Δημοσιεύθηκε στις : [ 06-03-1997 ]

Γνωμ. 288/2352/1997 Λογιστικός χειρισμός κερδών και ζημιών εκ πωλήσεων συμμετοχών και χρεογράφων, στις περιπτώσεις εφαρμογής των οικείων φορολογικών διατάξεων

(Λογιστικός χειρισμός κερδών και ζημιών εκ πωλήσεων συμμετοχών και χρεογράφων, στις περιπτώσεις εφαρμογής των οικείων φορολογικών διατάξεων)

Κατηγορία: Εταιρικό δίκαιο (ΑΕ-ΕΠΕ-ΙΚΕ)



Λογιστικός χειρισμός κερδών και ζημιών εκ πωλήσεων συμμετοχών και χρεογράφων,
στις περιπτώσεις εφαρμογής των οικείων φορολογικών διατάξεων
2352/Αρ. Γνωμ.: 288/6.3.1997

Ι. Περιεχόμενο ερωτήματος:

Στην πιο πάνω επιστολή του Τεχνικού Γραφείου του Σ.Ο.Λ. α.ε.ε. περιλαμβάνονται τα ακόλουθα:

«Από τις κείμενες διατάξεις τις φορολογικής νομοθεσίας (άρθρο 38, Ν.2238/1994 όπως πρόσφατα αντικαταστάθηκε με το άρθρο 15 παρ. 2 Ν. 2459/1997) προβλέπεται ότι, η ζημία που προκύπτει από πωλήσεις συμμετοχών και χρεογράφων ή από την αποτίμησή τους στο τέλος της χρήσεως, εάν δεν καλύπτεται από τα καθοριζόμενα από τις διατάξεις αυτές αντίστοιχα αποθεματικά, δεν αναγνωρίζεται προς έκπτωση από τα φορολογητέα έσοδα.

Παρέχεται, όμως, η ευχέρεια η ζημία αυτή να καταχωρείται σε «ειδικό λογαριασμό» και να συμψηφίζεται με μελλοντικά κέρδη εκ πωλήσεως συμμετοχών ή με σχηματιζόμενα στο μέλλον «αποθεματικά από χρεόγραφα», όπως ειδικότερα καθορίζεται στις προαναφερθείσες διατάξεις.

Παρακαλούμε να μας γνωρίσετε σε ποιό λογαριασμό του Γενικού Λογιστικού Σχεδίου, καθώς και των Κλαδικών Λογιστικών Σχεδίων Τραπεζών και Ασφαλιστικών Επιχειρήσεων θα ενταχθεί ο προβλεπόμενος από τις προαναφερθείσες διατάξεις «ειδικός λογαριασμός» και γενικότερα να καθορίσετε τον ενδεικνυόμενο λογιστικό χειρισμό, λαμβάνοντας υπόψη και τα δημιουργούμενα προβλήματα από τις ισχύουσες διατάξεις του κωδ. Ν.2190/1920 «περί ανωνύμων εταιριών», από τις οποίες ρητά απαγορεύεται η εμφάνιση ζημιών στον ισολογισμό».

ΙΙ. Η Γνώμη του ΕΣΥΛ επί του πιο πάνω ερωτήματος είναι η ακόλουθη

Για την, κατά το δυνατόν, καλύτερη εναρμόνιση των προερχόμενων από τις οδηγίες τις Ε.Ε. (τ. ΕΟΚ) και ενσωματωμένων στον κωδ. Ν. 2190/1920 λογιστικών αρχών και κανόνων, με τις περιγραφόμενες στο πιο πάνω ερώτημα διατάξεις της φορολογικής νομοθεσίας, πρέπει να εφαρμόζονται τα ακόλουθα:

1. Η απομένουσα ακάλυπτη ζημία από πώληση ή αποτίμηση συμμετοχών και χρεογράφων και προοριζόμενη να συμψηφισθεί, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις της φορολογικής νομοθεσίας, με μελλοντικά κέρδη εκ πωλήσεως συμμετοχών και χρεογράφων ή με σχηματιζόμενα αποθεματικά από αναπροσαρμογή τους κ.λπ., καταχωρείται σε χρέωση του λογαριασμού 41.02 και νεοδημιουργούμενων υπολογαριασμών του, που διαμορφώνονται ως εξής:

41.02 Τακτικό αποθεματικό
41.02.90 Ζημία από πώληση συμμετοχών και χρεογράφων προς συμψηφισμό
(αναπτύσσεται περαιτέρω ανάλογα με τις εκάστοτε ανάγκες)
41.02.95 Ζημία από υποτίμηση συμμετοχών και χρεογράφων προς συμψφισμό
(αναπτύσσεται περαιτέρω ανάλογα με τις εκάστοτε ανάγκες)

Η χρέωση των λογαριασμών αυτών γίνεται γιατί, οι προερχόμενες από τις Οδηγίες της Ε.Ε. διατάξεις του κωδ. Ν.2190/1920, απαγορεύουν ρητά την καταχώρηση ζημιών στον ισολογισμό και συνεπώς η μόνη εφικτή αντιμετώπιση του θέματος είναι η έμμεση εφαρμογή της διατάξεως του άρθρου 44 κωδ. Ν.2190/1920, η οποία ορίζει ότι «το τακτικόν αποθεματικόν χρησιμοποιείται αποκλειστικώς προς εξίσωσιν, προ πάσης διανομής μερίσματος, του τυχόν χρεωστικού υπολοίπου του λογαριασμού κερδών και ζημιών».

2. Διευκρινίζεται ότι, από την εφαρμογή των όσων αναφέρονται προηγ. αριθ. 1 και πιο κάτω αριθ. 3 και 5, δεν επηρεάζονται οι προβλεπόμενοι από τις οικείες διατάξεις (άρθρο 44 κωδ. Ν.2190/1920 και άρθρο 18 Ν.Δ. 400/1970) κανόνες σχηματισμού του τακτικού αποθεματικού. Ειδικότερα:

α) Για τον καθορισμό της υπάρξεως ή μη υποχρεώσεως σχηματισμού τακτικού αποθεματικού, το προβλεπόμενο από το άρθρο 44 κωδ. Ν.2190/1920 και άρθρο 18 Ν.Δ. 400/1970 υποχρεωτικό όριο (τακτικό αποθεματικό ίσο με το τρίτο του εταιρικού κεφαλαίου για τις Α.Ε. και το τετραπλάσιο αυτού για τις ασφαλιστικές Α.Ε.) υπολογίζεται με βάση το υπόλοιπο του δευτεροβάθμιου λογαριασμού 41.02 (όπως, δηλαδή, αυτό προκύπτει μετά την αφαίρεση των χρεωστικών υπολοίπων των υπολογαριασμών του 41.02.90 και 41.02.95).

β) Ο υπολογισμός του ποσού το οποίον πρέπει να αφαιρείται από τα ετήσια καθαρά κέρδη, για τακτικό αποθεματικό, θα γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 44 και 45 κωδ. Ν.2190/1920.

3. Προκειμένου να αποχωρισθούν από την «Κατάσταση λογ/σμού Αποτελεσμά-των Χρήσεως (Λ/86)» και συγκεκριμένα από το τελευταίο κονδύλι της που φέρει τον τίτλο «Καθαρά αποτελέσματα (κέρδη ή ζημίες) χρήσεως προ φόρων», τα ποσά των λογαριασμών 76.04, 64.12 και 68.01, για να μεταφερθούν στον «Πίνακα Συμψηφισμού» του νεοδημιουργούμενου λογ/σμού 88.90 (βλ. πιο κάτω αριθ. 4), η αρχή του «Πίνακα Διαθέσεως Αποτελεσμάτων (Λ/88)» του σχετικού υποδείγματος τροποποιείται ως ακολούθως, με την προσθήκη, με το πρώτο κονδύλι, των όσων παρατίθενται στα επόμενα:(1)

88.00 ή 88.01

(86.99)

Καθαρά αποτελέσματα (κέρδη ή ζημίες)

 

 

 

 

 

χρήσεως

 

 

´´´

 

 

Μείον (επί κερδών χρήσεως) ή πλέον (1)

 

 

 

 

 

(επί ζημιών χρήσεως)

 

 

 

88.90

(76.04)

Κέρδη από πωλήσεις συμμετοχών και

 

 

 

 

 

χρεογράφων μεταφερόμενα στον Πίνακα

 

 

 

 

 

Συμψηφισμού

 

´´´

 

 

 

Μείον (για τη μεταφορά και των ακόλου-

 

 

 

 

 

θων ποσών στον πίνακα Συμψηφισμού)

 

 

 

88.90

(64.12)

Ζημίες από πωλήσεις συμμετοχών και

 

 

 

 

 

χρεογράφων

´´´

 

 

88.90

(68.01)

Προβλέψεις υποτιμήσεως συμμετοχών

 

 

 

 

 

και χρεογράφων

´´´

´´´

´´´

88.99 ή 88.98

 

Υπόλοιπο (κερδών (1) ή ζημιών) χρήσεως

 

 

´´´



Ακολουθούν, στη συνέχεια, τα υπόλοιπα κονδύλια του Πίνακα Διαθέσεως Αποτελεσμάτων, όπως περιλαμβάνονται στο σχετικό υπόδειγμα.

4. Για το συμψηφισμό κ.λπ. ζημιών από πωλήσεις ή υποτίμηση συμμετοχών και χρεογράφων με κέρδη από πωλήσεις τους και σχετικά αποθεματικά τους, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες φορολογικές διατάξεις, δημιουργείται, με τη χρησιμοποίηση του κενού κωδικού 88.90, νέος δευτεροβάθμιος λογαριασμός στον οποίο καταρτίζεται ο ακόλουθος πίνακας συμψηφισμού, ο οποίος παρατίθεται ευθύς μετά τον «Πίνακα Διαθέσεως Αποτελεσμάτων» και αποτελεί παρακολούθημά του, δημοσιευόμενος μαζί με εκείνον:

ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΜΨΗΦΙΣΜΟΥ


αποθεματικών και κερδών από πώληση συμμετοχών

και χρεογράφων με ζημίες από πώληση ή υποτίμησή τους,

σύμφωνα με ισχύουσες φορολογικές διατάξεις (λογ. 88.90)


88.90.01

(76.04)

Κέρδη από πωλήσεις συμμετοχών και χρεογράφων

 

´´´

 

 

Μείον:

 

 

88.90.02

(64.12)

-  Ζημίες από πωλήσεις συμμετοχών και χρεογράφων

´´´

 

88.90.03

(68.01)

-  Προβλέψεις υποτιμήσεως συμμετοχών και χρεογράφων

 

´´´

 

´´´

88.90.99

(41.08)

Υπόλοιπο κερδών μεταφερόμενο σε αφορολόγητο

 

 

 

 

αποθεματικό

 

´´´

 

 

ή

 

 

88.90.98

 

Υπόλοιπο ζημιών εκ πωλήσεως ή υποτιμήσεως συμ-

 

 

 

 

μετοχών και χρεογράφων

 

´´´

 

 

Μείον (μεταφορά από οικείους υπολογαριασμούς)

 

 

88.90.10

(41.06)

-  «Αποθεματικό» από ληφθείσες μετοχές λόγω αναπροσαρμογής

 

´´´

 

88.90.11

(41.08)

-  Αφορολόγητο αποθεματικό από κέρδη εκ πωλήσεως συμμετοχών και χρεογράφων

 

´´´

 

´´´

41.02

 

Υπόλοιπο ακάλυπτων ζημιών, μεταφερόμενων στον οικείο υπολογαριασμό του 41.02 προς μελλοντικό συμψηφισμό

 

 

 

 

 

´´´



5. Στις απλές περιπτώσεις σχηματισμού ειδικού αφορολόγητου αποθεματικού από κέρδη εκ πωλήσεως συμμετοχών - χρεογράφων ή μεταφοράς στους υπολογαριασμούς του 41.02 ζημιών από πώληση ή υποτίμησή τους ή χρησιμοποιήσεως οικείων αποθεματικών για κάλυψη τέτοιων ζημιών, δεν είναι αναγκαία η κατάρτιση Πίνακα Συμψηφισμού και συνεπώς δύνανται να μην εφαρμόζονται τα προηγούμενα αριθ. 3 και 4, υπό την προϋπόθεση, όμως, ότι δεν θίγεται η βασική αρχή της σαφήνειας του άρθρου 42α παρ. 2 κωδ. Ν.2190/1920. Στις απλές αυτές περιπτώσεις εφαρμόζονται τα ακόλουθα:

α) Προκειμένου να χρησιμοποιηθούν ειδικά αποθεματικά των λογαριασμών 41.06 ή 41.08 για το συμψηφισμό ζημιών από πώληση ή αποτίμηση συμμετοχών και χρεογράφων, τα σχετικά ποσά μεταφέρονται στον «Πίνακα Διαθέσεως Αποτελεσμάτων (Λ/88)» και συγκεκριμένα στη θέση «Αποθεματικά προς διάθεση», της οποίας ο τίτλος τροποποιείται ανάλογα και τελικά το σημείο αυτό του Πίνακα Διαθέσεως Αποτελεσμάτων λαμβάνει την ακόλουθη μορφή:

 

Ποσά κλειόμενης χρήσεως

 

..................................................................................

(π.χ.)

100.000.000

 

88.07 (41.06+41.08)

Διάθεση ειδικών αφορολόγητων αποθεματικών συμμετοχών και χρεογράφων για κάλυψη ισόποσων ζημιών εκ πωλήσεως ή αποτιμήσεώς τους

 

 

 

 

(π.χ.)

 

 

 

 

6.000.000

 

 

Σύνολο

 

106.000.000

 

 

Μείον

 

 

 

88.20 (64.12)

-  Ζημίες από πώληση συμμετοχών και χρεογράφων

 

5.000.000

 

 

88.21 (68.01)

-  Ζημίες από αποτίμηση συμμετοχών και χρεογράφων

 

3.000.000

 

 

 

Σύνολο ζημιών

8.000.000

 

 

41.02.90 & 41.02.95

Μείον: Υπόλοιπο ακάλυπτων ζημιών μεταφερόμενο προς μελλοντικό συμψηφισμό

 

 

2.000.000

 

 

6.000.000

 

 

 

 

 

 

 

Υπόλοιπο

 

100.000.000

 



β) Για το σχηματισμό ειδικού αφορολόγητου αποθεματικού από κέρδη εκ πωλήσεως συμμετοχών και χρεογράφων, η αρχή του «Πίνακα Διαθέσεως Αποτελεσμάτων (Λ/88)» τροποποιείται ανάλογα και διαμορφώνεται ως εξής:

88.00 ή 88.01 (86.99)

Καθαρά αποτελέσματα (κέρδη ή ζημίες)

 

 

χρήσεως

´´´

 

Μείον (επί κερδών χρήσεως) ή πλέον (επί ζημιών

 

 

χρήσεως):

 

41.08 (76.04)

Σχηματισμός ειδικού αφορολόγητου αποθεματικού από

 

´´´



ΠΡΟΣΟΧΗ: Ο παρών ιστοχώρος και όλα τα κείμενα και δεδομένα που εμπεριέχονται σε αυτόν, συμπεριλαμβανομένων ενδεικτικά των νομοθετικών και διοικητικών κειμένων (Νόμοι,  Διατάγματα, Υπουργικές Αποφάσεις, ΠΟΛ., Διοικητικές Πράξεις και Λύσεις κ.α.), των νομολογιακών κειμένων (Δικαστικές Αποφάσεις κ.α.), των περιλήψεων αυτών και της τήρησής τους σε βάση δεδομένων, των συσχετίσεων μεταξύ τους και των ειδικών εργαλείων αναζήτησης, αποτελούν αντικείμενο ειδικής επεξεργασίας και πνευματικής δημιουργίας και προστατεύονται από την νομοθεσία περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας και Συγγενικών Δικαιωμάτων και δη  από τους νόμους  2121/1993,  2557/1997, 2819/2000, τη Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης (ν. 100/1975), τη Διεθνή Σύμβαση της Ρώμης (ν. 2054/1992) και τις Οδηγίες 91/100/ΕΟΚ, 92/100/ΕΟΚ, 93/83/ΕΟΚ, 93/98/ΕΟΚ ΚΑΙ 96/9/ΕΟΚ.
Η ιδιοκτησία επ’ αυτών αποκτάται χωρίς καμία διατύπωση και χωρίς την ανάγκη ρήτρας απαγορευτικής των προσβολών της.
ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ: Η αναδημοσίευση και η με οποιονδήποτε τρόπο αναπαραγωγή, εξ’ ολοκλήρου, τμηματικά ή περιληπτικά, των οιωνδήποτε κειμένων ή δεδομένων περιλαμβάνονται στον παρόντα ιστοχώρο, χωρίς την έγγραφη άδεια της δικαιούχου εταιρείας.


Email:
Θέμα:
Μήνυμα:
 
Δημιουργία νέας κατηγορίας

Your Categories

    Up
    Close
    Close
    Κλείσιμο