμένου την εξαγορά αυτού δεν συγκεντρώνει τις ως άνω προϋποθέσεις, είναι προφανές ότι η παραχώρηση θα γίνεται στο όνομα του ή των κληρονόμων των πληρούντων τις ως άνω προϋποθέσεις του Ν.2166/1993 εξ αδιαιρέτου και κατά ποσοστό της κληρονομικής τους μερίδας. Η λύση αυτή είναι η πλέον ενδεδειγμένη και δια το Δημόσιο, ώστε να αποφεύγεται η συνιδιοκτησία αυτού με ιδιώτες, η οποία μπορεί να δημιουργήσει πλείστα προβλήματα.

ΣΤ.- Με βάση τα παραπάνω, το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους έχει τη γνώμη ότι σε περίπτωση θανάτου του αιτούντος - δικαιούχου, οι κατά νόμον προϋποθέσεις οικονομικής επιφανείας και εισοδήματος θα εξετασθούν στο πρόσωπο του θανόντος κατά την ημερομηνία του θανάτου, με βάση τις διατάξεις που ίσχυαν την χρονολογία αυτή και, συνεπώς, παρέλκει απάντηση επί των λοιπών ερωτημάτων.



ΠΡΟΣΟΧΗ: Ο παρών ιστοχώρος και όλα τα κείμενα και δεδομένα που εμπεριέχονται σε αυτόν, συμπεριλαμβανομένων ενδεικτικά των νομοθετικών και διοικητικών κειμένων (Νόμοι,  Διατάγματα, Υπουργικές Αποφάσεις, ΠΟΛ., Διοικητικές Πράξεις και Λύσεις κ.α.), των νομολογιακών κειμένων (Δικαστικές Αποφάσεις κ.α.), των περιλήψεων αυτών και της τήρησής τους σε βάση δεδομένων, των συσχετίσεων μεταξύ τους και των ειδικών εργαλείων αναζήτησης, αποτελούν αντικείμενο ειδικής επεξεργασίας και πνευματικής δημιουργίας και προστατεύονται από την νομοθεσία περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας και Συγγενικών Δικαιωμάτων και δη  από τους νόμους  2121/1993,  2557/1997, 2819/2000, τη Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης (ν. 100/1975), τη Διεθνή Σύμβαση της Ρώμης (ν. 2054/1992) και τις Οδηγίες 91/100/ΕΟΚ, 92/100/ΕΟΚ, 93/83/ΕΟΚ, 93/98/ΕΟΚ ΚΑΙ 96/9/ΕΟΚ.
Η ιδιοκτησία επ’ αυτών αποκτάται χωρίς καμία διατύπωση και χωρίς την ανάγκη ρήτρας απαγορευτικής των προσβολών της.
ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ: Η αναδημοσίευση και η με οποιονδήποτε τρόπο αναπαραγωγή, εξ’ ολοκλήρου, τμηματικά ή περιληπτικά, των οιωνδήποτε κειμένων ή δεδομένων περιλαμβάνονται στον παρόντα ιστοχώρο, χωρίς την έγγραφη άδεια της δικαιούχου εταιρείας.


Email:
Θέμα:
Μήνυμα:
 
Δημιουργία νέας κατηγορίας

Your Categories

  • Δηλώσεις 2017
Up
Close
Close
Κλείσιμο