Αποτελέσματα live αναζήτησης

ΣΧΕΔΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΤΗΣ ΦΟΡΟΔΙΑΦΥΓΗΣ 2011-2013

Δημοσιεύθηκε στις : [ 03-05-2011 ]
Κατηγορία: Φορολογία Εισοδήματος

ΣΧΕΔΙΟ
ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΤΗΣ ΦΟΡΟΔΙΑΦΥΓΗΣ 2011-2013


ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΤΗΣ ΦΟΡΟΔΙΑΦΥΓΗΣ 2011-2013
Πολίτες και πολιτεία Μαζί

 

ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2011


ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Σύμφωνα με το άρθρο 1 του νόμου 3943/2011 κάθε τρία χρόνια εκπονείται εθνικό επιχειρησιακό πρόγραμμα καταπολέμησης της φοροδιαφυγής. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει σχέδιο δράσεων κατά της φοροδιαφυγής, εισηγήσεις για θεσμικές αλλαγές και μέτρα για την αποτελεσματική και συντονισμένη λειτουργία των φορολογικών, δικαστικών και διωκτικών αρχών.

Για την έγκριση και την εποπτεία εφαρμογής του Προγράμματος συνιστάται ως συλλογικό κυβερνητικό όργανο «Επιτροπή για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής» στην οποία μετέχουν ο Υπουργός Οικονομικών ως Πρόεδρος και οι Υπουργοί: α) Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας, β) Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και γ) Προστασίας του Πολίτη. Παράλληλα στο Υπουργείο Οικονομικών συνίσταται η Εκτελεστική Διυπουργική Επιτροπή στην οποία μετέχουν Γενικοί Γραμματείς και ανώτατοι υπηρεσιακοί παράγοντες των συναρμόδιων Υπουργείων και η οποία προεδρεύεται από τον Υπουργό Οικονομικών. Έργο της Εκτελεστικής Επιτροπής είναι μηνιαία παρακολούθηση της εφαρμογής του προγράμματος.

Το παρόν Επιχειρησιακό Πρόγραμμα είναι το πρώτο που συντάχθηκε σύμφωνα με τις ανωτέρω διατάξεις και εγκρίθηκε όπως προβλέπεται από την αρμόδια εξ Υπουργών Επιτροπή. Εκφράζονται οι ευχαριστίες της Επιτροπής προς όλους τους υπηρεσιακούς λειτουργούς που εργάστηκαν για την έγκαιρη και άρτια εκπόνησή του.


Οι Μετέχοντες Υπουργοί

Οικονομικών: Γ. Παπακωνσταντίνου

Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας & Ναυτιλίας: M. Xρυσοχοΐδης

Δικαιοσύνης, Διαφάνειας & Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων: Χ. Καστανίδης

Προστασίας του Πολίτη: Χ. Παπουτσής

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ 2
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 3
1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 6
ΜΕΡΟΣ Α. ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΜΕΤΡΑ 7
2. ΠΑΡΑΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΦΟΡΟΔΙΑΦΥΓΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 7
2.1. Παραοικονομία 7
2.2. Φοροδιαφυγή 7
2.3. Φοροαποφυγή 11
2.4. Ληξιπρόθεσμες οφειλές 11
2.5. Το πρόβλημα στην Ελλάδα σε σύγκριση με άλλες χώρες 12
3. ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΦΟΡΟΔΙΑΦΥΓΗΣ ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ 15
3.1. Αλλαγές στη Νομοθεσία 15
3.2. Οργανωτικές και Λειτουργικές Μεταρρυθμίσεις 21
3.3. Στοχευμένες Επιχειρησιακές Δράσεις 22
3.4. Η συμβολή της Γ.Γ.Π.Σ. στην αποκάλυψη φοροδιαφυγής 25
3.5. Έλεγχοι ΣΔΟΕ 31
ΜΕΡΟΣ Β. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ 2011-2013 41
4. ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ 42
4.1. Μελέτη ισχύουσας φορολογικής πολιτικής 42
4.2. Κατάργηση του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων και του Κώδικα Ποινών 42
4.3. Κωδικοποίηση και απλούστευση της φορολογικής νομοθεσίας 42
4.4. Ληξιπρόθεσμες οφειλές 42
4.5. Βελτίωση της αποτελεσματικότητας των δράσεων της ΥΠ.Ο.Α.Δ.Η.Ε. 44
5. ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ 46
5.1. Μεταρρυθμίσεις στην οργανωτική δομή 46
5.2. Μεταρρυθμίσεις σε Συστήματα και Λειτουργίες 47
5.3. Αντιμετώπιση της διαφθοράς 49
6. ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ 51
6.1. Νέα προσέγγιση και εργαλεία στους ελέγχους 51
6.2. Μορφές και Πεδία Ελέγχου 52
7. ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΕΡΓΟΥ ΤΗΣ ΕΚΤΑΚΤΗΣ ΔΟΜΗΣ 58
7.1. Ομάδα για την εφαρμογή της νέας φορολογικής νομοθεσίας 58
7.2. Ομάδα Είσπραξης Οφειλών 59
7.3. Ομάδα Μεγάλων Φορολογουμένων 61
7.4. Ομάδα Μεγάλης Ακίνητης Περιουσίας και Υψηλών Εισοδημάτων 62
7.5. Ομάδα Απόδοσης Παρακρατουμένων Φόρων και Φορολογικής Συμμόρφωσης 62
8. ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΙΣΠΡΑΞΗΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ 64
9. ΔΡΑΣΕΙΣ ΣΔΟΕ 65
9.1. Μορφές και Πεδία Ελέγχου 65
9.2. Αξιοποίηση Στοιχείων 66
9.3. Ανάκτηση περιουσιακών στοιχείων 70
10. ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΕΛΩΝΕΙΩΝ 72
10.1. Έλεγχος σε επιχειρήσεις 72
10.2. Συγκρότηση τελωνειακών κλιμακίων και εντατικοποίηση των ελέγχων 74
10.3. Η εισαγωγή και χρήση του συστήματος ELENXIS 74
10.4. Αντιλαθρεμπορικά πλοία 74
11. ΔΡΑΣΕΙΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΔΙΕΘΝΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ 75
12. ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ & ΔΙΩΞΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΣ (ΥΠ.Ο.Α.Δ.Η.Ε) 76
12.1. Λαθρεμπόριο 76
12.2. Παραεμπόριο 77
12.3. Παράνομος στοιχηματισμός – τυχερά παίγνια 77
12.4. Φοροδιαφυγή Φυσικών και Νομικών Προσώπων με ποινική διάσταση 77
12.5. Φοροδιαφυγή με τη χρήση του διαδικτύου 78
13. ΛΙΜΕΝΙΚΟ ΣΩΜΑ – ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΚΤΟΦΥΛΑΚΗ 80
13.1. Λαθρεμπόριο 80
13.2. Παραεμπόριο 81
13.3. Τυχερά παίγνια-καζίνο 81
13.4. Φοροδιαφυγή Φυσικών και Νομικών Προσώπων με ποινική διάσταση 81
13.5. Παράνομη χρήση ναυτιλιακών ραδιοσυχνοτήτων και διαδικτύου 82
13.6. Έλεγχος εταιρειών και γραφείων παροχής ναυτιλιακών υπηρεσιών 82
14. ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΜΠΟΡΙΟΥ 83
14.1. Διασύνδεση Ελεγκτικού μηχανισμού 83
14.2. Φοροδιαφυγή και Λαθρεμπόριο Καυσίμων (Σύστημα εισροών- εκροών) 83
14.3. Παραεμπόριο 83
14.4. Ιχνηλασιμότητα στα νωπά οπωρολαχανικά προϊόντα 83
15. ΑΡΧΗ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΣΟΔΩΝ ΑΠΟ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ ΤΗΣ ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ 84
16. ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΣΤΟΧΟΘΕΣΙΑ 86
ΕΠΙΛΟΓΟΣ 87
ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ 88


1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ


Η παραοικονομία στην Ελλάδα είναι με διαφορά η μεγαλύτερη σε σύγκριση με όλες τις χώρες μέλη της ΕΕ και του ΟΟΣΑ και εκτιμάται μεταξύ 25% και 37% του ΑΕΠ. Αυτό ισοδυναμεί με ετήσια απώλεια φορολογικών εσόδων της τάξης των 15 δισ. Ευρώ, ποσό που αντιπροσωπεύει περίπου το 30% του συνόλου των φορολογικών εσόδων του Κρατικού Προϋπολογισμού το 2010.

Η φοροδιαφυγή είναι συνεπώς ένα βαρύ έγκλημα κατά της χώρας και μια από τις πιο σοβαρές μορφές κοινωνικής αδικίας. Δημιουργεί δε φαύλο κύκλο: τα χαμηλά κρατικά έσοδα περιορίζουν το επίπεδο υπηρεσιών που μπορεί να προσφέρει το κράτος αλλά και τις δυνατότητες μείωσης φορολογικών συντελεστών, οδηγώντας σε ακόμα πιο αρνητική στάση για καταβολή των φόρων που μας αναλογούν, ενώ η αδικία στη κατανομή των βαρών που προκύπτει μέσω της φοροδιαφυγής απογοητεύει τους ειλικρινείς φορολογούμενους και προσφέρει εύκολη δικαιολογία για απόκρυψη εισοδήματος.

Δυστυχώς η χρονική διάρκεια του φαινομένου, η αυξανόμενη έντασή του και η παγιωμένη αντίληψη για ατιμωρησία των φοροφυγάδων έχει κάμψει τα αντανακλαστικά της κοινωνίας κατά των πράξεων φοροδιαφυγής αλλά και για φορολογική συμμόρφωση. Είναι λοιπόν σαφές ότι χρειαζόμαστε ένα νέο ξεκίνημα. Να τραβήξουμε μια κόκκινη γραμμή με το παρελθόν και να σχεδιάσουμε ένα διαφορετικό μέλλον. Πολίτες και πολιτεία μαζί.

Η ανατροπή αυτής της κατάστασης απαιτεί σχεδιασμό που περιλαμβάνει θεσμικές μεταρρυθμίσεις, οργανωτικές αλλαγές στη φορολογική διοίκηση και στοχευμένες επιχειρησιακές δράσεις σε τομείς όπου διαπιστώνεται εκτεταμένη και προκλητική φοροδιαφυγή. Αυτά ακριβώς περιλαμβάνει το παρόν επιχειρησιακό σχέδιο. Για πρώτη φορά επιδιώκεται η κατάρτιση ενός συγκροτημένου οδηγού δράσης με συγκεκριμένα βήματα και προτεραιότητες, μετρήσιμους στόχους και εξειδίκευση των ευθυνών που αναλαμβάνει κάθε εμπλεκόμενος φορέας για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.

Παράλληλα με το παρόν Πρόγραμμα εκπονείται ένα 5-ετές Στρατηγικό Πλαίσιο (2011-2015) για τη φορολογία που θα δημοσιοποιηθεί στο τέλος Ιουνίου 2011. Το Στρατηγικό αυτό πλαίσιο θα περιλαμβάνει τις βασικές αρχές και αξίες που θα πρέπει να διέπουν το φορολογικό μας σύστημα και τον τρόπο οργάνωσης, συμπεριφοράς και λειτουργίας της ελληνικής φορολογικής διοίκησης μέσω των οποίων αυτές θα γίνουν πράξη.

Η αξιοποίηση των πρόσφατων νομοθετικών αλλαγών και όσων ακόμα προγραμματίζονται, ο εκ βάθρων ανασχεδιασμός της οργανωτικής δομής και των μεθόδων λειτουργίας της φορολογικής διοίκησης, η πληρέστερη αξιοποίηση των δυνατοτήτων που προσφέρουν οι νέες τεχνολογίες και πάνω από όλα η ισχυρή πολιτική βούληση για ενεργοποίηση όλων των διαθέσιμων πόρων στον αγώνα κατά της φοροδιαφυγής αποτελούν ρητές δεσμεύσεις που έχουμε αναλάβει. Στόχος μας να χτίσουμε μια νέα φορολογική συνείδηση για οικειοθελή συμμόρφωση των πολιτών και των επιχειρήσεων που θα στηρίζεται στην αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ αρχών και φορολογουμένων, στη διαφάνεια, στη δίκαιη κατανομή των βαρών και στην κοινή αντίληψη ότι η έξοδος από τη κρίση δεν είναι δυνατή χωρίς αποφασιστική στροφή στην αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής.

ΜΕΡΟΣ Α. ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΜΕΤΡΑ
2. ΠΑΡΑΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΚΑΙ ΦΟΡΟΔΙΑΦΥΓΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ


2.1. Παραοικονομία

Η παραοικονομική δραστηριότητα αποτελεί πιθανά τη βασική ιδιαιτερότητα της Ελληνικής οικονομίας σε σχέση με αυτές των άλλων κρατών μελών της Ε.Ε., κυρίως λόγω της εξαιρετικά μεγάλης έκτασης που έχει λάβει. Η ελληνική παραοικονομική δραστηριότητα, μαζί με τη φοροδιαφυγή, έχουν συμβάλει ουσιαστικά στα υψηλά δημόσια ελλείμματα.

Η παραοικονομία, στην Ελλάδα, εντοπίζεται σε:

• Εισοδήματα που δεν δηλώνονται στις φορολογικές αρχές ενώ αποκτώνται νόμιμα, (όπως εισοδήματα από δεύτερη εργασία ή από εργασία ατόμων που λαμβάνουν επίδομα ανεργίας), προκαλώντας αντίστοιχη εκτεταμένη φοροδιαφυγή και εισφοροδιαφυγή.
• Εισοδήματα από παράνομες δραστηριότητες, όπως λαθρεμπόριο (καυσίμων, ποτών, τσιγάρων, ναρκωτικών κλπ.), τοκογλυφία, παραεμπόριο (πλανόδιο εμπόριο από οικονομικούς μετανάστες και στεγασμένο εμπόριο χωρίς έκδοση αντίστοιχων παραστατικών πώλησης), μαύρο χρήμα (χρηματισμοί- διαφθορά).
• Εισοδήματα από δραστηριότητες εκτός μηχανισμού αγοράς (όπως η διάθεση ειδών παραγόμενων κατ’ οίκον κλπ.)

Ο εκσυγχρονισμός του φορολογικού συστήματος, η αποτελεσματικότητα των φοροελεγκτικών και εισπρακτικών μηχανισμών, και οι διασταυρώσεις στοιχείων αποτελούν επομένως το ζητούμενο της παρέμβασης για τη μείωση της παραοικονομικής δραστηριότητας και κατά συνέπεια της φοροδιαφυγής.

2.2. Φοροδιαφυγή

Η φοροδιαφυγή είναι η με οποιοδήποτε τρόπο παράνομη απόκρυψη φορολογητέας ύλης ενός φυσικού ή νομικού προσώπου, με απώτερο στόχο τη μείωση ή εξάλειψη της φορολογικής υποχρέωσης. Έχει εξελιχθεί σε σταθερό φαινόμενο συνεχώς διογκούμενο με αστάθμητες συνέπειες στα δημόσια έσοδα, μειώνοντας παράλληλα τις κοινωνικές παροχές και δημιουργώντας φορολογική ανισότητα μεταξύ των φορολογουμένων.

Οι φοροφυγάδες δρουν με ολοένα διαφορετικούς τρόπους, ακολουθώντας την εξέλιξη της οικονομίας αλλά και τις εκάστοτε νομοθετικές διατάξεις. Παράλληλα η πολυνομία και η αναποτελεσματική διάρθρωση των ελεγκτικών μηχανισμών συμβάλλουν στη φοροδιαφυγή και αποτελούν βασικό στόχο της παρέμβασης για την καταπολέμησή της. Η απόκρυψη εισοδήματος τείνει να εμφανίζεται υπό τη δικαιολογία της κοινωνικής «αδικίας» απέναντι σε μεγάλους φοροφυγάδες ή δικαιούχους φοροαπαλλαγών. Συνεπώς βασικός σκοπός καταπολέμησης της φοροδιαφυγής είναι η αύξηση των φορολογικών εσόδων μέσω της δίκαιης κατανομής των φορολογικών βαρών και η δημιουργία φορολογικής συνείδησης μεταξύ των φορολογουμένων.

Φοροδιαφυγή εντοπίζεται τόσο στους άμεσους όσο και στους έμμεσους φόρους. Ο φόρος εισοδήματος (φυσικών και νομικών προσώπων) συγκεντρώνει ίσως τα υψηλότερα ποσοστά φοροδιαφυγής, ως άμεσος φόρος και συνεπώς ιδιαιτέρως επαχθής. Ειδικότερα η φοροδιαφυγή στη φορολογία εισοδήματος εστιάζεται:

 Μισθωτές υπηρεσίες. Στις περιπτώσεις αδήλωτης κύριας εργασίας με τη μορφή πρόσθετης αμοιβής (π.χ. bonus, αμοιβή σε είδος), στη δεύτερη παράλληλη αδήλωτη δραστηριότητα (π.χ. ιδιαίτερα μαθήματα κατ’ οίκον από διορισμένους εκπαιδευτικούς)

 Ελεύθεροι επαγγελματίες. Στις περιπτώσεις μη έκδοσης δελτίου παροχής υπηρεσιών, ή έκδοσης με αναγραφόμενο μικρότερο ποσό αμοιβής από το πραγματικό, ή έκδοσης από τρίτα πρόσωπα (αφανείς συνεργάτες, άσκηση ελεύθερου επαγγέλματος υπό τη μορφή μονοπρόσωπης ΕΠΕ κ.α.).

 Γεωργικές επιχειρήσεις. Στις περιπτώσεις πώλησης αγροτικών προϊόντων χωρίς έκδοση φορολογικού παραστατικού (με υποχρέωση από το ΚΒΣ έκδοσης), ή στη διόγκωση δαπανών με λήψη εικονικών τιμολογίων προκειμένου να τύχουν επιστροφής ΦΠΑ.

 Εισόδημα από ενοίκια. Στις περιπτώσεις μη κατάθεσης μισθωτηρίου συμβολαίου για απόκρυψη εισοδήματος ενοικίασης ακινήτου, ή δήλωσης ενοικίου μικρότερου από το πραγματικά εισπραττόμενο, ή μη δήλωσης δευτερευουσών κατοικιών ή λοιπών ιδιοχρησιμοποιούμενων ακινήτων (δηλώνονται ως κενές) ώστε να αποφεύγεται η τεκμαρτή τους φορολόγηση.

 Εισόδημα από εμπορικές επιχειρήσεις:

o Στις περιπτώσεις μη έκδοσης-ανακριβούς έκδοσης φορολογικών στοιχείων, ή λήψης ανακριβών φορολογικών στοιχείων αγορών, δαπανών και υπηρεσιών, ή έκδοσης-λήψης πλαστών και εικονικών φορολογικών στοιχείων, με συνέπεια την αποφυγή καταβολής άμεσων φόρων (λόγω μη εμφάνισης ή μείωσης ακαθαρίστων εσόδων ή λόγω αύξησης του κόστους πωληθέντων-παραχθέντων που έχουν σαν αποτέλεσμα τη μείωση των κερδών ή και την εμφάνιση ζημιών) και την αποφυγή καταβολής ή του συμψηφισμού των έμμεσων φόρων, κυρίως στο Φ.Π.Α. Επίσης στις περιπτώσεις υποτίμησης της αξίας των απογραφέντων ειδών ως και εμφάνισης αυξημένων ή πλαστών δαπανών με σκοπό τη μείωση των φορολογητέων κερδών.

o Στις περιπτώσεις άσκησης παραεμπορίου. Εκδηλώνεται με τη διάθεση παράνομων ειδών τα οποία προέρχονται από τρίτες χώρες (Κίνα, Ταϊλάνδη, Ταϊβάν, Κορέα κ.λπ.) και εισάγονται ή διακινούνται εντός των κρατών- μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είτε προέρχονται από επιχειρήσεις που δεν έχουν εκδώσει τα προβλεπόμενα νόμιμα παραστατικά. Το παραεμπόριο ασκείται κυρίως σε μη στεγασμένους χώρους όπως σε λαϊκές αγορές, σε παζάρια, σε εμπορικούς δρόμους ή κοντά σε σταθμούς λεωφορείων, τρένων, Μετρό, σε πεζόδρομους κ.λπ.

o Σε διάφορους τομείς εμπορικής δραστηριότητας, όπως κατασκευών, τουρισμού και ψυχαγωγίας (λ.χ. κέντρα διασκέδασης) και σε πολυεθνικές και εξωχώριες επιχειρήσεις. Ενδεικτικές περιπτώσεις φοροδιαφυγής εντοπίζονται:

 Στον κατασκευαστικό τομέα. Επιχειρήσεις ανέγερσης και πώλησης διαμερισμάτων δεν εμφανίζουν την πραγματική αξία των ακινήτων αλλά την αντικειμενική, με συνέπεια οι οικοδομικές επιχειρήσεις να φορολογούνται με χαμηλότερα κέρδη, ενώ οι αγοραστές να αποδίδουν αντίστοιχα μικρότερο τεκμήριο αγοράς και φόρο μεταβίβασης ακινήτου (ΦΜΑ). Απασχολούμενοι μηχανικοί στην οικοδομή δηλώνουν αμοιβές μικρότερες (ελάχιστο κόστος οικοδομής) από τις πραγματικά εισπραττόμενες. Τέλος τα φυσικά πρόσωπα που ανεγείρουν οικοδομή δηλώνουν ως δαπάνη ανέγερσης «το ελάχιστο κόστος οικοδομής», με αποτέλεσμα να φορολογούνται για μικρότερο ποσό ανέγερσης, οι δε απασχολούμενοι στην οικοδομή να δηλώνουν ως εισόδημα ή τα ελάχιστα καταβαλλόμενα ημερομίσθια ή να εκδίδουν απόδειξη παροχής υπηρεσιών για ποσό ίσο με το προβλεπόμενο στο «ελάχιστο κόστος οικοδομής».

 Στις τουριστικές επιχειρήσεις όπου παρατηρείται μέθοδος διπλών συμβολαίων με συμβόλαια μεταξύ των ξενοδοχειακών και τουριστικών επιχειρήσεων, εξωτερικού και εσωτερικού, προκειμένου να εμφανίσουν μικρότερα έσοδα από τις παρεχόμενες υπηρεσίες, και μέρος των αποκρυβέντων εσόδων να παραμένει σε λογαριασμούς στο εξωτερικό. Επίσης μη έκδοση ή ανακριβής έκδοση φορολογικών στοιχείων από την παροχή υπηρεσιών και τις παρεπόμενες ξενοδοχειακές υπηρεσίες (χρήση θαλάσσιων μέσων ψυχαγωγίας, ομπρελών, γηπέδων αθλοπαιδιών κ.λπ., τηλεφωνικών, υπηρεσίες καθαριστηρίων, σάουνας, κομμωτηρίων κ.λπ.) Πολλές από τις παραπάνω υπηρεσίες, επισήμως εμφανίζονται ως υπηρεσίες «πακέτου», ενώ στην πραγματικότητα εισπράττεται ιδιαίτερο τίμημα το οποίο και δεν εμφανίζεται.

 Στις πολυεθνικές επιχειρήσεις παρατηρείται φοροδιαφυγή μέσω της πρακτικής των υπερτιμολογήσεων-υποτιμολογήσεων. Ειδικότερα το transfer pricing αποσκοπεί στη συρρίκνωση της φορολογικής επιβάρυνσης ενός πολυεθνικού ομίλου μέσω του καθορισμού μη πραγματικών τιμών των μεταξύ τους συναλλαγών. Επίσης φοροδιαφυγή εντοπίζεται μέσω των διογκούμενων δαπανών (management fees) και των αυξημένων ποσοστών δικαιωμάτων (royalties), που τιμολογούνται μεταξύ των εταιρειών του ομίλου.

 Στις εξωχώριες εταιρείες (offshore) οι οποίες ιδρύονται με απώτερο σκοπό την απόκρυψη εσόδων και κερδών από παράνομες δραστηριότητες (π.χ. ξέπλυμα μαύρου χρήματος, λαθρεμπόριο όπλων, ναρκωτικών κλπ.) και τη μικρότερη δυνατή φορολογική επιβάρυνση και κατ’ επέκταση την απαλλαγή φορολογίας από τη χώρα της μόνιμης διαμονής τους.

Εκτός του φόρου εισοδήματος, αυξημένη φοροδιαφυγή εντοπίζεται στον Φ.Π.Α., σε Ειδικούς Φόρους Κατανάλωσης, δασμούς και τέλη:

 Ενεργειακά προϊόντα και ΕΦΚ. Εκτεταμένο λαθρεμπόριο και φοροδιαφυγή παρατηρείται:

o Στον τομέα υγρών καυσίμων, είτε με παράνομη εισαγωγή και διακίνηση καυσίμων είτε με νόθευση αυτών.
o Σε επιχειρήσεις διάθεσης αλκοολούχων ποτών (μπαρ, κέντρα διασκέδασης, καφετέριες, ταβέρνες κλπ) κυρίως μέσω λαθραίων και νοθευμένων αλκοολούχων ποτών
o Στα καπνοβιομηχανικά προϊόντα μέσω λαθραίας εισαγωγής, διακίνησης και διάθεσης προϊόντων καπνού.

 Φοροδιαφυγή στο φόρο προστιθέμενης αξίας (Φ.Π.Α.) Οι συνηθέστερες μέθοδοι φοροδιαφυγής στον ΦΠΑ έχουν ως εξής:

o Αγορές και πωλήσεις χωρίς έκδοση ή ανακριβή έκδοση παραστατικών
o Έκδοση και λήψη πλαστών ή εικονικών φορολογικών στοιχείων και καταχώρηση αυτών στα τηρούμενα βιβλία.
o Καταχώρηση αυξημένων δαπανών με σκοπό την επιστροφή, την έκπτωση ή το συμψηφισμό του ΦΠΑ.
o Διακίνηση και τιμολόγηση εμπορευμάτων από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.) με πλαστά παραστατικά ή από ανύπαρκτες εταιρείες ή εμφάνιση συναλλαγών από τρίτες χώρες ως δήθεν ενδοκοινοτικές.
o Έκπτωση ΦΠΑ για δαπάνες που δεν αναγνωρίζονται ή για πράξεις για τις οποίες δεν παρέχεται δικαίωμα έκπτωσης.
o Παρατηρείται επίσης στον ενδοκοινοτικό ΦΠΑ η οργανωμένη απάτη τύπου Carousel, διαδοχικών δηλαδή συναλλαγών που οδηγούν στη μη καταβολή ΦΠΑ ή την αδικαιολόγητη απαίτηση επιστροφής ΦΠΑ.

Τέλος, φαινόμενα φοροδιαφυγής παρατηρούνται και στη μη απόδοση άλλων φόρων (μη υποβολή δήλωσης Φ.Μ.Υ. και παρακρατουμένων φόρων), καθώς και στη φορολογία κεφαλαίου (φόροι μεταβίβασης ακινήτων, κληρονομιάς, δωρεών και γονικών παροχών, φόρος ακίνητης περιουσίας). Η τελευταία συνδέεται κυρίως με τη διαφορά μεταξύ πραγματικής και δηλούμενης αξίας ακινήτων ειδικά σε περιοχές που δεν έχουν ακόμη ενταχθεί στο σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού των αξιών και προσδιορίζονται με συγκριτικά στοιχεία.


2.3. Φοροαποφυγή

Πρόκειται για το φαινόμενο της μη καταβολής ή μερικής καταβολής φόρων, μέσω εκμετάλλευσης των κενών της νομοθεσίας. Τα νομοθετικά αυτά κενά, ο τρόπος που ερμηνεύονται από τα δικαστήρια και η σχετική πρακτική των φορολογικών αρχών, αποτελούν συχνά αντικείμενο εξειδικευμένης επαγγελματικής συμβουλής (λ.χ. νομικών, φοροτεχνικών κ.α.).

Η φοροαποφυγή συνίσταται στην πρόθεση εξάλειψης ή μείωσης της φορολογικής υποχρέωσης όπως και στη φοροδιαφυγή, με τη διαφορά ότι στη φοροαποφυγή το σύνολο των ενεργειών είναι νόμιμες, ενώ στη φοροδιαφυγή γίνεται καταστρατήγηση των διατάξεων της φορολογικής νομοθεσίας. Οι συνέπειες της φοροαποφυγής για την μείωση της φορολογητέας ύλης είναι ευνόητες και η αποκάλυψή της συνδέεται με την προσπάθεια της διοίκησης για την πλήρωση των κενών της νομοθεσίας.

2.4. Ληξιπρόθεσμες οφειλές

Συνολικά με βάση τα τελευταία στοιχεία καθυστερεί η αποπληρωμή ληξιπρόθεσμων οφειλών για φόρους, δασμούς και πρόστιμα περίπου 40 δισ. Ευρώ εκ των οποίων περίπου 10 δις κρίνονται εισπράξιμα βάσει της οικονομικής κατάστασης του οφειλέτη. Τα υπόλοιπα των ληξιπρόθεσμων οφειλών παρουσιάζουν αυξητική τάση παρά την προσπάθεια που γίνεται για τη βελτίωση της εισπραξιμότητας των οφειλών αυτών.

Η εξέλιξη αυτή είναι αναμενόμενη, δεδομένων των διαπιστωμένων κενών που υπάρχουν τόσο στην ελεγκτική όσο και στην εισπρακτική διαδικασία. Η ανατροπή της απαιτεί χρόνο αλλά κυρίως αλλαγή στον προσανατολισμό του υπηρεσιακού μηχανισμού.

Η μέχρι τώρα κυρίαρχη άποψη αναφορικά με τον τρόπο λειτουργίας και αξιολόγησης της απόδοσης του ελεγκτικού έργου, είχε χτιστεί στη λογική του διαχωρισμού της βεβαίωσης από την είσπραξη. Και ενώ η βεβαίωση ήταν βασική υποχρέωση του ελεγκτή, η εισπραξιμότητα των βεβαιωθέντων ποσών ποτέ δεν αποτέλεσε ζητούμενο και κριτήριο αξιολόγησής του.

Επίσης η υποχρέωση του ελεγκτή να προβαίνει σε ελέγχους ενόψει παραγραφής τυχόν φορολογικών αδικημάτων των φορολογουμένων, άρα στον απώτερο χρόνο αντί της διενέργειας του ελέγχου στον ελάχιστο χρόνο από την τυχόν τέλεση του αδικήματος, έχει οδηγήσει σε εκτεταμένες βεβαιώσεις ποσών που ήδη κατά τον χρόνο γέννησής τους ήταν ανεπίδεκτα είσπραξης είτε γιατί οι επιχειρήσεις δεν λειτουργούσαν πλέον είτε γιατί είχαν τεθεί υπό ειδικά καθεστώτα, είτε γιατί δεν υπήρχαν πλέον πηγές αποπληρωμής των απαιτήσεων αυτών.

Αυτή είναι συνολικά η κατάσταση που καλούμαστε να αλλάξουμε και προς αυτήν την κατεύθυνση έχουν προσανατολιστεί όλες μας οι προσπάθειες. Η αναδιοργάνωση, η μετατόπιση του προσανατολισμού των ελεγκτικών μηχανισμών από τις μεγάλες βεβαιώσεις, στους επιτυχείς ελέγχους με υψηλά ποσοστά εισπραξιμότητας ήδη κατά τον χρόνο του καταλογισμού, η αναγνώριση του ρόλου και της σπουδαιότητας του εισπρακτικού μηχανισμού, οι νομοθετικές αλλαγές, οι διασταυρώσεις, η στόχευση, η εφαρμογή νέων τεχνικών είσπραξης και η αξιολόγηση όλων των δυνατοτήτων που ο νόμος προσφέρει είναι μερικές μόνο από τις ενέργειές μας μέχρι σήμερα. Και δεν σταματάμε εδώ. Θα αγωνιστούμε να αλλάξουμε απόψεις βαθιά ριζωμένες γιατί πιστεύουμε ότι αυτή είναι η μόνη επιλογή που έχουμε εάν θέλουμε να επιτύχουμε στην προσπάθειά μας να εξασφαλίσουμε το αύριο της χώρας.

2.5. Το πρόβλημα στην Ελλάδα σε σύγκριση με άλλες χώρες

Στην Ελλάδα το πρόβλημα της μη καταβολής φόρων έχει πάρει μεγάλες διαστάσεις και στις τρεις μορφές που συναντάται στην παγκόσμια οικονομία, τη φοροδιαφυγή, τη φοροαποφυγή και την παραοικονομία. Σύμφωνα με Έρευνα του Ο.Ε.Ε. και του Τμήματος Στατιστικής του Οικ. Παν. Αθηνών του 2010 με θέμα «Μέτρηση της Φορολογικής Συνείδησης» διαπιστώθηκε ότι:

• 8 στους 10 ερωτηθέντες εκτιμούν ότι οι φορολογούμενοι που φοροδιαφεύγουν το πραγματοποιούν επειδή «υπάρχει μικρή πιθανότητα εντοπισμού τους» από τις φοροελεγκτικές αρχές που είναι αρμόδιες για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.
• 1 στους 5 είναι διατεθειμένος να πάρει το ρίσκο της απόκρυψης των εισοδημάτων του, έστω και αν γνωρίζει ότι είναι πολύ πιθανό να εντοπισθεί από τις φορολογικές αρχές
• Σχεδόν 1 στους 2 των ερωτηθέντων πιστεύει ότι «αν θελήσει να αποκρύψει τα εισοδήματά του από την εφορία, μπορεί να το πραγματοποιήσει».
• 1 στους 10 παραδέχεται ότι έχει επιχειρήσει να εξαπατήσει την εφορία αναφορικά με τα πραγματικά του εισοδήματα
• 8 στους 10 θεωρούν ότι είναι ηθική τους υποχρέωση να δηλώνουν τα πραγματικά τους εισοδήματα
• 1 στους 2 πολίτες θεωρούν ότι σε ένα διεφθαρμένο κράτος η φοροδιαφυγή αποτελεί μια λογική αντίδραση.

Συμπερασματικά προκύπτει ότι η αδυναμία σύλληψης των φοροφυγάδων και η έκταση της διαφθοράς αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για τον καθορισμό της φορολογικής συμπεριφοράς των πολιτών.

Για τη χώρα μας οι εργασίες μέτρησης της φοροδιαφυγής, καθώς και των αιτίων που την προκαλούν, είναι είτε αποσπασματικές, είτε υιοθετούν αμφίβολης καταλληλότητας για την ελληνική περίπτωση μεθοδολογίες και το όλο θέμα παραμένει εν πολλοίς αδιερεύνητο. Το μέγεθος της φοροδιαφυγής στην Ελλάδα έχει καταγραφεί από διάφορους διεθνείς οργανισμούς (Πλαίσιο 1).

Η συνοπτική αναφορά στο πρόβλημα της φοροαποφυγής, φοροδιαφυγής και της παραοικονομίας στην Ελλάδα δείχνει ξεκάθαρα ότι η φορολογική διοίκηση αδυνατούσε στοιχειωδώς να εισπράξει τους φόρους. Ένας φορολογικός ελεγκτικός μηχανισμός εξαρτώμενος από έναν απαρχαιωμένο Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων και προσηλωμένος σε ένα αυστηρό σύστημα επιβολής προστίμων με πολύ χαμηλή εισπραξιμότητα, ο οποίος αντικειμενικά δεν μπορούσε να επιτελέσει το έργο του ενώ ταυτόχρονα το πλαίσιο αυτό ήταν η γενεσιουργός αιτία της διαφθοράς και της αδιαφάνειας.


Πλαίσιο 1. Αποσπάσματα Εκθέσεων Οικονομικών Φορέων για την Ελλάδα

ΟΟΣΑ

Στην τελευταία έκθεσή του για την Ελλάδα (Ιούλιος 2009) αναφέρει ότι το μέγεθος παραοικονομίας εκτιμάται μεταξύ 25% και 37% του ΑΕΠ. Οι εκτιμήσεις αυτές βασίζονται σε δικά του στοιχεία, αλλά και σε μελέτες ξένων και ελλήνων μελετητών (Δανόπουλος, Κάτσιος, Τάτσος, Φλεβοτόμου, Ματσαγκάνης κ.α.). Στην παραπάνω έκθεση αναφέρεται επίσης ότι, σύμφωνα με πρόσφατες εκτιμήσεις (Schneider 2009), το ποσοστό της παραοικονομίας στην Ελλάδα σήμερα είναι στο 25% του ΑΕΠ, από 29% που ήταν στις αρχές της δεκαετίας. Η εν λόγω έκθεση του ΟΟΣΑ κάνει αναφορά και σε εκτίμηση των Φλεβοτόμου και Ματσαγκάνη (2007), σύμφωνα με την οποία ποσοστό 10% του εισοδήματος δεν δηλώνεται με αποτέλεσμα τα φορολογικά έσοδα να είναι μειωμένα κατά 26%.

ΔΝΤ

Σε ειδική έκθεσή του με τίτλο Hiding in the Shadows (2002) αναφέρει ότι το ποσοστό παραοικονομίας στην Ελλάδα την περίοδο 1999 – 2001 ήταν 30% του ΑΕΠ.

ΙΟΒΕ

Σε σχετική μελέτη (Τάτσος, «Παραοικονομία και Φοροδιαφυγή στην Ελλάδα», 2001) υπολογίζεται το μέγεθος της παραοικονομίας το 1997 στο 36,7% του ΑΕΠ. Σύμφωνα με τη μεθοδολογία που περιγράφεται στη συγκεκριμένη μελέτη, το ύψος των μη καταβαλλόμενων φόρων που αντιστοιχούν σε αυτό το μέγεθος της παραοικονομίας υπολογίζεται στο 14,6% του ΑΕΠ.

ΚΕΠΕ

Σε μελέτη με τίτλο «Παραοικονομία και φοροδιαφυγή: Μετρήσεις και οικονομικές επιπτώσεις» (Κανελλόπουλος, Κουσουλάκος, Ράπανος – 1995), συγκρίνοντας τη φορολογική βάση (ύψος και διάρθρωση της εγχώριας ιδιωτικής κατανάλωσης, όπως προκύπτει από την Έρευνα Οικογενειακών Προϋπολογισμών και τους Εθνικούς Λογαριασμούς) με τα αντίστοιχα έσοδα από ΦΠΑ, έκανε εκτίμηση της φοροδιαφυγής στον ΦΠΑ για το 1988, για το σύνολο των κλάδων στο 38% των πραγματικών φορολογικών εσόδων του αντίστοιχου έτους, ενώ διαπιστώνονται σημαντικές διαφορές ως προς τη φοροδιαφυγή μεταξύ των κλάδων.

ΤτΕ

Στην τελευταία της Ενδιάμεση Έκθεση για τη Νομισματική Πολιτική (Οκτώβριος 2009) κάνει αναφορά στις μελέτες του ΙΟΒΕ (Τάτσος 2001) και του ΚΕΠΕ (Κανελλόπουλος, Κουσουλάκος, Ράπανος – 1995). Επιπλέον, στην έκθεσή της η ΤτΕ σημειώνει ότι, σύμφωνα με ενδείξεις από την πορεία των εσόδων, η φοροδιαφυγή σημείωσε μεγάλη έξαρση τους τελευταίους δέκα περίπου μήνες, παρά τα μέτρα που είχαν θεσπιστεί για τον περιορισμό της τον Αύγουστο του 2007 και στις αρχές του 2008.

Ε.Ε.

Μελέτη για την περίοδο 2000-2006 εκτιμά ότι το ελληνικό κράτος δεν εισέπραξε το 30% του ποσού του Φ.Π.Α. που έπρεπε να μπει στο ταμείο του. Μόνο για το 2006 η φοροδιαφυγή από το Φ.Π.Α. εκτιμάται στα 6,5 δις €.



Το σύστημα ουσιαστικά του ελέγχου βασιζόταν στον κατ΄ εκτίμηση υπολογισμό των «λογιστικών διαφορών» με την απειλή της απόρριψης των βιβλίων και τον εξωλογιστικό προσδιορισμό. Το αποτέλεσμα στην πράξη ήταν ένα πλήρες «θέατρο του παραλόγου» αφού οι επιχειρήσεις δεν έκαναν τις νόμιμες και επιβεβλημένες φορολογικές αναμορφώσεις προκειμένου να τις αφήσουν σαν «δήθεν» ανακάλυψη για τον έλεγχο.

Ιδιαίτερα προβληματική εμφανίζεται επίσης η εξέλιξη των φορολογικών υποθέσεων στα δικαστήρια. Πολύ μεγάλες καθυστερήσεις (που συχνά ξεπερνούν την 5ετία), συχνές αναστολές καταβολής των προβλεπόμενων προκαταβολών και απορριπτικές για το δημόσιο αποφάσεις που στηρίζονται σε τυπικές ατέλειες διοικητικών πράξεων είναι αιτίες που ακυρώνουν την είσπραξη βεβαιωμένων φόρων και δημιουργούν κίνητρα για φοροδιαφυγή εφόσον στη χαμηλή πιθανότητα αποκάλυψης της φοροδιαφυγής προστίθεται η χαμηλή πιθανότητα έγκαιρης και αποτελεσματικής τιμωρίας.

Όλα αυτά οδηγούν στην κατάσταση την οποία βρίσκεται σήμερα από άποψη φορολογικών εσόδων το Ελληνικό Δημόσιο. Χρειαζόταν μια γενναία προσπάθεια για να βγει η φορολογική διοίκηση από το τέλμα με μία σειρά από συντονισμένες θεσμικές οργανωτικές και επιχειρησιακές ενέργειες, οι οποίες περιγράφονται αναλυτικά πιο κάτω.

3. ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΦΟΡΟΔΙΑΦΥΓΗΣ ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ

3.1. Αλλαγές στη Νομοθεσία


Ο Ν.3842/2010 τον περασμένο Απρίλιο αποτέλεσε θεμελιώδη αλλαγή στο ισχύον φορολογικό σύστημα. Με τη συμπλήρωσή του με τους Νόμους 3845/2010, 3888/2010 και 3900/2010 δημιουργήθηκε ένα νέο πλαίσιο φορολογικής πολιτικής που σε μεγάλο βαθμό καλύπτει τις ανάγκες σε νομοθετικό επίπεδο. Υπάρχει όμως ακόμα σημαντικό περιθώριο απλούστευσης του συστήματος και δεν έχει ολοκληρωθεί η έκδοση όλων των κανονιστικών πράξεων για την πλήρη εφαρμογή των νέων διατάξεων.

3.1.1. Άρση αδικιών και αδικαιολόγητων εξαιρέσεων

Ειδικότερα στο πεδίο της άρσης αδικιών, αδικαιολόγητων εξαιρέσεων και ευκαιριών φοροαποφυγής, φαινόμενα που εμποδίζουν τη βελτίωση της φορολογικής συνείδησης και την οικειοθελή συμμόρφωση, το νέο νομοθετικό πλαίσιο εισάγει μεταξύ άλλων:

• Την εισαγωγή προοδευτικής φορολογικής κλίμακας χωρίς διακρίσεις ως προς την πηγή προέλευσης των εισοδημάτων, κοινή για μισθωτούς, συνταξιούχους και ελεύθερους επαγγελματίες με περισσότερα κλιμάκια για την δικαιότερη κατανομή του φορολογικού βάρους. Με την νέα κλίμακα υπάρχει μετατόπιση του φορολογικού βάρους από τα χαμηλά και μεσαία εισοδήματα στα υψηλά. Συγκεκριμένα υπάρχει φοροελάφρυνση σε εισοδήματα μέχρι 40.000 (άρθρο 1 ν.3842/2010).
• Την ισότιμη μεταχείριση φορολογούμενων με την κατάργηση απαλλαγών, εξαιρέσεων και του ειδικού τρόπου φορολόγησης μιας σειράς εισοδημάτων όπως των βουλευτών, των δικαστών, των εφοριακών, των αιρετών οργάνων της τοπικής αυτοδιοίκησης. Οι περιπτώσεις αυτές εντάσσονται στην κλίμακα φορολογίας εισοδήματος. (άρθρο 5 ν. 3842/2010).
• Την εισαγωγή κινήτρων για την συλλογή αποδείξεων καθώς μέρος του αφορολόγητου ορίου εξασφαλίζεται με την συλλογή αποδείξεων από την αγορά αγαθών και υπηρεσιών ενώ παρέχεται επιπλέον έκπτωση για την προσκόμιση αποδείξεων πέραν του απαιτούμενου ορίου. (άρθρο 1 ν. 3842/2010).
• Τη φορολόγηση των παροχών σε είδος προς τα εταιρικά στελέχη, όπως το κόστος κυκλοφορίας, συντήρησης, μισθώματα κ.λπ. πολυτελών αυτοκινήτων. Οι παροχές αποτελούν εισόδημα του χρήστη από μισθωτές υπηρεσίες. (άρθρο 8 ν.3842/2010).
• Την εισαγωγή του λογιστικού προσδιορισμού βάσει βιβλίων εσόδων – εξόδων και αποδείξεων πώλησης ή παροχής υπηρεσιών για όλους τους ελεύθερους επαγγελματίες. Κατάργηση κάθε ειδικού τρόπου φορολόγησης συγκεκριμένων επαγγελμάτων όπως ταξί, ΦΔΧ, νοικιαζόμενων δωματίων, μηχανικών, αρχιτεκτόνων, περιπτέρων, λιανοπωλητών, πρακτορείων ΠΡΟΠΟ κ.λπ. (άρθρο 6 ν.3842/2010).
• Την επέκταση του ΦΠΑ σε όλες τις δραστηριότητες εκτός από αυτές που προβλέπεται εξαίρεση από την Οδηγία της ΕΕ για τον ΦΠΑ. (άρθρο 62 ν.3842/2010).
• Την αντικατάσταση του ενιαίου συντελεστή φόρου από προοδευτικό φόρο μεγάλης ακίνητης περιουσίας με συντελεστή 0,1% μέχρι 1%.Το αφορολόγητο όριο ορίζεται σε ατομικό επίπεδο στις 400.000 € (άρθρο 36 ν.3842/2010).
• Την αύξηση του συντελεστή φόρου για την ακίνητη περιουσία offshore εταιρειών από 3% σε 15% (άρθρο 57 ν.3842).
• Την επαναφορά του φόρου κληρονομιάς, έτσι ώστε να μην απαλλάσσονται του φόρου κληρονόμοι μεγάλης ακίνητης περιουσίας (ν.3815/2010).
• Την κατάργηση απαλλαγών από το φόρο εισοδήματος όλων των νομικών προσώπων κερδοσκοπικού ή μη χαρακτήρα εκτός αυτών που προβλέπονται από αναπτυξιακούς νόμους για την πραγματοποίηση επενδύσεων ή από διμερείς συμφωνίες για την αποφυγή διπλής φορολογίας κ.λπ.
• Τη φορολόγηση εκκλησιαστικής περιουσίας (0,3%) και φορολόγηση του εισοδήματος από εκμίσθωση οικοδομών και γαιών που αποκτούν οι ιεροί ναοί, μονές, μητροπόλεις, νομικά πρόσωπα που επιδιώκουν κοινωφελείς σκοπούς και κοινωφελή ιδρύματα με συντελεστή 20% (άρθρο 12 ν. 3842/2010).
• Την κατάργηση της απαλλαγής από τον φόρο μεταβίβασης πρώτης κατοικίας μέχρι 200 τ.μ., ανεξαρτήτως αξίας και θέσπιση απαλλαγής στη βάση αντικειμενικής αξίας μέχρι 200.000€ για τον άγαμο, 250.000€ για τον έγγαμο. Πάνω από την αξία αυτή εφαρμόζεται προοδευτική φορολογική κλίμακα (άρθρο 29 ν. 3842/2010).
• Τη θέσπιση κριτηρίων αυτοελέγχου με καθορισμό αυστηρότερων δεικτών, όρων και κριτηρίων υπαγωγής (άρθρο 79 ν. 3842).

3.1.2. Βελτίωση των ελεγκτικών δυνατοτήτων

Στο πεδίο της βελτίωσης των ελεγκτικών δυνατοτήτων και γενικότερα της σύλληψης της διαφεύγουσας φορολογητέας ύλης με το νέο νομοθετικό πλαίσιο προβλέπεται:

• Η εισαγωγή νέου συστήματος έμμεσου προσδιορισμού του φορολογητέου εισοδήματος με βάση υπηρεσίες και περιουσιακά στοιχεία που έχει στην κυριότητά του ο φορολογούμενος, όπως κατοικίες, αυτοκίνητα, σκάφη αναψυχής, πισίνες, δαπάνες σε οικιακούς βοηθούς κ.λπ. (άρθρο 3 ν.3842/2010).
• Ο έλεγχος και φορολόγηση των συναλλαγών με εξωχώριες εταιρείες. Μη αναγνώριση των δαπανών από συναλλαγές που διεξάγονται μέσω offshore από και προς χώρες που δεν έχουν υπογράψει ΣΑΔΦ. Οι δαπάνες αυτές δεν αναγνωρίζονται ακόμη κι αν διενεργούνται μέσω αντιπροσώπου ή υπεργολάβου με έδρα σε κράτος με προνομιακό φορολογικό καθεστώς (άρθρο 11 ν.3842/2010).
• Η καθιέρωση επαγγελματικών λογαριασμών για την διεξαγωγή συναλλαγών μεταξύ επιτηδευματιών αξίας άνω των 3.000 €. Οι κινήσεις των επαγγελματικών λογαριασμών διαβιβάζονται σε ηλεκτρονική βάση δεδομένων της Γ.Γ.Π.Σ. χωρίς να ισχύει ως προς τούτο το τραπεζικό απόρρητο (άρθρο 20 ν.3842/2010).
• Η πρόβλεψη για ηλεκτρονική τιμολόγηση και αυτοματοποιημένη διαβίβαση φορολογικών στοιχείων στη ΓΓΠΣ (άρθρο 20 ν. 3842/2010).
• Η επέκταση της χρήσης των ταμειακών μηχανών σε επιτηδευματίες που έως τώρα εξαιρούνταν από αυτή την υποχρέωση (άρθρο 19 ν. 3842/2010).
• Η ηλεκτρονική διασύνδεση του Υπουργείου Οικονομικών με όλα τα Υπουργεία και λοιπούς φορείς για υποβολή στοιχείων φορολογικού ενδιαφέροντος και ενίσχυση των δυνατοτήτων διασταυρώσεων (άρθρο 17 ν. 3842/2010).
• Η καθιέρωση εξόφλησης φορολογικών στοιχείων αξίας άνω των 1.500 € που εκδίδονται για πώληση αγαθών ή παροχή υπηρεσιών σε ιδιώτες μέσω τράπεζας με χρεωστικές ή πιστωτικές κάρτες ή μέσω τραπεζικού λογαριασμού και με επιταγές. Δεν επιτρέπεται εξόφληση των στοιχείων αυτών με μετρητά (άρθρο 20 ν.3842/2010).
• Η εισαγωγή φορολογικού πιστοποιητικού από ορκωτούς ελεγκτές και για μικρότερες επιχειρήσεις από λογιστές – φοροτεχνικούς. Προβλέπεται παράλληλα η πιστοποίηση λογιστών – φοροτεχνικών. Ο λογιστής φοροτεχνικός υποχρεούται στην απόκτηση πιστοποιητικού από το Ο.Ε.Ε. (άρθρο 17 ν. 3842/2010).
• Η κατάρτιση περιουσιολογίου για όλα τα φυσικά πρόσωπα κατόχων ΑΦΜ. Το περιουσιολόγιο θα αποτελέσει τη βάση για την διεξαγωγή διασταυρώσεων προς επαλήθευση των εισοδημάτων που δηλώνονται από τους φορολογούμενους (άρθρο 83 ν.3842/2010).
• Η παροχή κινήτρων για την αποκάλυψη παραβατικής συμπεριφοράς σε φορολογικές και τελωνειακές υποθέσεις. Προβλέπεται αμοιβή σε όσους βοηθούν στην αποκάλυψη διεφθαρμένων δημοσίων λειτουργών (άρθρο 77 ν.3842/2010).
• Η επανασύσταση του ΣΔΟΕ και η ενδυνάμωση της επιχειρησιακής του ικανότητας. Ειδικότερα συστήνεται Τμήμα ανάκτησης περιουσιακών στοιχείων που προέρχονται από εγκληματικές δραστηριότητες (άρθρο 88 ν.3842/2010).
• Η καθιέρωση στοχευμένων ελέγχων με βάση τις αρχές ανάλυσης κινδύνου που βασίζεται σε ποιοτικά χαρακτηριστικά, όπως την νομική μορφή, την κατηγορία των τηρουμένων βιβλίων και στοιχείων, τον κλάδο ή τομέα δραστηριότητας, την ύπαρξη παραβάσεων κ.λπ., σε οικονομικά δεδομένα όπως τα ακαθάριστα έσοδα, δαπάνες, καθαρά κέρδη ή ζημιές, συντελεστές μεικτού και καθαρού κέρδους, σε χωροταξικά και χρονικά δεδομένα όπως τόπος παραγωγής κ.λπ. (άρθρο 80 ν.3842/2010).
• Η ενίσχυση του ελέγχου των πρακτικών δανειοδότησης μεταξύ μητρικών και θυγατρικών εταιρειών και άλλων πρακτικών υποκεφαλαιοδότησης (thin capitalization) (άρθρο 11 ν. 3842/2010).
• Η ενίσχυση και συμπλήρωση των διατάξεων περί ελέγχου πρακτικών πώλησης με υποτιμολόγηση (transfer pricing) με στόχο την απόκρυψη φορολογητέας ύλης (άρθρο 11, ν. 38/42).

Όπως είναι γνωστό, ένα ποσοστό του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ) αποτελεί βασικό πόρο εσόδων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Επομένως, η ορθή και ασφαλής καταγραφή των ποσών των συναλλαγών µε βάση τα οποία γίνεται ο υπολογισµός του ΦΠΑ (αλλά και ο υπολογισµός του φόρου εισοδήματος), αποτελεί θέµα µείζονος εθνικής σηµασίας.

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται στις λιανικές πωλήσεις, στις συναλλαγές των οποίων γίνεται χρήση ταµειακών µηχανών και συστηµάτων. Στη χώρα µας είναι θεσμοθετημένη η υποχρεωτική έκδοση αποδείξεων λιανικής πώλησης ή παροχής υπηρεσιών µέσω φορολογικών ταμειακών μηχανών, µε ορισμένες εξαιρέσεις. Έτσι, λειτουργούν περίπου 350.000 φορολογικές ταμειακές μηχανές, για την καταγραφή των συναλλαγών στις λιανικές πωλήσεις. Επιπλέον λειτουργούν περίπου 100.000 μηχανισμοί σήμανσης παραστατικών. Η εγκατεστημένη βάση ανανεώνεται σε ρυθµό 40.000 έως 50.000 κάθε χρόνο.

Οι τεχνικές προδιαγραφές των φορολογικών ταμειακών μηχανισμών έχουν θεσπιστεί πριν από περισσότερα από 5 χρόνια. Είναι προφανές ότι η εξέλιξη της τεχνολογίας αποτελεί από μόνη της ένα ισχυρό κίνητρο για την επικαιροποίηση των τεχνικών προδιαγραφών. Οι νέες προδιαγραφές θα λαμβάνουν υπ’ όψη όλες τις τεχνολογικές εξελίξεις που έχουν πραγματοποιηθεί το διάστημα που έχει περάσει, και αντίστοιχα θα βασίζονται πιθανά σε νέες τεχνολογικές επιλογές.

Για παράδειγμα, στους μηχανισμούς έκδοσης αποδείξεων («ταμειακές μηχανές») προγραμματίζεται αλλαγή του τύπου της ενσωματωμένης ψηφιακής μνήμης και υιοθέτηση ηλεκτρονικού ημερολογίου, σε αντικατάσταση του δεύτερου χάρτινου ρολού. Ένα άλλο σημείο βελτίωσης των προδιαγραφών θα αφορά στον εκσυγχρονισμό του υλικού (hardware) ώστε να μπορεί να πραγματοποιείται με ευκολότερο και συντομότερο τρόπο επιτόπιος φορολογικός έλεγχος.

Τέλος, ένα σημαντικό σημείο βελτίωσης της λειτουργικότητας των ηλεκτρονικών φορολογικών μηχανισμών είναι η ενσωμάτωση δυνατότητας απευθείας υποβολής των φορολογικών στοιχείων στη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων.
Οι τεχνικές προδιαγραφές των μηχανισμών δεν θα προσδιορίζουν ένα συγκεκριμένο τρόπο υλοποίησης της επικοινωνίας με τις κεντρικές υποδομές. Θα προσδιορίζονται μόνο ο τρόπος κωδικοποίησης των δεδομένων και όλοι οι διαθέσιμοι τρόποι υποδοχής των στοιχείων. Ήδη έχει δημιουργηθεί σχετική επιτροπή με συμμετοχή φορέων της αγοράς η οποία θα καταλήξει σε προδιαγραφές ώστε το νέο σύστημα να μπει σε εφαρμογή το 2012.

Μια τέτοια προσέγγιση θα διευκολύνει το φορολογικό έλεγχο στην κεντρική αξιοποίηση των δεδομένων των συναλλαγών, όπως είναι η διενέργεια ηλεκτρονικών διασταυρώσεων για την υποβοήθηση των φορολογικών ελέγχων, και ο καλύτερος προγραμματισμός οικονομικών μεγεθών και παραμέτρων. Εκτός από τις τεχνικές προδιαγραφές, προγραμματίζεται και μια γενικότερη επικαιροποίηση του πλαισίου χρήσης των φορολογικών μηχανισμών. Για παράδειγμα, σχεδιάζεται η δημιουργία ενός ενοποιημένου ηλεκτρονικού μητρώου των μηχανισμών που βρίσκονται σε λειτουργία (ενώ σήμερα οι ταμειακές μηχανές είναι δηλωμένες χειρόγραφα στις κατά τόπους ΔΟΥ). Παράλληλα, αντίστοιχες ενέργειες θα πραγματοποιηθούν για το συναφές μητρώο των εξουσιοδοτημένων τεχνικών φορολογικών μηχανισμών.

3.1.3. Επιβολή ποινών και αναγκαστικής είσπραξης των οφειλομένων φόρων

Στο πεδίο της επιβολής ποινών στους παραβάτες και της αναγκαστικής είσπραξης των οφειλομένων φόρων το νέο νομοθετικό πλαίσιο προβλέπει:

• Τη συντόμευση των διαδικασιών καταβολής προστίμων στις περιπτώσεις φοροδιαφυγής. Προβλέπεται η δυνατότητα επιβολής άμεσα καταβλητέου προστίμου, η αναστολή λειτουργίας επαγγελματικών εγκαταστάσεων επιτηδευματιών, απώλεια αφορολόγητου ορίου της κλίμακας φορολογίας εισοδήματος για επιτηδευματίες (άρθρο 75 ν.3842/2010).
• Ότι ορίζεται ως ποινικό αδίκημα που οδηγεί σε ποινή φυλάκισης η μη έκδοση φορολογικών στοιχείων και η απόκρυψη συναλλαγών (άρθρο 16, ν. 3888/2010).
• Την υιοθέτηση δραστικών μεθόδων συλλογής ανείσπρακτων οφειλών, όπως κατάσχεση περιουσιών για όσους έχουν δυνατότητα αποπληρωμής (άρθρο 66 ν. 3842/2010).
• Την εφαρμογή αναγκαστικών μέτρων για την είσπραξη δημοσίων εσόδων με τη δυνατότητα κατάσχεσης εις χείρας τρίτων όσον αφορά τραπεζικούς λογαριασμούς (άρθρο 15 ν.3888/2010).
• Ότι η προσωρινή διαταγή που χορηγείται από τον δικαστή στις φορολογικές δίκες περιορίζεται σε ισχύ σε 30 ημέρες. Η απόφαση επί αιτήσεως αναστολής περιορίζεται επίσης στις 30 ημέρες.
• Την οριοθέτηση του βάρους απόδειξης και της εξουσίας του δικαστηρίου όταν δικάζει αναστολή με αντικείμενο φορολογική υπόθεση. Παύει έτσι η γενική και αόριστη αναστολή εκτέλεσης ολόκληρης της πράξης της φορολογικής αρχής με την οποία αδρανοποιούνται οι εισπρακτικοί μηχανισμοί (άρθρο 34, ν. 3900/2010).
• Το περιορισμό των βαθμών εκδίκασης φορολογικών υποθέσεων. Διαφορές έως 150.000 ευρώ θα δικάζονται από το Τριμελές Διοικητικό Πρωτοδικείο και θα επιτρέπεται μόνο αναίρεση. Από 150.000 ευρώ και άνω θα δικάζονται σε πρώτο και τελευταίο βαθμό από το Διοικητικό Εφετείο και θα επιτρέπεται μόνο αναίρεση. Με τις ρυθμίσεις αυτές θα συντμηθεί ο χρόνος εκκρεμοδικίας κατά τα 2/3 του (άρθρο 13, ν. 3900/2010).
• Ότι δεν μπορεί να γίνεται δικαστική ακύρωση των πράξεων των φορολογικών αρχών για τυπικές πλημμέλειες. Στις περιπτώσεις αυτές θα εξετάζεται αν υπήρξε βλάβη του φορολογούμενου από την παράλειψη. Αν όχι το δικαστήριο θα προχωράει στην επί της ουσίας εκδίκαση της υπόθεσης (άρθρο 20, ν. 3900/2010).
• Δημιουργία εξειδικευμένων τμημάτων για φορολογικές υποθέσεις στα διοικητικά δικαστήρια.

Στα τέλη Μαρτίου 2011 ψηφίστηκε ένας νέος, μείζονος σημασίας φορολογικός νόμος (ν. 3949/2011), ο οποίος περιλαμβάνει κρίσιμες διατάξεις για την αποτελεσματικότερη δίωξη των φοροφυγάδων, την αναδιοργάνωση των ελεγκτικών και εισπρακτικών υπηρεσιών και διατάξεις για την καλύτερη λειτουργία του φορολογικού συστήματος.

Ειδικότερα, όσον αφορά στη δίωξη της φοροδιαφυγής ο νόμος προβλέπει αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο προκειμένου τα ποινικά αδικήματα της φοροδιαφυγής να τιμωρούνται άμεσα και αποτελεσματικά, έτσι ώστε να επιτευχθεί μεγαλύτερη φορολογική συμμόρφωση. Συγκεκριμένα:

• Θεσπίζονται ως διαρκή και επομένως, ως συνεχή αυτόφωρα, τα αδικήματα:

o της μη καταβολής βεβαιωμένων και ληξιπρόθεσμων χρεών προς το Δημόσιο, με χρόνο τέλεσης του αδικήματος το χρονικό διάστημα από την παρέλευση των τεσσάρων μηνών μέχρι τη συμπλήρωση χρόνου αντίστοιχου με το 1/3 της κατά περίπτωση προβλεπόμενης προθεσμίας παραγραφής. Η πράξη στην περίπτωση αυτή μπορεί να κριθεί ατιμώρητη, εάν το ποσό που οφείλεται στο Δημόσιο εξοφληθεί μέχρι την εκδίκαση της υπόθεσης σε οποιονδήποτε βαθμό,
o της φοροδιαφυγής με την παράλειψη υποβολής ή την υποβολή ανακριβούς δήλωσης στη φορολογία εισοδήματος και
o της φοροδιαφυγής για μη απόδοση ή ανακριβή απόδοση Φ.Π.Α και λοιπών παρακρατούμενων φόρων, τελών ή εισφορών, με χρόνο τέλεσης αυτών το χρονικό διάστημα από την ημέρα κατά την οποία για πρώτη φορά όφειλε να ενεργήσει ο υπαίτιος μέχρι τη συμπλήρωση χρόνου αντίστοιχου με το 1/3 της κατά περίπτωση προβλεπόμενης προθεσμίας παραγραφής.

• Αυξάνονται οι πλημμεληματικές ποινές της μη καταβολής βεβαιωμένων και ληξιπρόθεσμων χρεών προς το Δημόσιο.
• Αυξάνονται οι κακουργηματικές ποινές που σχετίζονται με φοροδιαφυγή (πλην των ληξιπροθέσμων) από κάθειρξη μέχρι δέκα ετών, σε κάθειρξη μέχρι είκοσι έτη.
• Η ποινική δίωξη δεν αρχίζει για καμία από τις περιπτώσεις των αδικημάτων αυτών, αν αυτός κατά του οποίου πρόκειται να ασκηθεί η ποινική δίωξη έχει βέβαιη και εκκαθαρισμένη απαίτηση, κατά του Δημοσίου, ποσού ίσου ή μεγαλύτερου από αυτό για το οποίο διώκεται.
• Στα πλημμελήματα της φοροδιαφυγής, προβλέπεται, ότι δεν χωράει μετατροπή ή αναστολή εκτέλεσης της ποινής σε περίπτωση δεύτερης και κάθε περαιτέρω υποτροπής στα πλημμελήματα αυτά. Η μετατροπή της ποινής, στην περίπτωση αυτή, προβλέπεται να γίνεται με ελάχιστο ποσό ανά ημέρα εξαγοράς τα 20 ευρώ, αντί των 3 ευρώ που ισχύει σήμερα, ανώτατο δε ποσό εξαγοράς ορίζονται τα 100 ευρώ.
• Προβλέπεται το αδίκημα της παθητικής δωροδοκίας του άρθρου 235 Π.Κ., ως κακούργημα, εάν η αξία των ωφελημάτων για τον υπάλληλο υπερβαίνει το ποσό των 73.000 ευρώ, ανεξαρτήτως δε ποσού προκειμένου για υπαλλήλους του Υπουργείου Οικονομικών, των οποίων μπορεί να διατάσσεται προσωρινή κράτηση για την οποία αρκεί και η αιτιολογημένη κρίση ότι εάν αφεθούν ελεύθεροι, όπως προκύπτει από τα συγκεκριμένα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της πράξης, είναι πολύ πιθανό να διαπράξουν και άλλα αδικήματα.
• Θεσπίζεται ο θεσμός του Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος, ο οποίος είναι ανώτερος εισαγγελικός λειτουργός και έχει αρμοδιότητα σε ολόκληρη τη χώρα να διενεργεί προανακριτικές πράξεις, καθώς και να εποπτεύει να συντονίζει και να καθοδηγεί τη διενέργεια ανακριτικών πράξεων από τους γενικούς ή ειδικούς ανακριτικούς υπαλλήλους (υπαλλήλους ΣΔΟΕ, Εφοριών, Τελωνείων). Συντονίζει και κατευθύνει τα στάδια της προδικασίας από όλες τις συναρμόδιες διωκτικές αρχές, έτσι ώστε οι φάκελοι της δικογραφίας που παραλαμβάνουν οι «Οικονομικοί Εισαγγελείς» των κατά τόπους Εισαγγελιών να είναι πλήρεις.
• Επίσης θεσπίζεται αύξηση του ποσοστού προβεβαίωσης από 25% στο 50%. Όταν δεν επιτευχθεί διοικητική επίλυση της διαφοράς και ασκείται προσφυγή στα δικαστήρια για φορολογικές διαφορές αυξάνεται το ποσοστό προβεβαίωσης από 25% στο 50% του αμφισβητούμενου κύριου φόρου, πρόσθετου φόρου και λοιπών συμβεβαιουμένων με αυτόν φόρων και τελών.
• Επανακαθορίζεται η έννοια της φορολογικής κατοικίας ακολουθώντας διεθνείς κανόνες, ώστε να μη προσφέρονται ευκαιρίες φοροαποφυγής σε φορολογούμενος που στην πραγματικότητα διαμένουν στην Ελλάδα.

3.2. Οργανωτικές και Λειτουργικές Μεταρρυθμίσεις

Παράλληλα με τις οργανωτικές βελτιώσεις που περιλαμβάνονται στο προαναφερόμενο νέο νομοθετικό πλαίσιο, μια πολύ σημαντική πρωτοβουλία ήταν η έναρξη ενός μεσοπρόθεσμου προγράμματος παροχής τεχνικής βοήθειας από το ΔΝΤ για την αναμόρφωση της λειτουργίας και οργάνωσης των φορολογικών αρχών. Σημαντικές ήταν επίσης οι πρωτοβουλίες για την επιτάχυνση της εφαρμογής και την επέκταση των πληροφοριακών συστημάτων του Υπουργείου Οικονομικών.

3.2.1. Μεταρρυθμίσεις στην οργανωτική δομή

Συγκροτήθηκε έκτακτη διοικητική δομή αποτελούμενη από Κατευθυντήρια Επιτροπή ως διευθυντικό όργανο και έξι ομάδες έργου. Στην Κατευθυντήρια Επιτροπή συμμετέχουν οι συναρμόδιοι Γενικοί / Ειδικοί Γραμματείς και Γενικοί Διευθυντές. Οι ομάδες έργου στελεχώθηκαν με ανοιχτή διαδικασία επιλογής στελεχών της φορολογικής διοίκησης και ενεργοποιούνται στους εξής τομείς:

o Εφαρμογή Φορολογικής Μεταρρύθμισης
o Είσπραξη ληξιπρόθεσμων φορολογικών οφειλών
o Φορολογική συμμόρφωση των μεγάλων επιχειρήσεων (1000 μεγαλύτερες επιχειρήσεις)
o Έλεγχος φορολογούμενων που διαθέτουν μεγάλη περιουσία
o Έγκαιρη υποβολή δηλώσεων και απόδοση παρακρατούμενων φόρων
o Οριζόντια υποστήριξη των ομάδων έργου και υποστήριξη της Κατευθυντήριας Επιτροπής.

Ο ορίζοντας λειτουργίας της έκτακτης δομής είναι 18 μήνες με σκοπό στη συνέχεια τη διαμόρφωση μόνιμων ικανοτήτων και δομών στη φορολογική διοίκηση για την αντιμετώπιση και διαχείριση των πιο πάνω τομέων.

Αναδιοργάνωση ΣΔΟΕ: α) Σύσταση Τμήματος ανάκτησης περιουσιακών στοιχείων και κεφαλαίων που προέρχονται από εγκληματικές δραστηριότητες β) Αναδιοργάνωση και επέκταση αρμοδιοτήτων των επιχειρησιακών διευθύνσεων ειδικών υποθέσεων Αθηνών και Θεσσαλονίκης.

3.2.2. Μεταρρυθμίσεις σε Συστήματα και Λειτουργίες

• Διεξήχθη αναγνωριστική μελέτη για τις λειτουργικές αδυναμίες των ΔΟΥ και την επιλογή τομέων προτεραιότητας για άμεσες επεμβάσεις. Ως αποτέλεσμα της μελέτης ενεργοποιήθηκε η τακτική συνάντηση της πολιτικής ηγεσίας με τους προϊσταμένους των 30 μεγαλύτερων ΔΟΥ και η παρακολούθηση της στοχοθέτησής τους.
• Τέθηκε σε πιλοτική εφαρμογή το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα των Ελεγκτικών Υπηρεσιών ΕLENXIS και επεκτείνεται η εκπαίδευση των χρηστών. Με αυτό το πληροφοριακό σύστημα υποστηρίζεται η αντικειμενική, αυτοματοποιημένη και αξιόπιστη ανάλυση κινδύνου φοροδιαφυγής, η στοχευμένη επιλογή υποθέσεων προς έλεγχο σε κεντρικό επίπεδο και παρέχεται πλήρης μηχανογραφική υποστήριξη όλων των ελεγκτικών διαδικασιών.
• Μέχρι την πλήρη ανάπτυξη του ΕLENXIS προωθείται η προτεραιοποίηση των ελέγχων με τη διεξαγωγή ηλεκτρονικών διασταυρώσεων, τις οποίες παραγγέλλει ειδική ομάδα διασταυρώσεων που συγκαλείται τακτικά στη ΓΓΠΣ. Οι διασταυρώσεις βασίζονται σε περιουσιακά στοιχεία, τον τομέα δραστηριοποίησης και άλλα χαρακτηριστικά της οικονομικής συμπεριφοράς των φορολογούμενων.
• Έγινε επαναπροσανατολισμός των ελεγκτών των ΔΟΥ προς προσωρινούς ελέγχους που έχουν πιο άμεσο αποτέλεσμα στη βεβαίωση και συλλογή εσόδων από τον ΦΠΑ. Για τη δράση αυτή τέθηκαν συγκεκριμένοι στόχοι ανά ΔΟΥ και ονομαστικοί έλεγχοι ανά ελεγκτή. Η δράση υποστηρίζεται και παρακολουθείται μηχανογραφικά από τη ΓΓΠΣ.
• Κάθε ομάδα έργου της προαναφερόμενης έκτακτης δομής συνέταξε και εφαρμόζει αναλυτικό επιχειρησιακό σχέδιο, με συγκεκριμένους στόχους και χρονοδιάγραμμα που έχει εγκριθεί και καθοδηγείται από την Κατευθυντήρια Επιτροπή.
• Ανακλήθηκε μεγάλος αριθμός αποσπασμένων υπαλλήλων του Υπουργείου Οικονομικών, ώστε να ενισχυθεί το στελεχιακό δυναμικό των ΔΟΥ και της κεντρικής υπηρεσίας.

3.3. Στοχευμένες Επιχειρησιακές Δράσεις

Με δεδομένους τους λειτουργικούς και οργανωτικούς περιορισμούς που εξακολουθούσαν να ισχύουν κατά το παρελθόν δωδεκάμηνο, το Υπουργείο Οικονομικών προέκρινε δράσεις που αφορούν χώρους ιδιαίτερα προκλητικής φοροδιαφυγής, εντός των οποίων επέλεξε την στόχευση σε συγκεκριμένες, και σχετικά ολιγάριθμες ομάδες φορολογούμενων, με σκοπό όχι τόσο τις θεαματικές εισπράξεις, αλλά τον παραδειγματισμό, την αλλαγή κλίματος και νοοτροπίας και την ώθηση προς ένα υψηλότερο επίπεδο οικειοθελούς συμμόρφωσης. Γι αυτό δόθηκε έμφαση και στην ευρύτερη δυνατή δημοσιοποίηση αυτών των δράσεων.

Η στόχευση αυτή από τον Σεπτέμβριο 2010 γίνεται στη Γ.Γ.Π.Σ. από την επιτροπή διασταυρώσεων στην οποία συμμετέχουν ανώτερα στελέχη του Υπουργείου Οικονομικών και της Γ.Γ.Π.Σ. με στόχο τον καθορισμό κριτηρίων επιλογής υποθέσεων. Στο πλαίσιο αυτής της διαδικασίας, γίνεται στοχευμένη προσπάθεια επιλογής υποθέσεων μη φορολογικής συμμόρφωσης (μη υποβολής δηλώσεων) και υποθέσεων με χαμηλό δείκτη φορολογικής συμμόρφωσης και συνεπώς υψηλού κινδύνου για φοροδιαφυγή.

Ενδεικτικά αναφέρονται χαρακτηριστικά παραδείγματα για τα οποία έγινε στοχευμένη επιλογή για να ελεγχθούν από τις Δ.Ο.Υ. μέσα από την αυτοματοποιημένη διαδικασία και εγκατάλειψη της παλαιάς αδιαφανούς διαδικασίας της επιλογής από τον Προϊστάμενο της ελεγκτικής μονάδας, υποθέσεων για έλεγχο κατά το δοκούν:

• Ιατροί με δηλώσεις χαμηλού φορολογητέου εισοδήματος που στεγάζονται σε επαγγελματικές εγκαταστάσεις υψηλής αξίας.
• Αποκάλυψη αποκρυπτόμενης επιχειρηματικής αμοιβής βάσει δηλώσεων φόρου εισοδήματος 2008-2010.
• Έλεγχος επιχειρήσεων με σημαντικές διαφορές οικονομικών στοιχείων μεταξύ 2008 και 2009.
• Εντοπισμός ιδιοκτητών οχημάτων που δεν κατέβαλαν τέλη κυκλοφορίας το 2008 ή/και 2009.
• Έλεγχοι επιτηδευματιών που είναι κάτοχοι περιουσιακών στοιχείων μεγάλης αξίας (αυτοκίνητα μεγάλου κυβισμού, κατοικίες με πισίνες κ.α.)
• Αποκάλυψη ενεργών υπόχρεων ΦΠΑ που παρέλειψαν να υποβάλλουν περιοδικές ή εκκαθαριστικές δηλώσεις.

3.3.1. Αναγκαστική είσπραξη οφειλών

Έγιναν μέσα από τη δράση της 2ης Ομάδας για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής στοχευμένες επιλογές περιπτώσεων με στόχο την αύξηση των εισπράξεων των οφειλών. Οι περιπτώσεις αυτές ενδεικτικά αναφέρονται:

• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από ιδιοκτήτες πρακτορείων ΟΠΑΠ.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από ιδιοκτήτες ακίνητης περιουσίας στη Μύκονο και Σαντορίνη.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από προμηθευτές νοσοκομείων του ΕΣΥ.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από ιδιοκτήτες μεγάλης ακίνητης περιουσίας.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από τραγουδιστές / ηθοποιούς.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από διακινητές πετρελαίου θέρμανσης.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από κληρονόμους μεγάλης ακίνητης περιουσίας.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από συμβολαιογράφους.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από εργολάβους του ΟΣΚ.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από προμηθευτές μεγάλων επιχειρήσεων.
• Είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από φαρμακοποιούς.

Η αποτύπωση των αποτελεσμάτων και η απόδειξη της σημαντικής δουλειάς που γίνεται στον τομέα των εισπράξεων αποτυπώνεται στον πιο κάτω πίνακα:

ΣΧΕΔΙΑ ΔΡΑΣΗΣ ΛΗΞΙΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΟΦΕΙΛΕΣ

Έναρξη δράσης

Αριθμός οφειλετών

Αρχική οφειλή

(εκ. Ευρώ)

Εξοφλήσεις

%

Διαγραφές

(εκ. Ευρώ)

%

Ρυθμίσεις έναντι αρχικού κεφαλαίου

Καταβολές έναντι

%

Σύνολα ανταπόκρισης

% ανταπόκρισης

ΑΠΟΔΟΣΗ ΔΡΟΜΟΛΟΓΗΜΕΝΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ (31/03/11)

ΜΥΚΟΝΟΣ-ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ

06/07/2010

990

6,7

1,7

25,4

2,2

1

32,8

3,9

58,2

SHOPS

15/07/2010

279

2,7

0,8

29,6

1,8

0,6

66,7

2,6

96,3

BIG-90

18/08/2010

90

35,9

0,8

2,2

2,5

7,0

9

2,9

25,1

12,3

34,3

ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΙ

04/10/2010

585

15,8

1

6,3

4,5

0,8

28,5

5,5

34,8

ΦΑΡΜΑΚΕΙΑ

24/10/2010

235

4,1

0,5

12,2

0,7

0,3

17,1

1,2

29,3

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΥΨΗΛΗ ΤΙΜΗ ΖΩΝΗΣ

10/11/2010

547

13

1,2

9,2

2,6

1,1

20,0

3,8

29,2

Δ.Ο.Υ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ

04/01/2011

378

6,1

1,7

27,9

0,9

0,6

14,8

2,6

42,6

ΙΔΙΟΚΤΗΤΕΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΥΠ.ΠΟΛ

22/02/2011

4

6,3

0

0,0

0,3

0,3

4,8

0,3

4,8

ΤΡΑΓΟΥΔΙΣΤΕΣ

24/03/2011

30

1

0

0,0

0

0

0,0

0,0

0,0

ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΣ S.M.

18/03/2011

290

28,5

0,9

3,2

0

0

0,0

0,9

3,2

ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΣ S.M.

24/03/2011

302

38,4

0

0,0

0

0

0,0

0,0

0,0

ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΩΝ

10/08/2010

1.229

106,8

80,4

75,3

0

0

0,0

80,4

75,3

ΣΥΝΟΛΟ

4.959

265,3

89

2,5

22

7,6

113,5

42,8




3.3.2. Προσωρινοί έλεγχοι ΦΠΑ


Δόθηκαν οδηγίες για τον επαναπροσανατολισμό των ελεγκτικών κλιμακίων των ΔΟΥ και των ΠΕΚ προκειμένου να πυκνώσουν οι προσωρινοί έλεγχοι ΦΠΑ. Τέθηκαν συγκεκριμένοι ποσοτικοί στόχοι ελέγχων ανά ημέρα, εβδομάδα και μήνα και δημιουργήθηκε ειδική εφαρμογή της ΓΓΠΣ για την παρακολούθηση του εγχειρήματος. Για πρώτη φορά η παρακολούθηση των αποτελεσμάτων μπορεί να γίνει σε καθημερινή βάση από την Γενική Διεύθυνση Φορολογικών Ελέγχων αφού υπάρχει η on line σύνδεση της Γ.Γ.Π.Σ. και της Διεύθυνσης Ελέγχων.

Η απόδοση των οικονομικών μονάδων παρακολουθείται και αξιολογείται κεντρικά σε καθημερινή βάση.



3.4. Η συμβολή της Γ.Γ.Π.Σ. στην αποκάλυψη φοροδιαφυγής

3.4.1. Νέα συστήματα και εφαρμογές

Η σημαντικότερη πρόοδος της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων, ως προς τα πληροφοριακά της συστήματα, είναι η έναρξη της παραγωγικής λειτουργία του Νέου TAXISnet και του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Ηλεκτρονικών Υπηρεσιών ELENXIS. Με το νέο TAXISnet αναβαθμίζονται σημαντικά οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες του Υπουργείου Οικονομικών, ενώ υλοποιούνται και πολλές νέες.

Βασικές καινοτομίες του νέου περιβάλλοντος που θα είναι διαθέσιμες με την ολοκλήρωση της μετάβασης είναι οι ακόλουθες:

• Ενιαίο περιβάλλον σύνδεσης χρηστών και λειτουργίας των εφαρμογών. Πλέον με τη σύνδεση ο χρήστης έχει στη διάθεσή του όλες τις εφαρμογές που έχει δικαίωμα να χρησιμοποιήσει.
• Περιβάλλον εξουσιοδότησης λογιστών για διεκπεραίωση υποθέσεων.
• Νέες δυνατότητες υποβολής δηλώσεων.
• Υποστήριξη υποβολής εκπρόθεσμων και τροποποιητικών δηλώσεων για την πλειοψηφία των δηλώσεων.
• Εξατομικευμένο φορολογικό ημερολόγιο.
• Ηλεκτρονικές πληρωμές.
• Πρόσβαση του χρήστη σε φορολογικά στοιχεία και δηλώσεις που τηρούνται για αυτόν.

Το νέο TAXISnet ξεκίνησε τον Δεκέμβριο του 2010 με την ανανεωμένη υπηρεσία ηλεκτρονικής υποβολής περιοδικών δηλώσεων ΦΠΑ. Στη συνέχεια ενεργοποιήθηκε η υπηρεσία ηλεκτρονικής υποβολής αρχικών εμπρόθεσμων και αρχικών εκπρόθεσμων Δηλώσεων Απόδοσης Φόρου Μισθωτών Υπηρεσιών (16/2/2011) και η υπηρεσία ηλεκτρονικής υποβολής Εκκαθαριστικών Δηλώσεων ΦΠΑ Οικονομικού Έτους 2011.

Μέσα στον Απρίλιο ενεργοποιήθηκαν οι υπηρεσίες ηλεκτρονικής υποβολής:

• Δηλώσεων Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων (1/4/2011).
• Δηλώσεων Εισοδήματος Νομικών Προσώπων Φ01012 (4/42011).
• Οριστικών Δηλώσεων Φόρου Μισθωτών Υπηρεσιών Ε7 (14/4/2011).
• Δηλώσεων Εισοδήματος Νομικών Προσώπων Ε5 (18/4/2011).

Μέσα στο επόμενο δίμηνο θα ενεργοποιηθούν οι υπηρεσίες ηλεκτρονικής υποβολής:

• Δηλώσεων Εισοδήματος Νομικών Προσώπων (Φ01010, Φ01011, Φ01013, Φ01014).
• Δηλώσεων Στοιχείων Ακινήτων (Ε9).
• Καταστάσεων Φορολογικής Αναμόρφωσης, Αυτοκινήτων Εταιρείας, Κινητής Τηλεφωνίας και Αποδοθέντων και Οφειλομένων Φόρων Εισοδήματος και Εμμέσων Φόρων.
• Προσωρινής Δήλωσης Παρακρατούμενων Φόρων πλην Μισθωτών Υπηρεσιών.

Στο δεύτερο εξάμηνο του 2011 θα ακολουθήσουν και άλλες ηλεκτρονικές υπηρεσίες, όπως:

• Η υποβολή Οριστικών Δηλώσεων Παρακρατούμενων Φόρων Εμπόρων και Ελευθέρων Επαγγελματιών.
• Η υποβολή Συγκεντρωτικών Καταστάσεων Τιμολογίων Πελατών/Προμηθευτών και Πιστωτικών Υπολοίπων.
• Πληθώρα άλλων εξειδικευμένων και προσωποποιημένων υπηρεσιών προς τους χρήστες του TAXISnet.

Η ΓΓΠΣ έχει θέσει από 14/1/2011 σε πιλοτική παραγωγική λειτουργία το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Ελεγκτικών Υπηρεσιών ELENXIS. Το συγκεκριμένο έργο αφορά την ανάπτυξη συστήματος για τις Φορολογικές και Τελωνειακές Ελεγκτικές Υπηρεσίες, την Υπηρεσία Ειδικών Ελέγχων και την Οικονομική Επιθεώρηση με το οποίο θα υποστηρίζεται ο πλήρης κύκλος των ελεγκτικών διαδικασιών δηλαδή η στόχευση, η διενέργεια και η διαχείριση των ελέγχων. Το έργο, πέρα από την πιλοτική του λειτουργία, εξυπηρετεί ήδη και τις ομάδες αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής. Στο πλαίσιο της πιλοτικής λειτουργίας παρέχεται πλήρης υποστήριξη του ΣΔΟΕ στην Αττική και στη Δ. Μακεδονία.

Τέλος, θα πρέπει να σημειωθεί ότι εξ' ορισμού τα πληροφοριακά συστήματα αναπτύσσονται διαρκώς, δεν είναι ποτέ "πλήρως λειτουργικά", λόγω της ρευστότητας του περιβάλλοντος και την διαρκή ύπαρξη πρόσθετων απαιτήσεων.

3.4.1. Δράσεις κατά της φοροδιαφυγής

Για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής, η ΓΓΠΣ δραστηριοποιείται σε μια πληθώρα δράσεων:

• Στην εξαγωγή καταστάσεων προς έλεγχο και διασταυρώσεις. Η ΓΓΠΣ υποστηρίζει το ελεγκτικό έργο των υπηρεσιών του υπουργείου εξάγοντας πλήθος καταστάσεων προς έλεγχο βάσει κριτηρίων, καθώς και διασταυρώσεων. Οι σημαντικότερες σχετικές δράσεις του τελευταίου έτους είναι:

o Καταστάσεις μη υποβολής περιοδικής δήλωσης ΦΠΑ για τα έτη 2010 και 2011.
o Διάφορες διασταυρώσεις οφειλετών με Περιουσιολόγιο. Αποστολές σχετικών ατομικών προσκλήσεων.
o Επιχειρήσεις με σημαντικές διαφορές οικονομικών στοιχείων μεταξύ χρήσεων 2008 και 2009.
o Διασταύρωση Οριστικών Δηλώσεων Φόρου Μισθωτών Υπηρεσιών (έντυπο Ε7) και του Β' αντιτύπου των Βεβαιώσεων Αποδοχών για Υπηρεσίες Δημοσίου, με εισοδήματα από μισθωτές υπηρεσίες και συντάξεις Οικονομικών ετών 2008-2010.
o Διασταυρωτικοί έλεγχοι των δηλωθέντων παραδόσεων από Ελληνικές επιχειρήσεις, προς αντίστοιχες του εξωτερικού.
o Διάφορες καταστάσεις με στοιχεία μητρώου και δηλώσεων συγκεκριμένων κατηγοριών επιτηδευματιών και περιοχών για ΣΔΟΕ.
o Διασταύρωση Επιχειρηματικής Αμοιβής ετών 2008 και 2009.
o Εντοπισμός μη πληρωμής τελών κυκλοφορίας ετών 2008 και 2009.
o Πλήθος άλλων διασταυρώσεων, ελέγχων και καταστάσεων που ζητούνται από τις φορολογικές και ελεγκτικές υπηρεσίες του Υπουργείου

Για το επόμενο χρονικό διάστημα σχεδιάζονται επιπλέον διασταυρώσεις, όπως:

o Διασταύρωση επιχειρήσεων που περαίωσαν και δεν έχουν υποβάλει ΦΠΑ για οποιαδήποτε περαιωθείσα περίοδο.
o Διασταύρωση μη υποβολής ΦΠΑ ή/και Εισοδήματος με Δηλώσεις ΚΒΣ.
o Διασταύρωση επιχειρήσεων που περαίωσαν και δεν έχουν υποβάλει ΦΠΑ για οποιαδήποτε περαιωθείσα περίοδο.
o Καταστάσεις επιτηδευματιών που δεν αποδέχτηκαν την περαίωση βάσει διαφόρων κριτηρίων.
o Διασταύρωση στοιχείων διπλοτύπων απόδοσης ΦΜΥ που δηλώνονται στο Ε7 με το σύστημα εσόδων.
o Εντοπισμός Φυσικών προσώπων με σημαντική ακίνητη περιουσία, που δηλώνονται ότι εισπράττουν ενοίκια, αλλά δεν τα δηλώνουν ή δηλώνουν λιγότερα.
o Υλοποίηση βάσης δεδομένων ελεγκτικής αρμοδιότητας επιχειρήσεων.
o Εντοπισμός μη πληρωμής τελών κυκλοφορίας για το 2009.
o Αξιοποίηση δεδομένων του ΟΟΣΑ για εισοδήματα ελλήνων στο εξωτερικό.
o Επικαιροποίηση της διασταύρωσης όσων δεν έχουν υποβάλλει δήλωση Φ.Ε. οικ. έτους 2009 και τους δηλώνουν άλλοι ως εκμισθωτές. Εκτέλεση και για το 2010.
o Καταστάσεις επιχειρήσεων με επιστροφές ΦΠΑ ή που έχουν υποβάλει αίτημα, λόγω ενδοκοινοτικών παραδόσεων 2009 και 2010.
o Διαδικασία αξιολόγησης ορθής χρήσης του κωδικού ανάλωσης κεφαλαίου παλαιοτέρων ετών στις ηλεκτρονικές δηλώσεις εισοδήματος.
o Διασταύρωση στοιχείων εισαγωγών (τελωνεία) και ενδοκοινοτικών αποκτήσεων (VIES) για περιπτώσεις ασυμφωνιών. Απαιτείται συνεργασία των αρμοδίων διευθύνσεων για να προσδιοριστεί ο μηχανισμός.

• Στην υποστήριξη με δεδομένα και εφαρμογές των ομάδων αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής που έχει δημιουργήσει το Υπουργείο.

• Στην πραγματοποίηση τακτικών συνεδριάσεων της επιτελικής ομάδας ηλεκτρονικών διασταυρώσεων για το σχεδιασμό τους και την παρακολούθηση των αποτελεσμάτων.

• Στην αποστολή ηλεκτρονικών ή έγγραφων ειδοποιήσεων για επερχόμενες φορολογικές υποχρεώσεις ή υποχρεώσεις που δεν υλοποιήθηκαν.

• Στην αποστολή προσωποποιημένης αναφοράς στους προϊστάμενους των ΔΟΥ για τα αποτελέσματα της ημέρας. Θα ενεργοποιηθεί εντός της εβδομάδας.

• Στη δημιουργία σχέσεων διαλειτουργικότητας με ποικίλους φορείς για τη συλλογή δεδομένων οικονομικού ενδιαφέροντος (τράπεζες, ταμεία ασφάλισης, δικηγορικοί σύλλογοι, ΤΕΕ κ.α.).

• Στη δημιουργία και αξιοποίηση συστήματος καταγραφής και παρακολούθησης των αποτελεσμάτων των διασταυρώσεων, μέσω της οποίας είναι εφικτό ανά πάσα στιγμή να γνωρίζει το Υπουργείο την πρόοδο της αξιοποίησης των αποτελεσμάτων των διασταυρώσεων. Τα μέχρι στιγμής στοιχεία για τις διασταυρώσεις που παρακολουθούνται από το σύστημα εμφανίζονται στον Πίνακα 1 που ακολουθεί.

ίνακας 1. Στοιχεία από διασταυρώσεις

Περιγραφή διασταύρωσης

Αριθμός Υποθέσεων

Κλεισμένες Υποθέσεις

Ποσοστό Κλεισμένων Υποθέσεων

Συνολικό Ποσό

Μέσος όρος ανά υπόθεση

Αριθμός ΔΟΥ που έχουν κλείσει υποθέσεις

Απόκρυψη επιχειρηματικής αμοιβής από Φ.Π. στη δήλωση Φ.Ε. 2010

2.361

1.054

45%

1.066.000

1.011

145

Απόκρυψη επιχειρηματικής αμοιβής από Φ.Π. στη δήλωση Φ.Ε. 2009

4.710

1.466

31%

1.831.000

1.249

144

Απόκρυψη επιχειρηματικής αμοιβής από Φ.Π. στη δήλωση Φ.Ε. 2008

4.122

1.317

32%

1.700.000

1.291

141

Πιθανοί οφειλέτες τελών κυκλοφορίας 2008

31.502

2.265

7%

616.000

272

94

Μη υποβολή περιοδικών δηλώσεων Φ.Π.Α. για το 1ο εξάμηνο 2010

96.305

51.538

54%

90.679.000

1.759

240

Μη υποβολή περιοδικής δήλωσης Φ.Π.Α. για τον 11ο μήνα 2010

7.832

2041

26%

15.346.000

7.519

166

Μη υποβολή περιοδικών δηλώσεων Φ.Π.Α. για το 3o τρίμηνο 2010

73.476

18.251

25%

45.621.000

2.500

219

Μη υποβολή περιοδικών δηλώσεων Φ.Π.Α. για το 4o τρίμηνο 2010

103.265

23.514

23%

72.111.000

3.067

218

Απόκρυψη τόκων εξωτερικού στη δήλωση Φ.Ε.Φ.Π. (πιλοτική αξιοποίηση)

31

10

32%

46.000

4.600

1 (από 2)

Σύνολα

323.604

101.456

31%

229.016.000

2.257



3.4.2. Άλλες δράσεις της ΓΓΠΣ κατά της φοροδιαφυγής

Καταγραφή Στοιχείων Αποδείξεων

Από το 2010 καθιερώθηκε η υποχρεωτική συλλογή αποδείξεων λιανικής και παροχής υπηρεσιών για την εξασφάλιση του αφορολόγητου ορίου κατά την εκκαθάριση της δήλωσης εισοδήματος φυσικών προσώπων. Για τη διευκόλυνση των πολιτών προωθείται η υιοθέτηση της κάρτας αποδείξεων.

Η κάρτα αποδείξεων αποτελεί ένα εναλλακτικό μέσο συλλογής στοιχείων αποδείξεων που έχουν εκδοθεί για έναν πολίτη. Στόχος είναι η κεντρική καταγραφή των βασικών στοιχείων μιας απόδειξης (ΑΦΜ επιχείρησης, ημερομηνία και ποσό) σε μια προσωπική μερίδα αποδείξεων πολίτη, έτσι ώστε ο πολίτης να απαλλαγεί σε σημαντικό βαθμό από τη φροντίδα καταχώρησης και διατήρησης των αποδείξεων αυτών.

Η βασική λειτουργικότητα της καταγραφής των αποδείξεων θα βασίζεται στην εκμετάλλευση των υποδομών των τραπεζών για την εξυπηρέτηση των συναλλαγών με χρεωστικές ή πιστωτικές κάρτες, δηλαδή τα Point Of Sales (POS) τερματικά τα οποία είναι εγκατεστημένα στις επιχειρήσεις λιανικής ή υπηρεσιών και στις αντίστοιχες υποδομές (που διαθέτουν οι τράπεζες) για τη συλλογή των συναλλαγών αυτών.

Το έργο είναι σε εξέλιξη και μετά την ολοκλήρωση των νομοθετικών και κανονιστικών πράξεων και την ενεργοποίηση του τραπεζικού συστήματος, έχει μπει στη φάση της υλοποίησης. Ενδεικτικά παρακάτω παρουσιάζεται η εμπρόσθια όψη της κάρτας.



Διαδραστικές υπηρεσίες προς τους πολίτες


Η ΓΓΠΣ προχωράει στην επέκταση των υπηρεσιών που προσφέρει στους πολίτες με την υλοποίηση ενός οργανωμένου κέντρου εξυπηρέτησης κλήσεων και την υποστήριξη πρόσθετων καναλιών εξυπηρέτησης για βελτίωση της εθελοντικής συμμόρφωσης και την παρακολούθηση ληξιπροθέσμων οφειλών.

Πόθεν Έσχες

Με το έργο του πόθεν έσχες, θα είναι εφικτός ο στοχευμένος λογιστικός έλεγχος μεταξύ εισοδήματος και περιουσίας των υπόχρεων.

3.5. Έλεγχοι ΣΔΟΕ

Το Σ.Δ.Ο.Ε. συμβάλλοντας στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και του λαθρεμπορίου και γενικότερα του οικονομικού εγκλήματος, κατά το έτος 2010 διενήργησε τους κάτωθι ελέγχους με τα εξής κατά περίπτωση αποτελέσματα:

ΠΡΟΣΩΡΙΝΟΙ ΕΛΕΓΧΟΙ ΦΠΑ ΚΑΙ ΛΟΙΠΩΝ ΠΑΡΑΚΡΑΤΟΥΜΕΝΩΝ ΦΟΡΩΝ

Βάσει στοιχείων της Γ.Γ.Π.Σ. ελέγχθηκαν επιχειρήσεις που δεν έχουν υποβάλει δηλώσεις ΦΠΑ και λοιπών παρακρατούμενων φόρων καθώς και επιχειρήσεις που έτυχαν επιστροφής ΦΠΑ λόγω ενδοκοινοτικών παραδόσεων προκειμένου να διακριβωθεί η τυχόν εικονικότητα αυτών. Η πάταξη της φοροδιαφυγής σε βάρος του Φ.Π.Α αποτελεί μείζονος σημασίας διακύβευμα για την Ε.Ε. και για τους εθνικούς προϋπολογισμούς. Για τα κράτη μέλη το κόστος της απάτης του τύπου αυτού ανέρχεται κάθε χρόνο σε δισεκατομμύρια ευρώ. Τις περισσότερες φορές παίρνει κυκλική μορφή, ήτοι τη μορφή των λεγομένων «carrousels» Φ.Π.Α. τα οποία πλήττουν τις διασυνοριακές συναλλαγές.

Το αποτέλεσμα των ελέγχων αυτών σε σύγκριση με το 2009 έχει ως ακολούθως:

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΘΕΝΤΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ 2009-2010

ΕΤΟΣ 2009

ΕΤΟΣ 2010

ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΜΕΤΑΒΟΛΗ

ΜΗ ΑΠΟΔΟΘΕΝΤΕΣ ΦΠΑ, ΦΜΥ ΚΑΙ ΛΟΙΠΟΙ ΠΑΡΑΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΙ ΦΟΡΟΙ

215.252.809 €

501.554.651 €

133%


ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ (ΙΑΤΡΟΙ, ΔΙΚΗΓΟΡΟΙ, ΣΥΜΒΟΛΑΙΟΓΡΑΦΟΙ, ΛΟΓΙΣΤΕΣ, ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ, ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ, ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΤΕΣ, ΜΑΝΑΤΖΕΡΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ)

Διενεργήθηκαν έλεγχοι σε συγκεκριμένες ομάδες ελεύθερων επαγγελματιών προκειμένου να διακριβωθεί κατά χρήση εάν έχουν φορολογηθεί τα πραγματικά εισοδήματά τους. Αντικείμενο των ελέγχων απετέλεσαν και επαγγελματίες που είχαν υποπέσει κατά το παρελθόν σε παραβάσεις του Κ.Β.Σ., καθώς και δικηγόροι που δεν είχαν υποβάλει γραμμάτια προείσπραξης αμοιβής για τη συζήτηση ποινικών ή αστικών υποθέσεων. Στις περιπτώσεις αυτές ελέγχθηκε η κίνηση των τραπεζικών λογαριασμών τους σε σχέση με τα δηλωθέντα εισοδήματα.

Kατά το έτος 2010 ζητήθηκαν στοιχεία της κίνησης των τραπεζικών λογαριασμών 1.875 ελεύθερων επαγγελματιών με πανελλαδική διασπορά ως ακολούθως:

Σ.Δ.Ο.Ε.

ΙΑΤΡΩΝ

ΔΙΚΗΓΟΡΩΝ

ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ
ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ

ΛΟΙΠΩΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ

ΣΥΝΟΛΟ

481

209

144

1041

 

 



Βάσει των συγκεντρωθέντων στοιχείων ως παραδείγματα παρατίθενται οι ακόλουθες περιπτώσεις (για τις οποίες έχουν ασκηθεί διώξεις):

• Δικηγόρος, για τα οικονομικά έτη 2006, 2007, 2008, 2009 και 2010 έχει δηλώσει ποσό 204.110 ευρώ ως προερχόμενο από ελευθέριο επάγγελμα και ενοίκια. Κατά το ίδιο χρονικό διάστημα οι καταθέσεις σε τραπεζικούς λογαριασμούς του ανέρχονται σε ποσό 3.000.000 ευρώ.
• Οδοντίατρος κατά τις χρήσεις 2007, 2008 και 2009 έχει δηλώσει συνολικό καθαρό εισόδημα ποσό 132.105 ευρώ. Κατά το ίδιο χρονικό διάστημα στους τραπεζικούς λογαριασμούς του έχουν διενεργηθεί καταθέσεις συνολικού ποσού 1.120.833 ευρώ.
• Ψυχίατρος κατά τις χρήσεις 2007, 2008 και 2009 έχει δηλώσει συνολικό καθαρό εισόδημα ποσό 206.228 ευρώ. Κατά το ίδιο χρονικό διάστημα στους τραπεζικούς λογαριασμούς του έχουν διενεργηθεί καταθέσεις συνολικού ποσού 6.301.404 ευρώ.
• Γυναικολόγος κατά τις χρήσεις 2007, 2008 και 2009 έχει δηλώσει συνολικό καθαρό εισόδημα ποσό 373.331 ευρώ. Κατά το ίδιο χρονικό διάστημα στους τραπεζικούς λογαριασμούς του έχουν διενεργηθεί καταθέσεις συνολικού ποσού 1.045.526 ευρώ.
• Καρδιοχειρουργός κατά τις χρήσεις 2004, 2005, 2006, 2007, 2008 και 2009 έχει δηλώσει συνολικό καθαρό εισόδημα ποσό 399.009 ευρώ. Κατά το ίδιο χρονικό διάστημα στους τραπεζικούς λογαριασμούς του έχουν διενεργηθεί καταθέσεις συνολικού ποσού 3.816.821 ευρώ.
• Οδοντίατρος κατά τις χρήσεις 2004, 2005, 2006, 2007, 2008 και 2009 έχει δηλώσει συνολικό καθαρό εισόδημα ποσό 129.120 ευρώ. Κατά το ίδιο χρονικό διάστημα στους τραπεζικούς λογαριασμούς του έχουν διενεργηθεί καταθέσεις συνολικού ποσού 3.050.267 ευρώ.
• Οδοντίατρος κατά τις χρήσεις 2007, 2008 και 2009 απέφυγε να εκδώσει 139 Αποδείξεις Παροχής Υπηρεσιών συνολικής αξίας 586.275 ευρώ, στερώντας το Δημόσιο από το φόρο που αναλογεί στο συγκεκριμένο ποσό.
• Ιατρός του Ε.Σ.Υ. στην περιοχή Λάρισας κατά τις χρήσεις 2000 έως 2010 είχε σε τραπεζικό λογαριασμό καταθέσεις συνολικού ποσού 4.300.000 ευρώ.
• Δύο πανεπιστημιακοί ιατροί Δημόσιου Νοσοκομείου κατά τις χρήσεις 2007, 2008 και 2010 είχαν σε τραπεζικούς λογαριασμούς καταθέσεις συνολικού ποσού 11.000.000 ευρώ και 4.500.000 ευρώ αντίστοιχα.

Το αποτέλεσμα των ελέγχων που διενήργησε η Περιφερειακή Διεύθυνση Αττικής σε ιατρούς κατά το έτος 2010 συγκρινόμενο με το αντίστοιχο του έτους 2009 έχει ως ακολούθως:


ΕΤΟΣ

ΕΛΕΓΧΟΙ

ΠΑΡΑΒΑΤΕΣ

ΠΑΡΑΒΑΣΕΙΣ

2009

130

55

142

2010

777

389

9239

ΜΕΤΑΒΟΛΗ

498%

607%

6406%



ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ ΣΤΟΥΣ ΤΟΜΕΙΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΞΟΠΛΙΣΜΩΝ


Έχουν ελεγχθεί επιχειρήσεις που προμηθεύουν Δημόσια Νοσοκομεία με ιατρικό υλικό, προκειμένου να διακριβωθεί τυχόν υπερτιμολόγηση, καθώς και συμβάσεις προμηθειών εξοπλιστικών προγραμμάτων. Από τους συγκεκριμένους ελέγχους διαπιστώθηκαν τα εξής:

• Υπερτιμολόγηση μέσω τριγωνικής συναλλαγής ιατρικών προϊόντων (βηματοδοτών) που πωλούνται από συγκεκριμένη εταιρεία σε Δημόσια Νοσοκομεία. Σε βάρος των υπευθύνων έχει επιβληθεί πρόστιμο ποσού 8.357.675 ευρώ.
• Έκδοση πλαστών παραπεμπτικών από υπευθύνους διαγνωστικών κέντρων για δήθεν εξετάσεις ασθενών ασφαλισμένων Δημοσίου, οι οποίες ουδέποτε πραγματοποιήθηκαν και εν συνεχεία είσπραξη της αξίας αυτών βάσει εικονικών Αποδείξεων Παροχής Υπηρεσιών και Τιμολογίων, που έχουν εκδοθεί επ’ ονόματι συνεργαζόμενων με το διαγνωστικό κέντρο ιατρών και έχουν προσκομισθεί στον Οργανισμό Περίθαλψης Ασθενών Δημοσίου (Ο.Π.Α.Δ.). Σε βάρος των υπευθύνων έχουν επιβληθεί πρόστιμα συνολικού ποσού 8.607.270 ευρώ.
• Έκδοση και αποδοχή εικονικών φορολογικών στοιχείων από εταιρείες εμπορίας ιατρικού υλικού προκειμένου να δικαιολογηθούν τα χρηματικά ποσά που ελάμβαναν ιατροί, κυρίως ορθοπεδικοί, για την προώθηση συγκεκριμένων προϊόντων των εταιρειών αυτών. Σε βάρος των εκπροσώπων των εταιρειών έχουν επιβληθεί πρόστιμα συνολικού ποσού 8.357.675 ευρώ, ενώ από τον έλεγχο της κίνησης των τραπεζικών λογαριασμών έντεκα ορθοπεδικών ιατρών διαπιστώθηκαν αποκλίσεις από τα δηλωθέντα για να φορολογηθούν εισοδήματά τους, συνολικού ποσού 5.812.178 ευρώ.
• Μη τήρηση της Σύμβασης Κατασκευής, Βελτίωσης και Επισκευής Υποβρυχίων από Ελληνικά Ναυπηγεία ως προς τον όρο των αντισταθμιστικών ωφελημάτων. Σε βάρος των υπευθύνων έχουν επιβληθεί πρόστιμα ποσού 37.500.000 ευρώ.
• Υποβολή στοιχείων προκαταρκτικής εξετάσεως ενώπιον του Εισαγγελέως προς ποινική αξιολόγηση. Η προκαταρκτική εξέταση αφορούσε σε διενέργεια ανακριτικών προς διακρίβωση τέλεσης αδικημάτων απιστίας κατά του Δημοσίου, παθητικής δωροδοκίας και νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματική δραστηριότητα κατά τις προμήθειες υποβρυχίων εκτιμώμενου ύψους 350.000.000 ευρώ.

ΕΣΤΙΑΣΗ – ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ

Έχουν ελεγχθεί εταιρείες που δραστηριοποιούνται στο χώρο εστίασης και ψυχαγωγίας προκειμένου να διακριβωθεί η εφαρμογή των διατάξεων του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων και κυρίως η έκδοση των προβλεπομένων φορολογικών στοιχείων. Τα αποτελέσματα των ελέγχων έχουν ως ακολούθως:

Έλεγχοι

Παραβάτες

Παραβάσεις

ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΑ

8.473

3.971

563.129

ΜΠΑΡ-ΚΕΝΤΡΑ ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΗΣ

9.896

4.431

139.572




Από τις 30-9-2010 εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 16 παρ. 6 του Ν. 3888/2010, σύμφωνα με τις οποίες στις περιπτώσεις που ο έλεγχος ενεργείται κατόπιν Ειδικής Εντολής Ελέγχου του Ειδικού Γραμματέα του Σ.Δ.Ο.Ε. και διαπιστωθεί ότι δεν έχουν εκδοθεί φορολογικά στοιχεία πλέον των δέκα ή - ανεξαρτήτως πλήθους - αξίας άνω των 500 ευρώ, αναστέλλεται η λειτουργία της επαγγελματικής εγκατάστασης για 48 ώρες. Τα αποτελέσματα των ελέγχων έχουν ως ακολούθως:

Ελεγχθείσες επιχειρήσεις

Παραβάτες

Παραβάσεις

Σφραγίστηκαν

114

60

1.575

29



Ειδικά για την Περιφερειακή Διεύθυνση Αττικής τα αποτελέσματα των ελέγχων του έτους 2010 συγκρινόμενα με τα αντίστοιχα του έτους 2009 έχουν ως ακολούθως:

ΕΤΟΣ

ΕΛΕΓΧΟΙ

ΠΑΡΑΒΑΤΕΣ

ΠΑΡΑΒΑΣΕΙΣ

2009

2906

1279

459.142

2010

5792

3085

504695

ΜΕΤΑΒΟΛΗ

99%

141%

10%



ΕΙΔΙΚΟΣ ΦΟΡΟΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ (ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ, ΚΑΠΝΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ, ΑΛΚΟΟΛΟΥΧΑ) – ΤΕΛΟΣ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗΣ ΟΧΗΜΑΤΩΝ

Έχουν ελεγχθεί πρατήρια υγρών καυσίμων και εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών. Ειδικότερα ελέγχθηκαν οι διακινηθείσες ποσότητες υγρών καυσίμων με τη μέθοδο κλειστής αποθήκης, προκειμένου να διακριβωθεί τυχόν τέλεση αδικημάτων λαθρεμπορίας ή φοροδιαφυγής. Παράλληλα ελέγχθηκε και η ποιότητα του προς εμπορία υγρού καυσίμου δια χημικής αναλύσεως αντιπροσωπευτικού δείγματος.

Σε όσες περιπτώσεις διαπιστώθηκε ότι το σύνολο των πωλήσεων ξεπερνούσε το σύνολο των αγορών ή ότι απαγορευόταν η διάθεση στην κατανάλωση του ελεγχόμενου καυσίμου, καθόσον επρόκειτο περί αγνώστου προϊόντος, μη κανονικού ή νοθευμένου, εφαρμόσθηκαν οι διατάξεις του Ν. 2960/01 περί λαθρεμπορίας, ήτοι κατάσχεση της παράνομης ποσότητας υγρού καυσίμου, ανακοίνωση της αξιόποινης πράξης της λαθρεμπορίας ενώπιον του εισαγγελέως και επιβολή σε βάρος των υπευθύνων πολλαπλού τέλους από το τριπλάσιο έως το πενταπλάσιο των δασμών κλπ φόρων που αναλογούν στην κατασχεθείσα ποσότητα υγρού καυσίμου.

Ελέγχθηκαν οι μεταφερόμενες με βυτιοφόρα οχήματα ποσότητες υγρών καυσίμων, προκειμένου να διακριβωθεί βάσει εγγράφων στοιχείων, η νόμιμη προέλευση, κατοχή και κυρίως η προηγούμενη καταβολή των δασμών και φόρων που αναλογούσαν στις μεταφερόμενες ποσότητες υγρών καυσίμων. Επίσης ενεργήθηκαν έλεγχοι σε φορτηγά οχήματα προκειμένου να διακριβωθεί το είδος των υγρών καυσίμων που χρησιμοποιούνταν για την κίνηση αυτών, κατόπιν χημικής αναλύσεως δειγμάτων, που ελήφθησαν από τη δεξαμενή (ρεζερβουάρ) υγρών καυσίμων του οχήματος.

Έχουν ελεγχθεί εταιρείες εμπορίας οινοπνευματωδών ποτών και εμφιαλωτές οινοπνεύματος. Εντοπίσθηκαν σε εμπορευματοκιβώτια και αποθηκευτικούς χώρους μεγάλες ποσότητες καπνικών προϊόντων για τις οποίες δεν είχαν καταβληθεί οι αναλογούσες επιβαρύνσεις. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση εντοπισμού παράνομου εργοστασίου παραγωγής τσιγάρων.

Ελέγχθηκαν οι συνθήκες εισαγωγής στη χώρα αυτοκινήτων που κυκλοφορούν με ξένες πινακίδες κυκλοφορίας και συνεπώς ατελώνιστων, προκειμένου να διακριβωθεί εάν συντρέχει περίπτωση τέλεσης εκ μέρους των κατόχων αυτών απλής τελωνειακής παράβασης ή λαθρεμπορίας.

Εντοπίσθηκαν πρόσωπα που εμπορεύονταν διάφορα προϊόντα τρίτων χωρών, που εισήχθησαν στην Ελλάδα χωρίς την άδεια της αρμόδιας Τελωνειακής Αρχής και την προηγούμενη καταβολή των δασμών κλπ φόρων.

Τα αποτελέσματα των ελέγχων έχουν ως ακολούθως:


 

Από 01/01/2010 έως 31/12/2010

 

Έλεγχοι

Παραβάτες

Παραβάσεις

Ποσότητες Δεσμευθέντων

Ποσότητες Κατασχεθέντων

Διαφυγόντες Δασμοί/Φόροι

ΚΑΠΝΙΚΑ

292

20

22

0

255.207.505 Τεμάχια

116.719.423 €

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ

8.284

1.010

6.786

27.950 Λίτρα

42.250 Λίτρα

2.848.518 €

ΑΛΚΟΟΛΟΥΧΑ

364

41

541

33 Φιάλες 579 Λίτρα

377 Φιάλες 7.467 Λίτρα

66.923 €

ΟΧΗΜΑΤΑ-ΜΗΧ/ΤΑ

814

224

236

181 Οχήματα

12 Οχήματα

51.920 €

ΔΙΑΦΟΡΑ ΕΙΔΗ

8

9

9

2.812 Τεμάχια

5 Χαρτοκιβώτια

22.504 €

ΣΥΝΟΛΑ:

9.762

1.304

7.594

28.529 Λίτρα 33 Φιάλες 181 Οχήματα

255.210.317 Τεμάχια

5 Χαρτοκιβώτια 49.717 Λίτρα 377 Φιάλες 12 Οχήματα

119.709.289 €



ΠΛΟΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ – ΠΛΟΙΑ ΑΝΑΨΥΧΗΣ

Έχουν δεσμευθεί σύμφωνα με τις διατάξεις του Τελωνειακού Κώδικα 555 πλοία τα περισσότερα επαγγελματικά, που ανήκουν σε εταιρείες ή σε Ναυτιλιακές Εταιρείες Πλοίων Αναψυχής, προκειμένου να διακριβωθεί εάν χρησιμοποιούνται πραγματικά ως επαγγελματικά, ώστε σε αντίθετη περίπτωση να εφαρμοσθούν οι διατάξεις περί λαθρεμπορίας, καθόσον κατά την εισαγωγή και διαδικασία τελωνισμού των συγκεκριμένων πλοίων εφόσον επιδειχθούν έγγραφα στοιχεία από τα οποία προκύπτει ότι προορίζονται για επαγγελματική χρήση, δεν καταβάλλονται στην αρμόδια τελωνειακή αρχή ο αναλογών Φ.Π.Α κλπ δικαιώματα.

Τα υπόλοιπα είναι ιδιωτικά πλοία μικτά επαγγελματικά και αναψυχής με ελληνική ή ξένη σημαία, ιδιωτικά πλοία με ξένη σημαία ιδιοκτησίας off shore εταιρίας και ιδιωτικά πλοία με ελληνική σημαία, τα οποία ελέγχονται προκειμένου να διακριβωθεί το ιδιοκτησιακό καθεστώς και εάν εμφανίζονται στη δήλωση φορολογίας εισοδήματος. Πολλοί εκ των ιδιοκτητών επαγγελματικών πλοίων έσπευσαν να τα αποχαρακτηρίσουν καταβάλλοντας τις προβλεπόμενες επιβαρύνσεις, χωρίς βέβαια η ενέργεια αυτή να αποκλείει περαιτέρω έρευνα προς διακρίβωση τέλεσης του αδικήματος της λαθρεμπορίας.

Τα δεσμευθέντα κατά υπηρεσία πλοία έχουν ως ακολούθως:

ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ 2009

ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ 2010

Π.Δ. ΑΤΤΙΚΗΣ

11

389

Π.Δ. ΚΕΝΤΡ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

7

Π.Δ. ΗΠΕΙΡΟΥ

5

Π.Δ. ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

5

Π.Δ. ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ

5

Π.Δ. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

54

Π.Δ. ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

68

Π.Δ. ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

15

Π.Δ. ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

7

ΣΥΝΟΛΟ:

11

555



ΠΑΡΑΠΟΙΗΜΕΝΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ

Εντοπίσθηκαν αποθήκες που περιείχαν ιδιαίτερα μεγάλες ποσότητες εμπορευμάτων που συνιστούν παράνομη απομίμηση προϊόντων τα οποία κυκλοφορούν νόμιμα στην αγορά. Τα ως άνω εμπορεύματα έχουν κατασχεθεί και οι κάτοχοι αυτών συνελήφθησαν και οδηγήθηκαν ενώπιον του εισαγγελέα με την αυτόφωρη διαδικασία. Τα αποτελέσματα των ελέγχων έχουν ως ακολούθως:

Από 01/01/2010 έως 31/12/2010

Έλεγχοι

Παραβάτες

Παραβάσεις

Ποσότητες Δεσμευθέντων

Ποσότητες Κατασχεθέντων

1.397

132

473

36.144 τεμάχια

980.934 Τεμάχια

101 Τόνοι προϊόντων

4.510 Χαρτοκιβώτια



ΔΙΑΚΙΝΗΣΗ


Σε καθημερινή βάση διενεργήθηκαν έλεγχοι των πάσης φύσεως εμπορικών συναλλαγών, προκειμένου να διαπιστωθεί η εφαρμογή του φορολογικού νόμου.

Διενεργήθηκαν έλεγχοι σε συγκεκριμένες επιχειρήσεις που επιλέχθηκαν ως εξής:

• Βάσει των ακαθάριστων εσόδων.
• Βάσει του Μικτού Κέρδους.
• Βάσει των δηλωθέντων καθαρών κερδών ή ζημιών.
• Βάσει του μη δικαιολογημένου πιστωτικού υπολοίπου Φ.Π.Α.
• Βάσει του υψηλού ποσού δαπανών.
• Βάσει των πληροφοριών που τις φέρουν εκδότες ή αποδέκτες πλαστών ή εικονικών, με την έννοια του άρθρου 19 του Ν. 2523/97, φορολογικών στοιχείων.

Διενεργήθηκαν έλεγχοι στους φερόμενους ως εκδότες και ως λήπτες φορολογικών στοιχείων, που είχαν κατασχεθεί σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 36 παρ. 3 του Π.Δ. 186/92 (Κ.Β.Σ.), προκειμένου να διακριβωθεί, πέραν της γνησιότητάς τους, εάν αφορούσαν σε πραγματικές ή μη συναλλαγές.

Ελέγχθηκαν τα Βιβλία και Στοιχεία Κ.Β.Σ. επιχειρήσεων προκειμένου να διακριβωθεί εάν έχουν εκδοθεί και εάν έχουν καταχωρηθεί αντίστοιχα τα νόμιμα παραστατικά τα οποία αφορούν σε συναλλαγές που προέκυψαν από εγγραφές σε ανεπίσημα βιβλία, που είχαν κατασχεθεί σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 36 παρ. 3 του Π.Δ. 186/92 (Κ.Β.Σ.)

Ενεργήθηκαν έλεγχοι διακίνησης στους σταθμούς διοδίων και στις εισόδους και εξόδους της πόλεως, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν τα διάφορα εμπορεύματα διακινούνταν βάσει νομίμων εγγράφων στοιχείων.

Έλεγχοι στα πλαίσια διενέργειας προκαταρκτικής εξετάσεως σε εκτέλεση εισαγγελικών παραγγελιών, προς διακρίβωση τέλεσης αξιόποινων πράξεων και δη φοροδιαφυγής.

ΑΚΙΝΗΤΑ


Έχουν ελεγχθεί ακίνητα που ανήκουν σε offshore εταιρείες προκειμένου να διακριβωθεί η καταβολή του προβλεπόμενου φόρου. Εντοπίσθηκαν Κυπριακές εταιρείες που έχουν στην κυριότητά τους ακίνητα χωρίς να έχει αποδοθεί στο δημόσιο ο προβλεπόμενος φόρος. Έχουν επιβληθεί πρόστιμα συνολικού ποσού 8.500.000 ευρώ.

Επίσης ελέγχθηκαν τα συμβόλαια αγοραπωλησίας ακινήτων μεγάλης αξίας. Από τα στοιχεία που συγκεντρώθηκαν διαπιστώθηκε μεγάλης έκτασης φοροδιαφυγή που συνίσταται στη μη δήλωση του πραγματικού τιμήματος. Ήδη δεσμεύτηκε η κίνηση των τραπεζικών λογαριασμών του αγοραστή και απαγορεύτηκε η χορήγηση αποδεικτικού φορολογικής ενημερότητας, ώστε να αποφευχθεί η μεταβίβαση των ακινήτων σε τρίτο.



ΔΕΞΑΜΕΝΕΣ ΚΟΛΥΜΒΗΣΗΣ


Εντοπίσθηκαν 1.208 δεξαμενές κολύμβησης (πισίνες) των οποίων οι ιδιοκτήτες απέφυγαν να τις αναφέρουν στη δήλωση φορολογίας εισοδήματος. Ενημερώθηκαν οι προϊστάμενοι των αρμοδίων Δ.Ο.Υ. ώστε να προβούν σε νέα εκκαθάριση των εισοδημάτων προκειμένου να καταβληθεί ο αναλογών φόρος με τις προσαυξήσεις.

Επίσης, από την Π.Δ. Αττικής διενεργήθηκαν έλεγχοι σε επιχειρήσεις που κατασκευάζουν δεξαμενές κολύμβησης και βάσει των στοιχείων που συλλέχθηκαν εντοπίσθηκαν 1.200 κάτοχοι δεξαμενών κολύμβησης. Διενεργείται έλεγχος προκειμένου να εντοπισθούν οι μη δηλωθείσες σε συνεργασία με τις αρμόδιες Δ.Ο.Υ. και την υπηρεσία του Κτηματολογίου.

ΠΛΑΣΤΑ - ΕΙΚΟΝΙΚΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Εντοπίσθηκε πλήθος επιχειρήσεων που είτε εξέδωσαν είτε απεδέχθησαν πλαστά - εικονικά φορολογικά στοιχεία με αποτέλεσμα τη μείωση της προς φορολόγηση ύλης και την μη απόδοση στο Δημόσιο του Φ.Π.Α.

Το αποτέλεσμα των ελέγχων αυτών συγκρινόμενο με το αντίστοιχο του έτους 2009 έχει ως ακολούθως:

ΕΤΟΣ 2009

ΕΤΟΣ 2010

ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΜΕΤΑΒΟΛΗ (%)

ΠΑΡΑΒΑΣΕΙΣ ΠΛΑΣΤΩΝ–ΕΙΚΟΝΙΚΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ

111.836

195.524

75

ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΟ ΥΨΟΣ ΠΡΟΣΤΙΜΩΝ

1.207.431.529 €

3.399.106.931 €

182


ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

Σε εκτέλεση εισαγγελικών παραγγελιών διενεργήθηκαν προκαταρκτικές εξετάσεις προς διακρίβωση τέλεσης αδικημάτων του ποινικού κώδικα αλλά και φοροδιαφυγής.

Ειδικότερα, κατά το έτος 2010 στο Σ.Δ.Ο.Ε. ανετέθη η διενέργεια 559 προκαταρκτικών εξετάσεων και ολοκληρώθηκαν 322.

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΣΟΔΩΝ ΑΠΟ ΕΓKΛΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ ΤΗΣ ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Διενεργήθηκαν έλεγχοι βάσει των εμπιστευτικής φύσεως πληροφοριών που διαβιβάσθηκαν κατ’ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 40 του Ν. 3691/08 από την ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗΣ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΣΟΔΩΝ ΑΠΟ ΕΓKΛΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ ΤΗΣ ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, προκειμένου να διακριβωθεί εάν υποκρύπτεται νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματική δραστηριότητα (φοροδιαφυγή) δια χρησιμοποιήσεως του χρηματοπιστωτικού τομέα ή διακίνηση μέσω αυτού εσόδων που προέρχονται από τέλεση αδικήματος φοροδιαφυγής.

Σημειώνεται ότι με τις διατάξεις της παραγράφου 1 του άρθρου 77 του Ν. 3842/2010 τροποποιήθηκε το άρθρο 3 του Ν. 3691/2008 και προστέθηκε νέα περίπτωση με την οποία ορίζονται πλέον ρητά ως βασικά αδικήματα της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και τα αδικήματα της φοροδιαφυγής που προβλέπονται από τα άρθρα 17 (παράλειψη υποβολής ή υποβολή ανακριβούς δήλωσης στη φορολογία εισοδήματος), 18 (μη απόδοση ή ανακριβή απόδοση Φ.Π.Α. και παρακρατούμενων φόρων, τελών ή εισφορών) και 19 (έκδοση ή αποδοχή πλαστών, νοθευμένων ή εικονικών φορολογικών στοιχείων) του Ν. 2523/97.

ΑΠΑΓΟΡΕΥΜΕΝΕΣ ΟΥΣΙΕΣ

Διενεργήθηκαν έρευνες προς αποκάλυψη περιπτώσεων παράνομης διακίνησης απαγορευμένων ή υπό ειδικό καθεστώς ειδών και ουσιών, με αποτέλεσμα να κατασχεθούν 194.691 γραμμάρια ναρκωτικών ουσιών και 12 χάπια LSD. Επίσης έχουν κατασχεθεί ως προϊόντα παράνομης δραστηριότητας 490.000 ευρώ, μετοχές αξίας 640.000 ευρώ και πέντε ακίνητα.

ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΕΣ ΠΟΛΙΤΩΝ

Διενεργήθηκαν έλεγχοι κατόπιν καταγγελιών πολιτών που υπεβλήθησαν είτε εγγράφως είτε μέσω του τετραψήφιου αριθμού τηλεφώνου 1517. Το πλήθος των καταγγελιών αποδεικνύει την ενεργό συμμετοχή των πολιτών στην προσπάθεια αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής. Ειδικότερα κατά το έτος 2010 υπεβλήθησαν 18.600 καταγγελίες και ήδη ενεργήθηκαν έλεγχοι προς διακρίβωση της βασιμότητας των καταγγελλομένων σε 7.313 περιπτώσεις.

Συγκεντρωτικά τα αποτελέσματα των ως άνω ελέγχων συγκρινόμενα με τα αντίστοιχα του έτους 2009, το εκτιμώμενο κατά περίπτωση ύψος προστίμου, το πλήθος των πραγματοποιηθέντων ελέγχων, των παραβατών, των διαπιστωθεισών παραβάσεων και των Εκθέσεων Ελέγχων που απεστάλησαν στις Δ.Ο.Υ και Τελωνεία προκειμένου να επιληφθούν για το διοικητικό κολασμό των ως άνω παραβάσεων έχουν ως ακολούθως:

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΘΕΝΤΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ ΕΤΩΝ 2009 - 2010

ΕΤΟΣ 2009

ΕΤΟΣ 2010

ΠΟΣΟΣΤΙΑΙΑ ΜΕΤΑΒΟΛΗ (%)

ΦΠΑ, ΦΜΥ & ΛΟΙΠΟΙ ΠΑΡΑΚΡΑΤΟΥΜΕΝΟΙ ΦΟΡΟΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΑΠΟΔΟΘΕΙ

215.252.809 €

501.554.651 €

133

ΠΑΡΑΒΑΣΕΙΣ ΠΛΑΣΤΩΝ-ΕΙΚΟΝΙΚΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ

111.836

195.524

ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΟ ΥΨΟΣ ΠΡΟΣΤΙΜΩΝ

1.207.431.529 €

3.399.106.931 €

182

ΛΟΙΠΕΣ ΑΠΟΣΤΑΛΕΙΣΕΣ ΕΚΘΕΣΕΙΣ ΣΕ Δ.Ο.Υ.

32.574

19.771

ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΟ ΥΨΟΣ ΠΡΟΣΤΙΜΩΝ

244.774.214 €

175.676.465 €

-28

ΑΠΟΣΤΑΛΕΙΣΕΣ ΕΚΘΕΣΕΙΣ ΣΕ ΤΕΛΩΝΕΙΑ

876

963

ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΟ ΥΨΟΣ ΠΡΟΣΤΙΜΩΝ

62.315.904 €

122.884.344 €

97

ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΕΚΤΙΜΩΜΕΝΟ ΥΨΟΣ ΠΡΟΣΤΙΜΩΝ & ΦΠΑ

1.729.774.456 €

4.199.222.391

143


ΕΛΕΓΧΟΙ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 2010

(από 01/01/2010 έως 31/12/2010)

ΕΛΕΓΧΟΙ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Πραγματοποιηθέντες έλεγχοι

Παραβάτες

Παραβάσεις

38.990

18.310

1.423.462

ΕΛΕΓΧΟΙ ΠΑΡΕΛΘΟΝΤΩΝ ΕΤΩΝ (ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΕΣ)

Πραγματοποιηθέντες έλεγχοι

Παραβάτες

Παραβάσεις

1.992

1.423

259.018

ΕΛΕΓΧΟΙ ΔΙΑΚΙΝΗΣΗΣ

Πραγματοποιηθέντες έλεγχοι

Παραβάτες

Παραβάσεις

39.458

2.711

8.714



ΜΕΡΟΣ Β. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ 2011-2013

O σχεδιασμός για την επόμενη τριετία βασίζεται στο νομοθετικό έργο και την οργανωτική προετοιμασία που έχει προηγηθεί και αναλυτικά περιγράφηκε. Οι κεντρικοί πυλώνες επί των οποίων στηρίζεται το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα είναι:

• Αποτελεσματικότεροι έλεγχοι με ουσιαστικό εισπρακτικό αποτέλεσμα: αναδιοργάνωση της Γενικής Διεύθυνσης Ελέγχων, των ΔΟΥ, νέο επίλεκτο σώμα ελεγκτών, καλύτερη στόχευση, χρήση διασταυρώσεων που αξιοποιούν νέες βάσεις δεδομένων της ΓΓΠΣ και άλλων φορέων, ειδικές ομάδες έργου για πάταξη της φοροδιαφυγής φυσικών προσώπων και μεγάλων φορολογούμενων και νέα συστήματα εξατομικευμένης παρακολούθησης του ελεγκτικού έργου. Παράλληλα βελτιώνεται η οργάνωση και τεχνολογική υποδομή των τελωνειακών υπηρεσιών για την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου.

• Αποτελεσματικότερη είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών: μεταρρύθμιση και επιτάχυνση των δικονομικών διαδικασιών μέσω των οποίων προέκυπτε καθυστέρηση ή και αποφυγή πληρωμής οφειλομένων, καλύτερη στόχευση δράσεων αναγκαστικής είσπραξης, ευρεία εφαρμογή καινοτόμων μορφών αναγκαστικής είσπραξης (π.χ. κατάσχεση εις χείρας τρίτων, κατάσχεση οφειλών προς προμηθευτές του δημοσίου κα) που ήδη εφαρμόζονται πιλοτικά, αναδιοργάνωση των υπηρεσιών δικαστικού και δημιουργία κεντρικής μονάδας για την αναγκαστική είσπραξη από μεγάλους οφειλέτες, δίωξη των μεγάλων οφειλετών με ποινές στερητικές της ελευθερίας.

• Φορολόγηση αποκρυπτόμενων εισοδημάτων βάσει τεκμηρίων: υπολογισμός του εισοδήματος με βάση τεκμήρια δαπανών διαβίωσης, διασταύρωση των εισοδημάτων με ακίνητη περιουσία που στηρίζεται στο νέο περιουσιολόγιο, νέες δυνατότητες πρόσβασης σε τραπεζικούς λογαριασμούς υπόπτων για φοροδιαφυγή εντός και εκτός Ελλάδας, νέα Ανεξάρτητη Αρχή ελέγχου του πόθεν έσχες.

• Παραδειγματική τιμωρία των μεγάλων φοροφυγάδων: άμεση ενεργοποίηση των διατάξεων για αυστηρότερες ποινές και κυρίως για τη λειτουργία οικονομικού εισαγγελέα, χρήση της διαδικασίας του αυτόφωρου κατά την αποκάλυψη σημαντικών φορολογικών παραβάσεων, διακοπή λειτουργίας επιχειρήσεων και επιτηδευματιών που φοροδιαφεύγουν, παύση εφαρμογής χαριστικών ρυθμίσεων που επιβραβεύουν τη φορολογική ασυνέπεια, την άμεση δίωξη των επίορκων κρατικών λειτουργών που συγκαλύπτουν πράξεις φοροδιαφυγής.

• Ενισχυμένη οικειοθελής φορολογική συμμόρφωση: η άρση του αισθήματος ατιμωρησίας και κατοχύρωση της εικόνας μιας αποτελεσματικής, δίκαιης και ηθικά ακέραιης φορολογικής αρχής συντείνει στην αυξημένη φορολογική συμμόρφωση. Επιπλέον αυτών στοχεύουμε στη μείωση του διοικητικού κόστους της συμμόρφωσης μέσω απλούστερων και αυτοματοποιημένων διαδικασιών, όπως η κατάργηση του ΚΒΣ και η ηλεκτρονική διεκπεραίωση όλων των συναλλαγών με τις φορολογικές υπηρεσίες, τα φορολογικά πιστοποιητικά λογιστών και ορκωτών ελεγκτών, τις επικοινωνιακές εκστρατείες για την ευαισθητοποίηση των πολιτών και ειδικά των νέων, την έγκυρη παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών εκ μέρους των φορολογικών αρχών.

4. ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ

4.1. Μελέτη ισχύουσας φορολογικής πολιτικής


Την περίοδο Μαΐου-Ιουνίου 2011 θα γίνει μια εμπεριστατωμένη μελέτη ορισμένων πτυχών της ισχύουσας φορολογικής πολιτικής, προκειμένου να εξαχθούν συμπεράσματα για την αποτελεσματικότητά της. Οι πτυχές αυτές θα αφορούν κυρίως τη φορολογία νομικών προσώπων, τη φορολογία της περιουσίας και τα καθεστώτα των παρεχόμενων φοροαπαλλαγών, παρεκκλίσεων και άλλων μορφών φορολογικών κινήτρων ή εκπτώσεων. Με βάσει τα συμπεράσματα της μελέτης κατά την περίοδο Ιουνίου – Σεπτεμβρίου 2011 θα συνταχθεί σχέδιο νόμου που θα επιφέρει τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις.

4.2. Κατάργηση του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων και του Κώδικα Ποινών

Όπως ήδη έχει εξαγγελθεί κατά την περίοδο Απριλίου – Σεπτεμβρίου ειδική ομάδα εργασίας, με τη συμμετοχή και εκπροσώπων των παραγωγικών τάξεων, έχει αναλάβει την μελέτη και αξιολόγηση των διατάξεων του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων και θα προτείνει την κατάργηση των μη αναγκαίων διατάξεων και την ένταξη των απαραίτητων διατάξεων στη φορολογία εισοδήματος ή σε άλλο νόμο, όπως ρητά προβλέπεται στο Ν. 3888/10, στα πλαίσια των ισχυουσών ρυθμίσεων και σε άλλα νομοθετήματα των χωρών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι νέες διατάξεις θα ενταχθούν σε νομοσχέδιο που θα κατατεθεί στη Βουλή εντός του 2011.

Επίσης, θα επιδιωχθεί εκλογίκευση των ακραίων περιπτώσεων επιβολής προστίμων, αλλά και η κατάργηση προστίμων για εντελώς τυπικούς λόγους με σκοπό την εμπέδωση κλίματος εμπιστοσύνης στους φορολογουμένους στις σχέσεις τους με τις φορολογικές αρχές. Θα επιδιωχθεί ο περιορισμός του ύψους του προστίμου που επιβάλλεται στη μη έκδοση ή ανακριβή έκδοση στοιχείων (ισόποσο της αξίας της συναλλαγής), ή σε έκδοση πλαστών ή εικονικών φορολογικών στοιχείων και σε λήψη εικονικών (διπλάσιο της αξίας της συναλλαγής), προκειμένου να καθίσταται εφικτός άμεσα ο διοικητικός συμβιβασμός και η οριστική βεβαίωσή τους και να μη διαιωνίζονται οι σχετικές φορολογικές υποθέσεις και να μην βεβαιώνονται ποσά εξ ορισμού ανεπιδέκτου είσπραξης.

4.3. Κωδικοποίηση και απλούστευση της φορολογικής νομοθεσίας

Κατά το χρονικό διάστημα 2011-2012 θα γίνει επεξεργασία κωδικοποίησης και απλούστευσης της φορολογικής νομοθεσίας με προτεραιότητα στις διατάξεις φορολογίας νομικών προσώπων και κεφαλαίου. Οι κωδικοποιημένες φορολογικές διατάξεις θα κατατεθούν ως νομοσχέδιο στα τέλη του 2012.

4.4. Ληξιπρόθεσμες οφειλές

Στα θέματα είσπραξης Δημοσίων Εσόδων έχουν γίνει βελτιωτικές κινήσεις για την διευκόλυνση της είσπραξης των οφειλομένων χρεών και συγκεκριμένα οι κυριότερες νομοθετικές μεταβολές είναι οι ακόλουθες:

• Θεσμοθέτηση της δυνατότητας χορήγησης διοικητικής αναστολής πληρωμής άπαξ, μέρους ή του συνόλου ληξιπρόθεσμης οφειλής υπό προϋποθέσεις.

• Θέσπιση διατάξεων σύμφωνα με τις οποίες: α) αναστολές καταβολής χρεών προς το Δημόσιο, αναστολές λήψης αναγκαστικών μέτρων και διευκολύνσεις τμηματικής καταβολής δεν απαλλάσσουν τα χρέη από τις προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής, β) εφαρμογή των διατάξεων για συμψηφισμό αμοιβαίων απαιτήσεων σε όλες τις περιπτώσεις που τα βεβαιωμένα χρέη τελούν σε αναστολή.

• Θέσπιση δυνατότητας τήρησης ειδικής διαδικασίας για τις κατασχέσεις απαιτήσεων στα χέρια Πιστωτικών Ιδρυμάτων.

• Ρύθμιση κατώτερου ορίου της τιμής πρώτης προσφοράς ακινήτων που εκπλειστηριάζονται από το Δημόσιο και ειδικότερα για τα ακίνητα που βρίσκονται σε περιοχή όπου ισχύει το σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού των ακινήτων, η τιμή πρώτης προσφοράς δεν μπορεί να υπολείπεται της αντικειμενικής αξίας κατά το χρόνο επιβολής της κατάσχεσης, όσο και κατά το χρόνο έκδοσης του προγράμματος πλειστηριασμού.

• Θέσπιση υποχρέωσης έκδοσης προγράμματος πλειστηριασμού από τις αρμόδιες Δ.Ο.Υ. εντός συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος και ειδικότερα μετά την παρέλευση τουλάχιστον σαράντα ημερών και το αργότερο σε τέσσερις μήνες από την κατάσχεση, εκδίδει πρόγραμμα πλειστηριασμού και ορίζει ημερομηνία πλειστηριασμού το αργότερο σε πέντε μήνες από την ημερομηνία έκδοσης του προγράμματος.

• Διάκριση ληξιπροθέσμων χρεών σε εισπράξιμα και ανεπίδεκτα είσπραξης, χωρίς διαγραφή χρεών, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 10 του Ν. 3943/2011 για να μπορεί να γίνεται προγραμματισμός επί των οφειλόμενων χρεών προς το Δημόσιο.

Στο ανωτέρω πλαίσιο βελτίωσης της εισπραξιμότητας των Δημοσίων Εσόδων εντάσσονται οι κατωτέρω σχεδιαζόμενες δράσεις:

• Εξαίρεση φορολογικών απαλλαγών και ελαφρύνσεων (πχ εκπτώσεις φόρου στις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος, δικαίωμα απαλλαγής α΄ κατοικίας στις μεταβιβάσεις κ.λπ.) φορολογούμενων με ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο (Παράδειγμα Πορτογαλίας)

• Προσθήκη διάταξης στον ΚΕΔΕ, ώστε ο πλειστηριασμός κινητών ή ακινήτων να μπορεί να διεξάγεται και ηλεκτρονικά για ευρύτερη συμμετοχή στην πλειοδοσία.

• Θέσπιση υποχρέωσης έγκαιρης κοινοποίησης στο Δημόσιο των αιτήσεων για κήρυξη πτώχευσης, των αιτήσεων για δικαστική υπαγωγή οφειλετών, λόγω οικονομικής αδυναμίας στην (προληπτική της πτώχευσης) διαδικασία συνδιαλλαγής (άρθρα 99 επ. ν. 3588/2007), καθώς και των δικαστικών αποφάσεων περί ανοίγματος διαδικασίας συνδιαλλαγής, ώστε να εξασφαλίζεται ικανό χρονικό διάστημα για τη λήψη των κατάλληλων μέτρων από τις Δ.Ο.Υ. (π.χ. διενέργεια φορολογικών ελέγχων και βεβαιώσεων, όταν υπάρχουν ανέλεγκτες χρήσεις, λήψη μέτρων διοικητικής εκτέλεσης, εγγραφή υποθηκών σε περιουσιακά στοιχεία του οφειλέτη)

• Τροποποίηση διατάξεων σχετικά με την προσωπική και αλληλέγγυα ευθύνη των διοικούντων συνεταιρισμούς, δεδομένου ότι συνήθως η διοίκηση αυτών ασκείται από πρόσωπα που δεν κατονομάζονται στο καταστατικό ως διευθυντές, διαχειριστές ή διευθύνοντες σύμβουλοι, κατά τις διακρίσεις του άρθρου 115 παρ. 1 ν. 2238/1994 (Κ.Φ.Ε.), όπως ισχύει.

• Θέσπιση βραχείας προθεσμίας εντός της οποίας οι Τράπεζες που έχουν χορηγήσει δάνεια με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου (ΚΑΧΚΕΕΔ), των οποίων τις δόσεις καθυστερεί ο οφειλέτης, οφείλουν να αποστέλλουν το χρέος προς βεβαίωση στην αρμόδια Δ.Ο.Υ., ώστε αφενός να μην επιβαρύνεται το Δημόσιο με επιπλέον τόκους, αφετέρου να προλαμβάνεται η υπαγωγή της επιχείρησης του οφειλέτη σε πτώχευση ή εκκαθάριση, φαινόμενο που συχνά παρατηρείται στην πράξη

• Έκδοση εγκυκλίων και Α.Υ.Ο. κατ΄ εξουσιοδότηση άρθρων του ν. 3943/2011 σχετικά με θέματα είσπραξης δημοσίων εσόδων.

• Αντιμετώπιση του φαινομένου των δολίων πτωχεύσεων μέσω αναμόρφωσης των σχετικών διατάξεων του Πτωχευτικού Κώδικα και του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, ώστε να απαιτούνται περισσότερα αποδεικτικά μέσα πέραν των προβλεπόμενων σήμερα μαρτυρικών καταθέσεων.

4.5. Βελτίωση της αποτελεσματικότητας των δράσεων της ΥΠ.Ο.Α.Δ.Η.Ε.

Απαραίτητη προϋπόθεση για την αποτελεσματικότητα των δράσεων καταπολέμησης της φοροδιαφυγής αποτελεί η άνευ νομικών διαδικασιών πρόσβαση της Υπηρεσίας Οικονομικής Αστυνομίας και Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος σε φορολογικά και άλλα απόρρητα δεδομένα και για το σκοπό αυτό προτείνεται:

α) Η θεσμοθέτηση νομοθετικής διάταξης (ψήφιση νόμου), με την οποία θα παρέχεται η δυνατότητα πρόσβασης της Υπηρεσίας σε πληροφορίες και στοιχεία που είναι χρήσιμα για την άσκηση του έργου της, μη υποκείμενα στους περιορισμούς της νομοθεσίας περί φορολογικού απορρήτου.

β) Η διεύρυνση των αδικημάτων του Ν. 2225/1994 για τα οποία επιτρέπεται η άρση του απορρήτου των επικοινωνιών, με αδικήματα που η δίωξη τους έχει ανατεθεί στην Υπηρεσία και ιδιαίτερα για τα αδικήματα που τελούνται μέσω του διαδικτύου.

• Ειδικότερα στις περιπτώσεις που διαπιστώνεται ότι χρήστες – δράστες διαπράττουν μέσω διαδικτύου αδικήματα φορολογικού ενδιαφέροντος, τα ηλεκτρονικά ίχνη καθώς και τα στοιχεία ταυτότητας καλύπτονται από τις διατάξεις του νόμου περί απόρρητου των επικοινωνιών, καθιστώντας έτσι την περαιτέρω διερεύνηση ανέφικτη. Προτείνεται λοιπόν η τροποποίηση του Νόμου 2225/94 μέσω του οποίου προβλέπονται οι περιπτώσεις στις οποίες αίρεται το απόρρητο, με παράγραφο που θα ορίζει ρητά ότι σε περιπτώσεις φοροδιαφυγής θα αίρεται αυτό, τηρουμένων των δικονομικών διαδικασιών που προβλέπονται για την άρση του απορρήτου.

• Επίσης, διαπιστώνεται ότι τα χρηματικά ποσά που διακινούνται από τη διενέργεια τυχερών παιγνίων μέσω Διαδικτύου στη Χώρα μας ανέρχονται σε τεράστια ποσά, σύμφωνα με έρευνες εταιρειών που δραστηριοποιούνται στην αλλοδαπή, τα οποία δεν φορολογούνται και κατατίθενται σε εταιρείες της αλλοδαπής μέσω ελληνικών τραπεζών. Ο μόνος τρόπος για να ελεγχθεί το παραπάνω ποσό και το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων να παραμείνουν στη Χώρα μας είναι η νομοθετική ρύθμιση για διακοπή δραστηριότητας των εταιρειών που μέσω διαδικτύου δραστηριοποιούνται στη χώρα μας στις υπηρεσίες διαδικτυακού στοιχήματος. Ο τρόπος που προτείνεται και ο οποίος εφαρμόζεται στην αλλοδαπή είναι η νομοθετική πρόβλεψη για τη διακοπή της IP διεύθυνσης και του domain name της εκάστοτε εταιρείας με ειδικό λογισμικό, το οποίο αποκλείει στο διαδίκτυο της Χώρας μας όλα τα ίχνη που έχουν να κάνουν με παράνομο διαδικτυακό στοίχημα και online καζίνο.

• Καθοριστικό εξυγιαντικό ρόλο αναμένεται επίσης να έχει η ρύθμιση του νομικού καθεστώτος διεξαγωγής τυχερών παιγνίων με το νέο νομοσχέδιο του Υπουργείου Οικονομικών, με το οποίο προβλέπεται μεταξύ άλλων η ενεργοποίηση Εθνικής Επιτροπής Εποπτείας Παιγνίων και αυστηροί κανόνες δημοσίου ελέγχου αυτής της δραστηριότητας.



5. ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ

Το 2011 θα είναι έτος ριζικών τομών στην οργάνωση και διοίκηση των φορολογικών υπηρεσιών. Ο περιορισμός του κατακερματισμού των ΔΟΥ, ο εφοδιασμός της Γενικής Διεύθυνσης Ελέγχων με επιτελικού χαρακτήρα επιχειρησιακές αρμοδιότητες, η γενικευμένη εφαρμογή των στοχευμένων ελέγχων βάσει σχεδίου και ανάλυσης κινδύνου και η ουσιαστική βελτίωση της διοικητικής ικανότητας είσπραξης βεβαιωμένων φόρων αποτελούν κεντρικές προτεραιότητες.

5.1. Μεταρρυθμίσεις στην οργανωτική δομή

• Ανασυγκροτείται σε πανελλαδική βάση το δίκτυο των ΔΟΥ. Διατηρείται μια μόνο Δ.Ο.Υ. στη πρωτεύουσα κάθε νομού και οι υπόλοιπες αντικαθίστανται με Γραφεία Εξυπηρέτησης Πολιτών στο πλαίσιο των ΚΕΠ. Ειδική μέριμνα λαμβάνεται για τους νομούς Αττικής και Θεσσαλονίκης και για το νησιωτικό χώρο. Το προσωπικό μετακινείται προς τις διατηρούμενες Δ.Ο.Υ. εξασφαλίζοντας επάρκεια στελέχωσης και αυξημένη αποτελεσματικότητα. Για την αναδιοργάνωση αυτή, διευρύνεται η δυνατότητα των πολιτών να διεκπεραιώνουν φορολογικές υποθέσεις εκτός ΔΟΥ.

• Ανασυγκροτείται η Γενική Διεύθυνση Ελέγχων με την σύσταση νέων Διευθύνσεων που αφορούν στον επιχειρησιακό σχεδιασμό, την ελεγκτική μεθοδολογία, την οργάνωση και διεξαγωγή ειδικών ελέγχων κ.α.

• Συστήνεται νέο Σώμα Ελεγκτών Βεβαίωσης και Αναγκαστικής Είσπραξης Εσόδων. Το σύνολο των ελεγκτικών και εισπρακτικών ενεργειών ασκείται από το νέο αυτό σώμα, το οποίο συγκροτείται από στελέχη με ειδικές διαδικασίες επιλογής, αξιολογείται τακτικά βάσει συμβολαίων αποδοτικότητας και υπάγεται σε ειδικό πειθαρχικό έλεγχο.

• Αλλαγή της οργανωτικής δομής της Τελωνειακής Υπηρεσίας
o Μειώσεις και συγχωνεύσεις τμημάτων σε επίπεδο υπηρεσιακής μονάδας
o Καταργήσεις και συγχωνεύσεις υπηρεσιακών μονάδων

Οι ανωτέρω δράσεις στοχεύουν:

o στη μείωση του λειτουργικού κόστους,
o στη δημιουργία νέων ευέλικτων μονάδων,
o στην εξοικονόμηση ανθρώπινων πόρων και δραστηριοποίησή τους στον τομέα των ελέγχων,
o ενίσχυση δικαστικών τμημάτων των τελωνειακών αρχών για την αποτελεσματικότερη και ταχύτερη διαχείριση των τελωνειακών παραβάσεων και είσπραξη των οφειλόμενων ποσών,
o αναβάθμιση και επαρκή στελέχωση των τμημάτων «εκ των υστέρων ελέγχων» των τελωνειακών μονάδων.

• Συστήνεται «Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων» στο Υπουργείο Οικονομικών. Αποστολή της είναι η συλλογή, επεξεργασία, αξιολόγηση και αξιοποίηση πληροφοριών και στοιχείων, που αφορούν στην εμπλοκή υπαλλήλων του Υπουργείου Οικονομικών και των εποπτευόμενων από αυτό Νομικών Προσώπων, στη διαφθορά, διαπλοκή και άλλα σοβαρά πειθαρχικά αδικήματα και εγκλήματα, καθώς και την εξιχνίαση και δίωξη αυτών, σε συνεργασία με τον Γενικό Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος.

• Συγκροτείται Γενική Διεύθυνση Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων με επιμέρους τομείς την πολιτική εισπράξεων, το συντονισμό των διαδικασιών αναγκαστικής είσπραξης, την παρακολούθηση ειδικών κατηγοριών οφειλετών καθώς και ειδικών νομικών διαδικασιών και βοηθημάτων και τη χάραξη πολιτικής φορολογικής συμμόρφωσης.

• Καταργούνται τα τμήματα Δικαστικού από τις ΔΟΥ και αντικαθίστανται με περιορισμένο αριθμό Περιφερειακών Διευθύνσεων Δικαστικού που συντονίζονται από την ανωτέρω Γ.Δ.

• Ιδρύεται ειδικό Σώμα Φορολογικών Διαιτητών (Σ.Φ.Δ.) ως ανεξάρτητη αρχή με έδρα την Αθήνα. Έργο του Σ.Φ.Δ. είναι η διαιτητική επίλυση των φορολογικών διαφορών, εφόσον το αντικείμενό τους υπερβαίνει το ποσό των εκατό πενήντα χιλιάδων (150.000) ευρώ. Φορολογικοί Διαιτητές διορίζονται πρόσωπα εγνωσμένου κύρους και επαγγελματικής επάρκειας.

• Συνιστάται ειδικό Τμήμα στη Διεύθυνση Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων για την ενίσχυση της ανταλλαγής πληροφοριών και της αμοιβαίας διοικητικής συνδρομής με τρίτες χώρες στο τομέα της άμεσης φορολογίας.

• Συστήνεται ειδική υπηρεσία σε επίπεδο Διεύθυνσης για τον έλεγχο, τη φορολογική συμμόρφωση και γενικότερα τις σχέσεις με τη φορολογική αρχή των μεγάλων ελληνικών επιχειρήσεων (οι 1000 μεγαλύτερες).

5.2. Μεταρρυθμίσεις σε Συστήματα και Λειτουργίες

• Καταρτίζεται 5-ετές Στρατηγικό Πλαίσιο για τη φορολογική πολιτική και διοίκηση όπου διατυπώνεται η αποστολή, οι στόχοι και τα μέσα των φορολογικών αρχών καθώς και του θεσμικού πλαισίου εντός του οποίου αυτές ενεργούν. Ένας βασικός στόχος του στρατηγικού πλαισίου για την φορολογική διοίκηση είναι η πάταξη της γενικευμένης φοροδιαφυγής για να βελτιωθεί η είσπραξη εσόδων και να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη της κοινωνίας στη φορολογική διοίκηση. Στο πλαίσιο αυτό υπάρχουν συγκεκριμένες επιδιώξεις και δράσεις προκειμένου να υλοποιηθεί ο βασικός στόχος του στρατηγικού σχεδίου.

• Το τριετές εθνικό επιχειρησιακό πρόγραμμα αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής εντάσσεται στον στόχο του στρατηγικού πλαισίου για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και στις δράσεις που πρέπει να αναληφθούν για τον σκοπό αυτό. Περιλαμβάνει σχέδια δράσεων, προτάσεις θεσμικών αλλαγών και μέτρα συντονισμού των αρμοδίων αρχών. Το Πρόγραμμα εγκρίνεται από διυπουργική επιτροπή και η υλοποίησή του παρακολουθείται από εκτελεστική διυπουργική επιτροπή σε επίπεδο αρμόδιων Γενικών Γραμματέων υπό την προεδρία του Υπ. Οικονομικών.

• Εφαρμόζεται σύστημα Δεικτών Μέτρησης Επιδόσεων των 30 μεγαλύτερων ΔΟΥ βάσει του οποίου αξιολογείται το έργο και η συμμόρφωση των επικεφαλής των ΔΟΥ σε σχέση με τους τιθέμενους στόχους.

• Πραγματοποιείται ανάλυση διαδικασιών και μεθόδων λειτουργίας των ΔΟΥ που φθάνει ως την περιγραφή των καθηκόντων κάθε οργανικής θέσης. Καταρτίζεται σχέδιο δράσης για την εσωτερική αναδιοργάνωση των ΔΟΥ με ιδιαίτερη έμφαση στην παροχή ηλεκτρονικών υπηρεσιών και την καλύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών.

• Εισάγεται ο «έλεγχος από το γραφείο». Οι φορολογούμενοι μπορεί να υπαχθούν σε προσωρινό ή τακτικό έλεγχο από το γραφείο της ελεγκτικής υπηρεσίας για συγκεκριμένα φορολογικά αντικείμενα. Η διαδικασία αξιοποιεί υφιστάμενα στοιχεία στην υπηρεσία.

• Υλοποιείται η καθολική λειτουργία του Elenxis και των υποσυστημάτων του. Οι τυχαίοι έλεγχοι επιχειρήσεων και επιτηδευματιών αντικαθίστανται με κεντρικά καθοδηγούμενους στοχευμένους ελέγχους που βασίζονται σε ανάλυση κινδύνου που διεξάγεται μέσω αυτού του ελεγκτικού πληροφοριακού συστήματος.

• Αντικαθίσταται το ισχύον σύστημα υπολογισμού αντικειμενικών αξιών ακινήτων από νέο σύστημα που προσεγγίζει ορθότερα τις πραγματικές εμπορικές αξίες και επιτρέπει την τακτική αναπροσαρμογή τους ανάλογα με τις μεταβολές στις συνθήκες τις αγοράς.

• Εισάγεται νέα διαδικασία για την κατηγοριοποίηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών σε εισπράξιμες και μη, ώστε οι ενέργειες των φορολογικών αρχών να προσανατολίζονται στις περιπτώσεις με πραγματικό εισπρακτικό ενδιαφέρον αυξάνοντας την αποτελεσματικότητα τους. Ομοίως εκκαθαρίζεται το μητρώο των κατόχων ΑΦΜ που είναι υπόχρεοι ΦΠΑ από τους ανενεργούς κωδικούς.

• Εφαρμόζεται η νομοθετική ρύθμιση που επιτρέπει τη δημοσιοποίηση ονομάτων όσων εμφανίζουν υψηλές ληξιπρόθεσμες οφειλές (3 μήνες από την ψήφιση της διάταξης).

• Καταρτίζεται μεσοπρόθεσμη επικοινωνιακή καμπάνια κατά της φοροδιαφυγής με στόχο να αποκαταστήσει τη φορολογική συνείδηση και να αναδείξει τις επιτυχίες στο μέτωπο της φοροδιαφυγής.

• Εισάγεται η κάρτα αποδείξεων κατά τρόπο ανώνυμο και προαιρετικό για τον φορολογούμενο. Η κάρτα επιτρέπει την ηλεκτρονική καταγραφή των αποδείξεων δαπανών και την άμεση μετάδοσή τους προς επεξεργασία στη ΓΓΠΣ.

• Τίθεται σε λειτουργία το νέο TAXISNET που προσφέρει αυξημένες δυνατότητες ηλεκτρονικής συναλλαγής με τους φορολογούμενους.

• Τίθεται σε λειτουργία το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα των Τελωνειακών Υπηρεσιών (ICIS), το οποίο εξασφαλίζει αυξημένα επίπεδα δικτύωσης τόσο εντός Ελλάδας όσο και με τις τελωνειακές υπηρεσιών άλλων χωρών.

• Εισαγωγή στα τελωνεία νέου συστήματος ψηφιακής κωδικοποίησης για την ιχνηλασία και τον εντοπισμό λαθραίων προϊόντων καπνού και αλκοόλ, σε αντικατάσταση των ενσήμων ταινιών φορολογίας, με στόχο την αντιμετώπιση των περιπτώσεων λαθρεμπορίας, και την αύξηση των κρατικών εσόδων.

• Ενίσχυση των μέσων δίωξης των τελωνείων με:

o προμήθεια έξι (6) σταθερών συστημάτων ανίχνευσης με ακτίνες - Χ για έλεγχο αποσκευών και δεμάτων,
o προμήθεια δύο (2) αυτοκινούμενων συστημάτων ανίχνευσης με ακτίνες – Χ για τον εντοπισμό της παράνομης διακίνησης κυρίως καπνικών προϊόντων, που μεταφέρονται με φορτηγά και εμπορευματοκιβώτια,
o δύο (2) αυτοκινούμενα συστήματα ανίχνευσης ραδιενέργειας (δωρεάν παραχώρηση από το Υπουργείο Ενέργειας των Η.Π.Α.)
o σταθερό εξοπλισμό ανίχνευσης ραδιενεργών υλικών και εγκατάσταση στο Ε’ Τελωνείο Πειραιά (δωρεάν παραχώρηση από το Υπ. Ενέργειας των Η.Π.Α)
o προμήθεια ηλεκτρονικών συστημάτων αυτόματης καταγραφής οχημάτων και τοποθέτησή τους σε συνοριακά τελωνεία. Η καταχώρηση των δεδομένων θα πραγματοποιείται σε τοπική και κεντρική βάση, με δυνατότητα διασύνδεσης με άλλα πληροφοριακά συστήματα
o προμήθεια σκύλων ανιχνευτών
o σύσταση στο Σ.Δ.Ο.Ε. μονάδας πλωτών μέσων στα πλαίσια καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης καυσίμων.

5.3. Αντιμετώπιση της διαφθοράς

Η αντιμετώπιση της διαφθοράς στον φοροεισπρακτικό μηχανισμό αποτελεί προτεραιότητα. Το Υπουργείο Οικονομικών θα αντιμετωπίσει με ιδιαίτερη αυστηρότητα τις περιπτώσεις κρουσμάτων διαφθοράς που θα παρουσιαστούν και θα τις οδηγήσει άμεσα στη δικαιοσύνη.

Οι διώξεις των υπαλλήλων για την τριετία 2009 έως σήμερα αποτυπώνονται στον πιο κάτω πίνακα :


ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΕΣ ΠΟΙΝΕΣ ΤΡΙΕΤΙΑΣ (2009-2011)

ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΦΟΡΙΑΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ

ΑΠΟΛΥΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ

ΕΠΤΑ (7)

ΑΥΤΟΔΙΚΑΙΗ ΕΚΠΤΩΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ

ΕΝΝΕΑ (9)

ΠΑΡΑΠΟΜΠΗ ΣΕ ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΗ ΔΙΚΗ

ΕΒΔΟΜΗΝΤΑ ΕΞΙ (76)

ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ

ΕΙΚΟΣΙ ΤΕΣΣΕΡΙΣ (24)



Σε αυτή την κατεύθυνση για την περίοδο του επιχειρησιακού σχεδίου 2011-13 και με βάση τις πρόσφατες νομοθετικές αλλαγές προγραμματίζονται:

• Σύσταση «Υπηρεσίας Εσωτερικών Υποθέσεων»

Συστήνεται στο Υπουργείο Οικονομικών «Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων» με αποστολή τη συλλογή, επεξεργασία, αξιολόγηση και αξιοποίηση πληροφοριών και στοιχείων που αφορούν στην εμπλοκή υπαλλήλων του Υπουργείου Οικονομικών και των εποπτευόμενων από αυτό Νομικών Προσώπων, στη διαφθορά, διαπλοκή και άλλα σοβαρά πειθαρχικά αδικήματα και εγκλήματα, καθώς και την εξιχνίαση και δίωξη αυτών, σε συνεργασία με τον Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος.

• Παθητική δωροδοκία

Θεσπίζεται ως κακούργημα το αδίκημα της παθητικής δωροδοκίας υπαλλήλου του άρθρου 235 Π.Κ. εφόσον η αξία των ωφελημάτων για τον υπάλληλο υπερβαίνει το ποσό των 73.000 ευρώ, ανεξαρτήτως δε ποσού προκειμένου για υπαλλήλους του Υπουργείου Οικονομικών.

• Διαχειριστικοί έλεγχοι

Διαχειριστικοί κυλιόμενοι έλεγχοι σε όλες τις Δ.Ο.Υ από μικτά συνεργεία ώστε να ελεγχθούν εκτεταμένα και αιφνιδιαστικά όλες οι Δ.Ο.Υ τουλάχιστον μια φορά τον χρόνο εκτός από τους συνήθεις που γίνονται από τον εποπτεύοντα επιθεωρητή.


6. ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΛΕΓΧΩΝ

6.1. Νέα προσέγγιση και εργαλεία στους ελέγχους


Η Γενική Διεύθυνση Φορολογικών Ελέγχων, οι ελεγκτικές υπηρεσίες και οι ελεγκτές με βάση το παρόν επιχειρησιακό πλάνο επικεντρώνουν την προσοχή τους σε συγκεκριμένους άξονες - δράσεις κατά της φοροδιαφυγής, όπως αυτές καθορίζονται από το νέο νομοθετικό πλαίσιο, την νέα οργανωτική δομή και τις σύγχρονες δυνατότητες που προσφέρει η πληροφορική για νέες ελεγκτικές τεχνικές.

Στο πλαίσιο αυτό η χρήση των προγραμμάτων λογιστικής αποτέλεσε το πρώτο βήμα στην τυποποίηση των δεδομένων και την παρουσίαση τους υπό την μορφή φορολογικών αναφορών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η επιλογή των λογαριασμών που παρακολουθούν το Φ.Π.Α. και η αυτοματοποιημένη μεταφορά σε δηλώσεις έτοιμες για φορολογική χρήση. Το βασικό στοιχείο σε τέτοιες αυτοματοποιημένες προσεγγίσεις, είναι ο τρόπος ελέγχου της ορθότητας των δεδομένων και των δηλώσεων.

Ο ελεγκτικός μηχανισμός μέσα από την εμπειρία του σε φορολογικούς ελέγχους είναι σε θέση να ορίσει πολλές δικλίδες ώστε να ελέγχει την αξιοπιστία των οικονομικών καταστάσεων και το κύρος των βιβλίων. Αυτό μπορεί να γίνει με δύο βασικά τρόπους από πλευράς ηλεκτρονικής βοήθειας. Ο πρώτος αφορά την υποστήριξη του ελεγκτικού μηχανισμού με προγράμματα που διαβάζουν ημερολογιακές εγγραφές (ηλεκτρονικός έλεγχος) και ο δεύτερος με τον έλεγχο της επάρκειας και της εγκυρότητας τους μέσα από μια σύγχρονη τυποποίηση, συμβατή με τα ΔΛΠ, που χρησιμοποιεί αρχεία XML.

Η τάση που επικρατεί στην Ευρώπη είναι η ηλεκτρονική αποθήκευση των δεδομένων και η διενέργεια ελέγχων με αυτόματες διαδικασίες απευθείας από το πληροφοριακό σύστημα της εταιρίας. Η περιορισμένη εμπλοκή του ανθρώπινου παράγοντα έχει προφανή οφέλη στο κόστος, την ταχύτητα και την αξιοπιστία ενός ελέγχου τόσο για την φορολογική αρχή όσο και την ελεγχόμενη επιχείρηση.

Το διεθνές περιβάλλον δημιουργεί νέες ανάγκες. Με δεδομένο το συνεχώς μεταβαλλόμενο φορολογικό περιβάλλον, τη διαρκής ανάπτυξη των ηλεκτρονικών συναλλαγών και των απομακρυσμένων πωλήσεων προϊόντων και υπηρεσιών, η ελεγκτική διαδικασία αλλάζει και οι μηχανισμοί εξελίσσονται διαρκώς. Χαρακτηριστικό παράδειγμα σε μια τέτοια θεώρηση, είναι ότι ο έλεγχος του Log File μιας επιχείρησης, που ασχολείται με το ηλεκτρονικό εμπόριο, είναι βασικής σημασίας παρά τις μέχρι τώρα κλασσικές διασταυρώσεις.

Για να μπορέσει να ανταποκριθεί στις σύγχρονες ανάγκες το Υπουργείο Οικονομικών, στα πλαίσια του ELENXIS έχει προμηθευτεί το σύγχρονο ελεγκτικό πρόγραμμα SESAM που πληροί τα δεδομένα που αναφέραμε προηγούμενα.

Οι δράσεις – άξονες σύμφωνα τα παραπάνω επικεντρώνονται στην:

• Αφομοίωση των επιχειρησιακών δράσεων από τις 5 ομάδες για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής από το ελεγκτικό δυναμικό του Υπουργείου Οικονομικών.

• Στην αύξηση της παραγωγικότητας του ελεγκτικού δυναμικού με την καθιέρωση του ελέγχου από το γραφείο σαν ελεγκτική πρακτική.

• Στην καταπολέμηση μιας από τις πιο δύσκολες μορφές φοροδιαφυγής που είναι η αναγραφή μέρους της τιμής στις αποδείξεις με χρησιμοποίηση αντικειμενικών μεθόδων προσδιορισμού του ΦΠΑ που ο νέος νόμος δίνει την δυνατότητα να χρησιμοποιηθούν. Οι τεχνικές θα είναι από αυτές που χρησιμοποιούνται από τις φορολογικές διοικήσεις άλλων κρατών θα παρακολουθούνται και θα εποπτεύονται σε κεντρικό επίπεδο για να μην υπάρξει η δυνατότητα οποιασδήποτε παρενέργειας. Δίνουν την δυνατότητα υπολογισμού με ακρίβεια των εκροών του ΦΠΑ και αποτελούν το απόλυτο φάρμακο στην πιο ύπουλη μορφή απόκρυψης ΦΠΑ.

• Στην αύξηση του βαθμού εθελοντικής συμμόρφωσης για τους φορολογούμενους που δεν υποβάλλουν δηλώσεις ή υποβάλλουν ανακριβείς μέσω συγχρόνων μεθόδων με την συνδρομή της 5ης ομάδας για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και της ΓΓΠΣ. Η διαδικασία για την εθελοντική συμμόρφωση ξεκινά από τον εντοπισμό, την κλήση για έλεγχο και καταλήγει πάντα σε προσδιορισμό φόρου με νέες τεχνικές ελέγχου.

• Στην αύξηση της διαφάνειας του ελέγχου αφού για κάθε διασταύρωση που βγαίνει για έλεγχο στις Δ.Ο.Υ από την Γ.Γ.Π.Σ. μετά από απόφαση της επιτροπής διασταυρώσεων, δείγμα περιπτώσεων θα ελέγχεται από συνεργεία που θα συγκροτούνται με απόφαση της Γενικής Διεύθυνσης Φορολογικών Ελέγχων, ώστε να αξιολογούνται οι διαφοροποιήσεις από τους ελέγχους των ελεγκτικών μονάδων. Όλες οι ακραίες περιπτώσεις θα οδηγούνται αυτόματα για επανέλεγχο.

• Στον έλεγχο των μεγάλων επιχειρήσεων η διαφάνεια θα ενισχυθεί αφού προγραμματίζεται για φέτος συμμετοχή στους ποιοτικούς ελέγχους που πραγματοποιεί η ΕΛΤΕ και ελεγκτές του Υπ. Οικονομικών. Η συμμετοχή θα εστιασθεί αν οι προβλέψεις των μεγάλων επιχειρήσεων που αναγράφονται στους ισολογισμούς για φορολογικές υποχρεώσεις έχουν καταλογισθεί και αποδοθεί στο Ελληνικό Δημόσιο από τους ελέγχους των Φορολογικών ελεγκτών. Οι περιπτώσεις αυτές των ελεγμένων χρήσεων, όπως και εκείνες των ανέλεγκτων χρήσεων ο έλεγχος θα γίνει από το γραφείο με την εξέταση του φακέλου τεκμηρίωσης του ορκωτού ελεγκτή.

• Στην έναρξη κατά το 2011 των πρώτων ηλεκτρονικών ελέγχων με βάση το SESAM κυρίως για τις μεγάλες επιχειρήσεις που έχουν προκύψει μετά από στόχευση της 3ης ομάδας για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής που ασχολείται με τον έλεγχο των 1.000 μεγαλυτέρων επιχειρήσεων.

6.2. Μορφές και Πεδία Ελέγχου

Πολλαπλασιάζονται οι προληπτικοί έλεγχοι για την έκδοση φορολογικών στοιχείων και την συγκέντρωση στατιστικών στοιχείων για την επιχειρηματική δραστηριότητα των επιχειρήσεων ώστε να γίνει εφικτός και αποτελεσματικός ο έμμεσος τρόπος υπολογισμού των φορολογικών υποχρεώσεων και ειδικότερα του ΦΠΑ που καθιερώθηκε με τον ν.3943/2001.

Αριθμός Ελέγχων-Δράσεων

2011

2% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2012

4% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2013

6% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

· Έλεγχοι από το γραφείο

Βελτίωση της αποτελεσματικότητας του συστήματος ελέγχων με την καθιέρωση του ελέγχου από το γραφείο της ελεγκτικής υπηρεσίας για ένα ή για όλα τα φορολογικά αντικείμενα, ο οποίος διενεργείται χωρίς τη μετάβαση των ελεγκτών στην επαγγελματική εγκατάσταση της ελεγχόμενης επιχείρησης, εκτός εάν αυτό κρίνεται απαραίτητο, με στόχο την μεγιστοποίηση του οφέλους από το είδος του ελέγχου αυτού.

Ο έλεγχος αυτός διενεργείται με βάση τα στοιχεία του φακέλου, τα δελτία πληροφοριών, τις εκθέσεις ελέγχου του Σ.Δ.Ο.Ε. και άλλων υπηρεσιών του Υπουργείου Οικονομικών, τα βιβλία και στοιχεία που θα κληθεί να προσκομίσει ο ελεγχόμενος, τα στοιχεία και τις πληροφορίες των προσώπων που ορίζονται στο άρθρο 17 του ν.3842/2010 και όσα προκύπτουν από τη μηχανογραφική επεξεργασία δεδομένων της Γ.Γ.Π.Σ.. Η καθιέρωση του ελέγχου από το γραφείο θα οδηγήσει στον πολλαπλασιασμό των προσωρινών ελέγχων και η επιλογή των επιχειρήσεων θα γίνεται από τις στοχεύσεις της επιτροπής διασταυρώσεων.

Αριθμός Ελέγχων-Δράσεων

2011

3% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2012

10% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2013

30% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

·Στοχευμένοι εναλλασσόμενοι έλεγχοι

Παρακολούθηση στοχευμένου εναλλασσόμενου δείγματος επιχειρήσεων σχετικά με την απόδοση των φορολογικών υποχρεώσεων τους στο δημόσιο. Η διαδικασία αυτή θα είναι υποχρεωτική και παράλληλη με τα λοιπά ελεγκτικά τους καθήκοντα και φυσικά θα γίνεται με την χρήση των δυνατοτήτων που δίνει η Γ.Γ.Π.Σ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

2% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2012

8% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2013

15% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

·Ειδικά ελεγκτικά συνεργεία

Συγκρότηση ειδικών ελεγκτικών συνεργείων, με στόχο να ελέγχουν υποθέσεις φορολογουμένων αυξημένου κινδύνου. Ήδη έχουν συγκροτηθεί συνεργεία για τον έλεγχο φορολογούμενων που δεν δήλωναν σαν δραστηριότητα τις αγοροπωλησίες ακινήτων και προέκυψαν από την δράση της 4ης ομάδας για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

20 συνεργεία

2012

30 συνεργεία

2013

40 συνεργεία

·Συνοπτικός έλεγχος

Συγκρότηση ελεγκτέου δείγματος επιχειρήσεων και επιτηδευματιών που δεν συμμετείχαν στις διατάξεις της περαίωσης βάση των στοχεύσεων της επιτροπής διασταυρώσεων της Γ.Γ.Π.Σ με διαδικασίες συνοπτικού ελέγχου.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

3% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2012

5% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2013

8% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

·Έλεγχος φορέων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα

Αύξηση ελέγχων σε φορείς που δηλώνουν μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα δραστηριότητες, καθώς και σε πρόσωπα και υπηρεσίες του στενού και ευρύτερου δημοσίου τομέα, με στόχο την απόδοση των φορολογικών τους υποχρεώσεων και την διαπίστωση της εκπλήρωσης των τρεχουσών φορολογικών υποχρεώσεων.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

2% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2012

8% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2013

15% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

·Ποιοτικοί Έλεγχοι

Συμμετοχή ελεγκτών του Υπουργείου Οικονομικών στους ποιοτικούς ελέγχους που θα γίνουν από την ΕΛΤΕ το 2011 για την διαπίστωση αν οι προβλέψεις για φορολογικές υποχρεώσεις του ισολογισμού των επιχειρήσεων που αναφέρονται και στην ετήσια έκθεση έχουν αποδοθεί από τις επιχειρήσεις. Ο έλεγχος θα πραγματοποιηθεί σε δείγμα από τις εισηγμένες στο χρηματιστήριο και από τις λοιπές εκατό μεγαλύτερες επιχειρήσεις.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

350 επιχειρήσεις

2012

350 επιχειρήσεις

2013

350 επιχειρήσεις

·Ειδικοί Έλεγχοι

Έλεγχος ή επανέλεγχος οποιασδήποτε φορολογικής υπόθεσης με υπαλλήλους της αρμόδιας ελεγκτικής υπηρεσίας ή με άλλους υπαλλήλους των ελεγκτικών υπηρεσιών. Στο εν λόγω πλαίσιο θα αξιοποιηθούν ομάδες ελεγκτών, ώστε να διενεργηθούν προσωρινοί έλεγχοι και έλεγχοι που απαιτούν ιδιαίτερη τεχνογνωσία, όπως επιχειρήσεις e-commerce, διαφημιστικές, τεχνικές, ξενοδοχειακές, κ.λπ. Σημαντικό θα είναι το όφελος αξιοποίησης των πορισμάτων των ελέγχων για εξαγωγή συμπερασμάτων, όπως και η αξιοποίηση της μεθοδολογίας του «τυχαίου δείγματος» ή «πρωτοποριακών ελέγχων». Οι στοχεύσεις των πιο πάνω επιχειρήσεων θα γίνουν από την επιτροπή διασταυρώσεων στην ΓΓΠΣ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

2% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2012

5% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2013

10% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

·Έλεγχοι για το ξέπλυμα μαύρου χρήματος

Προγραμματισμός διενέργειας ελέγχων, ανά κατηγορία υπόχρεων προσώπων, από τις Δ.Ο.Υ. και τα ελεγκτικά κέντρα για θέματα ορθής εφαρμογής και τήρησης των μέτρων δέουσας επιμέλειας και λοιπών υποχρεώσεων που προκύπτουν από τον ν.3691/2008, παράλληλα με τους φορολογικούς ελέγχους.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

50 έλεγχοι

2012

100 έλεγχοι

2013

100 έλεγχοι

·Έλεγχοι ΦΜΑΠ από Δ.Ο.Υ.

Έλεγχος φυσικών προσώπων, οι οποίοι αν και υπόχρεοι δεν υπέβαλαν δήλωση ΦΜΑΠ το έτος 2007 από τον εντοπισμό που έγινε από την 4η ομάδα για την καταπολέμηση της φορoδιαφυγής. Το ελεγκτέο δείγμα αφορά 10.000 περιπτώσεις. Το ποσοστό του ελέγχου προσδιορίζεται χαμηλά γιατί ακολουθείται η διαδικασία της εθελοντικής συμμόρφωσης, η οποία δείχνει υψηλό βαθμό ανταπόκρισης.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

5% των περιπτώσεων

2012

5% των περιπτώσεων

2013

5% των περιπτώσεων

· Έλεγχοι ΦΜΑΠ από ειδικά συνεργεία

Έλεγχος από ειδικό συνεργείο του ΦΜΑΠ 100 φυσικών προσώπων μετά από ανάλυση κινδύνου, οι οποίοι αν και υπόχρεοι δεν υπέβαλλαν δηλώσεις μετά από τον εντοπισμό που έγινε από την 4ηομάδα για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

100 περιπτώσεις

2012

100 περιπτώσεις

2013

100 περιπτώσεις

·Ηλεκτρονικοί Έλεγχοι (e-audit)

Έλεγχος των μεγάλων επιχειρήσεων με βάση το ελεγκτικό πρόγραμμα SESAM (e-audit) σταδιακά από το 2011.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

2% των επιχειρήσεων αρμοδιότητας Δ.Ε.Κ.

2012

20% των επιχειρήσεων αρμοδιότητας Δ.Ε.Κ.

2013

40% των επιχειρήσεων αρμοδιότητας Δ.Ε.Κ.

·Έλεγχοι φορολογουμένων υψηλού κινδύνου

Από την δράση της 4ης ομάδας εντοπίστηκαν 150 περιπτώσεις φορολογουμένων υψηλού κίνδυνου με μεγάλα περιουσιακά στοιχεία. Οι περιπτώσεις αυτές και όσες άλλες προκύψουν θα ελεγχθούν από το Σ.Δ.Ο.Ε, το οποίο έχει και ανακριτικά καθήκοντα. Για τις περιπτώσεις αυτές αναμένεται να ασκηθούν ποινικές διώξεις, οι οποίες θα είναι μειούμενες κατά χρόνο λόγω της προσδοκώμενης υψηλής εθελοντικής συμμόρφωσης.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

60 περιπτώσεις ποινικών διώξεων

2012

60 περιπτώσεις ποινικών διώξεων

2013

60 περιπτώσεις ποινικών διώξεων

·Έλεγχοι μεταφοράς κεφαλαίων εξωτερικού

Αξιοποίηση των διασταυρώσεων που βρίσκονται σε εξέλιξη στην ΓΓΠΣ από στοιχεία τραπεζών του εξωτερικού για την απόδοση των τόκων και την έρευνα για την άμεση φορολόγηση τους με τους έμμεσους τρόπους που δίνουν οι νομοθετικές αλλαγές.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

2% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2012

10% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2013

15% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

 

·Στατιστικός υπολογισμός

 

Χρήση αυτοματοποιημένης διαδικασίας υπολογισμού του ΦΠΑ για τους φορολογούμενους που δεν υποβάλλουν δηλώσεις ΦΠΑ με Στατιστικό Υπολογισμό του φόρου, σύμφωνα με τυποποιημένη ελεγκτική διαδικασία. Η διαδικασία ξεκινά με την αποστολή ηλεκτρονικών μηνυμάτων σε φορολογούμενους που δεν υπέβαλαν δηλώσεις Φ.Π.Α και καταλήγει στον στατιστικό υπολογισμό σε αυτούς που δεν συμμορφώθηκαν με την λήψη των ηλεκτρονικών μηνυμάτων. Για τον έλεγχο με τη διαδικασία του στατιστικού υπολογισμού θα συγκροτηθεί και ειδικό συνεργείο για 100 περιπτώσεις των οποίων την παρακολούθηση και συλλογή στατιστικών στοιχείων θα αναλάβει η 5η Ομάδα για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

20% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2012

40% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2013

60% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

·Έμμεσος προσδιορισμός φορολογικών υποχρεώσεων

Εφαρμογή τεχνικών έμμεσου προσδιορισμού των υποχρεώσεων με βάση τη μέθοδο ανάλυση ρευστότητας (source and application of funds method), τραπεζικών καταθέσεων και δαπανών σε μετρητά, (Bank deposits and cash expenditure method), καθαρής θέσης (Net worth method), κοστολόγησης (Unit and volume method) και προσδιορισμού εισοδήματος βάσει αναλογιών (mark-up method). Η σχετική μελέτη έχει γίνει από την πρώτη ομάδα για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Προγραμματίζεται η σταδιακή έκδοση των υπουργικών αποφάσεων για την εφαρμογή τους με προγραμματιζόμενη πρώτη έκδοση της απόφασης που θα ορίζει την εφαρμογή της μεθόδου για τον προσδιορισμό του εισοδήματος βάσει αναλογιών (mark-up method).

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

2% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2012

10% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

2013

20% των επιχειρήσεων κάθε ελεγκτικής υπηρεσίας

·Αύξηση της παραγωγικότητας των ελέγχων

Αύξηση της παραγωγικότητας των ελέγχων- διασταυρώσεων για τις ελεγκτέες επιχειρήσεις που εμφανίζουν χαμηλό δείκτη φορολογικής συμμόρφωσης, όπως προκύπτουν από τις διασταυρώσεις της ΓΓΠΣ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

10% αύξηση της αποδοτικότητας κατά ελεγκτή

2012

20% αύξηση της αποδοτικότητας κατά ελεγκτή

2013

30% αύξηση της αποδοτικότητας κατά ελεγκτή

·Φορολογικό πιστοποιητικό

Αξιοποίηση του Φορολογικού πιστοποιητικού (έκθεση φορολογικής συμμόρφωσης και αναλυτικής έκθεσης τεκμηρίωσης) των νομίμων ελεγκτών που διενεργούν υποχρεωτικούς ελέγχους σε ανώνυμες εταιρείες και ΕΠΕ για τον άμεσο καταλογισμό από τις ελεγκτικές υπηρεσίες των Φορολογικών υποχρεώσεων των ελεγχομένων εταιρειών.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

2012

8.500 επιχειρήσεις

2013

8.500 επιχειρήσεις





7. ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΕΡΓΟΥ ΤΗΣ ΕΚΤΑΚΤΗΣ ΔΟΜΗΣ


Οι Ομάδες Έργου της Έκτακτης Δομής έχουν υλοποιήσει από το Νοέμβριο του 2010 μέχρι σήμερα μια σειρά από δράσεις και έχουν προγραμματίσει μέχρι το τέλος του 2011 μελλοντικές δράσεις ως ακολούθως:

7.1. Ομάδα για την εφαρμογή της νέας φορολογικής νομοθεσίας

Δράσεις που έχουν υλοποιηθεί – Επόμενα βήματα:

• Ποιοτική-Συγκριτική Ανάλυση Φορολογικών Μεταρρυθμίσεων στην Ε.Ε. Μελέτη για τις ακολουθούμενες πρακτικές και στρατηγικές υλοποίησης και παρακολούθησης φορολογικών μεταρρυθμίσεων από άλλα Κράτη μέλη της Ε.Ε.

• Μέθοδοι Υπολογισμού Φορολογικής Υποχρέωσης. Μελέτη εφαρμογής έμμεσων μεθόδων προσδιορισμού φορολογικής υποχρέωσης. Πρόταση μεθόδου ελέγχου των υποθέσεων της παρ.3 του αρ.15 του ν.3888/2010.

• Ανάλυση φορολογικής επιβάρυνσης στην Ελλάδα. Συγκριτική μελέτη Κρατών-Μελών της Ε.Ε. και χώρων του ΟΟΣΑ.

• Πρόταση σχετικά με την τεκμηρίωση τιμών ενδοομιλικών διασυνοριακών συναλλαγών του α.39α του ν.2238/94 (που προστέθηκε με το α.2 του ν.3775/09).

• Μελέτη – επεξεργασία του σχεδίου της εισηγητικής έκθεσης προτάσεων για την πιστοποίηση λογιστή φοροτεχνικού του Οικονομικού Επιμελητηρίου Αθηνών.

• Πρώτα Αποτελέσματα Ποσοτικοποίησης επεξεργασίας στοιχείων, μετά την οποία υποβλήθηκαν προτάσεις στο ΦΠΑ και στον ΚΒΣ.

• Μελέτη για Προσομοίωση διατάξεων ν.3842/2010 για τον καθορισμό δεικτών μέτρησης απόδοσης του νόμου και ποσοτικοποίησης αναμενόμενων εσόδων.

• Καταγραφή κατάστασης και προτάσεις σχετικά με εφαρμογή περιουσιολογίου.

• Προβλήματα εφαρμογής ορισμένων διατάξεων στη φορολογία εισοδήματος-Προτάσεις (αφορολόγητο υπαλλήλων που υπηρετούν στην αλλοδαπή, απαλλαγές από φόρο, εισοδήματα οικοδομικών επιχειρήσεων που τηρούν βιβλία Β’ κατηγορίας ΚΒΣ, εκπιπτόμενες δαπάνες μισθοδοσίας από ακαθάριστα έσοδα επιχειρήσεων, δαπάνες απόκτησης περιουσιακών στοιχείων).

• Πρόταση για εφαρμογή επαγγελματικών λογαριασμών-Διαβίβαση φορολογικών στοιχείων στην ΓΓΠΣ.

• Πρόταση απόφασης σχετικά με εφαρμοζόμενους κανόνες και μεθόδους στις ενδοομιλικές τιμολογήσεις-περιπτώσεις υποκεφαλαιοποίησης.

• Διεξαγωγή προσομοίωσης εισοδημάτων φυσικών προσώπων έτους 2009 στις υφιστάμενες διατάξεις του ν.3842/2010 -Σύγκριση με πραγματικά δεδομένα/έσοδα οικ. έτους 2011 -Υποβολή μελέτης.

• Πρόταση-μελέτη αναφορικά με τη διεύρυνση της βάσης του ΦΠΑ σε συγκεκριμένους τομείς (όπως αυτοκινητιστές ταξί).

• Επεξεργασία στοιχείων -μελέτη αποτελεσματικότητας διατάξεων -αποδοτικότητας φόρων σε επιμέρους φορολογίες

• Εκπαίδευση και επικοινωνία. Διοργάνωση Εκπαιδευτικών ημερίδων και σεμιναρίων και στοχευμένη επικοινωνιακή πολιτική με συνδρομή Συμβούλου.

Η Ομάδα έχει επιτελέσει σημαντικό έργο σχετικά με την εποπτεία και παρακολούθηση των αποφάσεων και εγκυκλίων που πρέπει να εκδοθούν σε εφαρμογή της νέας φορολογικής νομοθεσίας. Έως 31/12/2011 θα έχουν εκδοθεί όλες οι αποφάσεις και εγκύκλιοι σε εφαρμογή της φορολογικής νομοθεσίας.

7.2. Ομάδα Είσπραξης Οφειλών

Η είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών ήδη υλοποιείται με νέες μεθόδους από την Ειδική αυτή Ομάδα, οι εργασίες της οποίας αποτελούν τον προάγγελο του νέου τρόπου είσπραξης που θα υιοθετηθεί από όλο το μηχανισμό. Η Ομάδα αξιοποιεί πλήρως τις δυνατότητες των μηχανογραφικών συστημάτων του Υπουργείου και επεκτείνει την αναζήτηση στοιχείων στον ευρύτερο δημόσιο τομέα, τα οποία και αξιοποιεί.

Στη βάση αυτή θα λειτουργήσει και η νέα οργανωτική δομή, αναπτύσσοντας μια σειρά επιχειρησιακών δράσεων προσανατολισμένων στον εντοπισμό πηγών αποπληρωμής και στην εν συνεχεία αναγκαστική είσπραξη των απαιτήσεων. Βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη στοχευμένες δράσεις σε βάρος οφειλετών που προκύπτουν από τις επιλεκτικές διασταυρώσεις της Ομάδας. Οι δράσεις αυτές επεκτείνονται σταδιακά σε νέες ομάδες -στόχους και για το 2011 έχει τεθεί στόχος εισπράξεων από αυτές το ποσό των 200 εκατ. ευρώ. Οι δράσεις της Ομάδας είναι οι ακόλουθες:

• Σχεδιασμός εξατομικευμένων δράσεων για την αναγκαστική είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από οφειλέτες με αξιόλογη ακίνητη περιουσία (οφειλέτες με ληξιπρόθεσμες οφειλές και ακίνητη περιουσία σε Μύκονο, Σαντορίνη, οφειλέτες με ληξιπρόθεσμες οφειλές και επαγγελματικά ακίνητα στο 1ο διαμέρισμα Αθηνών, οφειλέτες με οφειλές από φόρο κληρονομιάς χωρίς εισπρακτικά μέτρα, οφειλέτες με ληξιπρόθεσμες οφειλές και ακίνητη περιουσία σε περιοχές με υψηλή τιμή ζώνης, οφειλέτες προμηθευτές μεγάλων αλυσίδων πολυκαταστημάτων και αλυσίδων ηλεκτρονικών, οφειλέτες της Δ.Ο.Υ κατοίκων εξωτερικού με μεγάλη ακίνητη περιουσία, οφειλέτες της Δ.Ο.Υ κατοίκων εξωτερικού, οφειλέτες -ιδιοκτήτες μισθωμένων από το Υπουργείο Πολιτισμού ακινήτων με ληξιπρόθεσμες οφειλές).

• Σχεδιασμός εξατομικευμένων δράσεων για την αναγκαστική είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών από μεγάλους οφειλέτες (οφειλέτες με ληξιπρόθεσμες οφειλές άνω των €200.000 και μεγάλη ακίνητη περιουσία. Ανάλυση διαδικασιών πληρωμής τρίτων από Φ.Γ.Κ.-Σχεδιασμός διαδικασιών υποχρεωτικού συμψηφισμού αμοιβαίων ανταπαιτήσεων.

• Σχεδιασμός στοχευμένων δράσεων για την συνολική αντιμετώπιση οφειλών επιμέρους επαγγελματικών ομάδων (τραγουδιστές με ληξιπρόθεσμες οφειλές, συμβολαιογράφοι με ληξιπρόθεσμες οφειλές)

• Κατάσταση προμηθευτών Υπουργείου Υγείας με βεβαιωμένες οφειλές. Νομοθετική ρύθμιση με τον Νόμο της ΕΠΕΙΑ. Εκδόθηκε Υπουργική Απόφαση υλοποίησης από το Υπουργείο Οικονομικών – Διαδικασία εκκαθάρισης σε εξέλιξη από τα κατά τόπους Νοσοκομεία. Σχεδιασμός στοχευμένων δράσεων για την συνολική αντιμετώπιση οφειλών επιμέρους επαγγελματικών ομάδων.

• Φαρμακεία με ληξιπρόθεσμες οφειλές. Συμψηφισμός πιστωτικών υπολοίπων Ήφαιστος με ληξιπρόθεσμες οφειλές δικαιούχων ΔΙ.ΠΕ.ΘΕ. Εκδόθηκε Υπουργική Απόφαση – αναπτύχθηκε ημιαυτοματοποιημένη διαδικασία συμψηφισμών από την Γ.Γ.Π.Σ, η οποία εφαρμόστηκε από τις 15/10/10 και καταργήθηκε από 1/1/11 λόγω εξίσωσης των τιμών αγοράς-πώλησης. Τακτοποίηση εκκρεμοτήτων 4.117 μη ενήμερων δικαιούχων. Παραγωγή καταστάσεων με κατηγοριοποίηση ανά ομάδα με κοινά χαρακτηριστικά – ανάλυση αποτελέσματος.

• Σε εξέλιξη διαδικασίες αναγκαστικής είσπραξης (κατασχέσεις ακινήτων, κατασχέσεις μισθωμάτων εις χείρας ενοικιαστών, κατάσχεση εις χείρας τρίτου για πλείονες οφειλέτες, συμψηφισμός βεβαιωμένων οφειλών) δρομολογούμενες βάσει ύψους οφειλής, για όλες τις προαναφερόμενες κατηγορίες οφειλετών που στοχοποιήθηκαν. Μηνιαία παρακολούθηση αποτελεσμάτων.

• Σταδιακή ανάλυση και κατάταξη ληξιπρόθεσμων οφειλών βάσει χρόνου γέννησης της υποχρέωσης, ύψους οφειλής, κατηγορίας οφειλόμενων φόρων, η οποία θα χρησιμοποιηθεί για οποιαδήποτε περαιτέρω ανάλυση.

• Τροποποίηση πολιτικής & διαδικασιών είσπραξης. Στο νέο φορολογικό νόμο συμπεριελήφθησαν διατάξεις για τη διευκόλυνση της αναγκαστική είσπραξης των ληξιπρόθεσμων απαιτήσεων (διαδικασία & προϋποθέσεις χαρακτηρισμού των απαιτήσεων ως ανεπίδεκτων είσπραξης και καθιέρωση έκδοσης βεβαίωσης οφειλής, προς συμπλήρωση της διάταξης για την έκδοση αποδεικτικού φορολογικής ενημερότητας, όπου αυτό δεν μπορεί να εκδοθεί).

• Ανάπτυξη πληροφοριακού συστήματος διοίκησης. Νέες αναφορές σχεδιάστηκαν και παράγονται σε μηνιαία βάση. Σχεδιάζεται αυτοματοποιημένο σύστημα για τον έλεγχο της εμπρόθεσμης καταβολής των δόσεων και τήρησης των λοιπών όρων συμμόρφωσης των νομοθετικών ρυθμίσεων ανά οφειλέτη.

• Επίκεινται οι ακόλουθες δράσεις, με στόχο την αναβάθμιση των επιχειρησιακών δράσεων είσπραξης, το συντονισμό των διαδικασιών αναγκαστικής είσπραξης των ληξιπρόθεσμων φορολογικών και ασφαλιστικών οφειλών και τη δημιουργία κλίματος φορολογικής συμμόρφωσης: α) Ανασχεδιασμός διαδικασιών πληρωμής τρίτων από Φορείς Γενικής Κυβέρνησης, β) Σχεδιασμός διαδικασιών είσπραξης των ληξιπρόθεσμων οφειλών Φορέων Γενικής Κυβέρνησης, γ) Σχεδιασμός προγραμμάτων ρύθμισης ληξιπρόθεσμων οφειλών υπό όρους φορολογικής συμμόρφωσης για τη διατήρησή τους και δ) Σχεδιασμός διαδικασίας εκκαθάρισης του ανεπίδεκτου είσπραξης χαρτοφυλακίου ληξιπρόθεσμων οφειλών.

7.3. Ομάδα Μεγάλων Φορολογουμένων

• Εντοπισμός των χιλίων μεγαλυτέρων επιχειρήσεων βάσει των εξής κριτηρίων: α) κύκλος εργασιών άνω των 30.000.000,00 ευρώ (έτος βάσης 2009) και β) είδος -όλες οι Τραπεζικές, Ασφαλιστικές και Εισηγμένες στο ΧΑΑ επιχειρήσεις με κύκλο εργασιών άνω των 10.000.000,00 ευρώ (έτος βάσης 2009). Με τα ανωτέρω κριτήρια ο αριθμός των μεγαλυτέρων επιχειρήσεων ανέρχεται σε 1137.

• Σχεδιασμός μονάδας για τον έλεγχο και την παρακολούθηση εκπλήρωσης των υποχρεώσεων των πιο πάνω φορολογούμενων. Υποβλήθηκε πρόταση δομής και οργάνωσης της Υπηρεσίας Μεγάλων Φορολογουμένων, με περιγραφή των υπηρεσιών που θα προσφέρονται στους φορολογούμενους, των λειτουργιών, των αρμοδιοτήτων, το απαιτούμενο προσωπικό και οργανόγραμμα. Μετά την οριστικοποίηση της δομής της Υπηρεσίας Μεγάλων Φορολογουμένων, θα επιλεγούν το προσωπικό και οι κτιριακές εγκαταστάσεις και θα καθορισθούν οι ανάγκες εκπαίδευσης του προσωπικού.

• Κατάρτιση σχεδίου ελέγχου με βάση παράγοντες υψηλής επικινδυνότητας. Έγινε κατάταξη των Μεγάλων Φορολογουμένων σε κλάδους. Θα εκπονηθούν σχέδια ελέγχου κατά ελεγκτικό αντικείμενο (φορολογίες, κλάδοι). Ξεκίνησε η επεξεργασία σχεδίου ελέγχου για προσωρινό έλεγχο ΦΠΑ και θα ακολουθήσει αντίστοιχο για τακτικό έλεγχο και λοιπές φορολογίες, καθώς και κλαδικά σχέδια ελέγχου.

• Εκσυγχρονισμός ελεγκτικών υπηρεσιών. Γίνονται ενέργειες για την ομαλή ένταξη των εργαλείων ελέγχου ELENXIS και SESAM στον ελεγκτικό μηχανισμό, εξειδίκευση των κριτηρίων κινδύνου - στόχευσης του προγράμματος ELENXIS στους Μεγάλους Φορολογούμενους, βελτίωση των υποδειγμάτων εκθέσεων ελέγχου και ελεγκτικών επαληθεύσεων για την προσαρμογή τους στους Μεγάλους Φορολογουμένους. Προγραμματίστηκε η εκπαίδευση στα εργαλεία ELENXIS και SESAM των ελεγκτών που θα διενεργούν ελέγχους στους Μεγάλους Φορολογούμενους.

• Ελεγκτικές ενέργειες. Καθορίστηκαν κριτήρια κινδύνου για επιλογή υποθέσεων Μεγάλων Φορολογουμένων για έλεγχο, βάσει των οποίων θα διενεργηθούν 100 τακτικοί έλεγχοι και 300 προσωρινοί έλεγχοι ΦΠΑ στους 1137 μεγαλύτερους φορολογούμενους. Ξεκίνησαν ήδη 27 τακτικοί έλεγχοι από τα ΔΕΚ Αθήνας και Θεσσαλονίκης και 23 προσωρινού ελέγχου ΦΠΑ. Από τα αποτελέσματα των διενεργούμενων ελέγχων θα επαναξιολογούνται και θα βελτιώνονται τόσο τα κριτήρια επιλογής υποθέσεων προς έλεγχο όσο και οι ελεγκτικές επαληθεύσεις και διαδικασίες.


7.4. Ομάδα Μεγάλης Ακίνητης Περιουσίας και Υψηλών Εισοδημάτων

• Η Ομάδα στόχευσε σε 1.700 φυσικά πρόσωπα, επιτηδευματίες ή μη, που απέκρυψαν εισοδήματα από εμπορικού χαρακτήρα αγοραπωλησίες ακινήτων (τα οποία σύμφωνα με το άρθρο 28 ν. 2238/1994 αποτελούν εισόδημα από εμπορικές επιχειρήσεις). Ανατέθηκε ο σχετικός έλεγχος σε 32 ειδικά συνεργεία ελέγχου (96 ελεγκτές) με έδρα τα ΠΕΚ. Παρακολούθηση των αποτελεσμάτων ελέγχου και υποστήριξη των ελεγκτών.

• Μετά από στόχευση της Ομάδας, ανατέθηκε ο έλεγχος «πόθεν έσχες» 150 φυσικών προσώπων υψηλού κινδύνου της πιο πάνω περίπτωσης στις κατά τόπους αρμόδιες Περιφερειακές Δ/νσεις του ΣΔΟΕ. Σε 60 από αυτές αναμένεται να ασκηθούν διώξεις. Παρακολούθηση των αποτελεσμάτων ελέγχου και υποστήριξη των ελεγκτών από την Ομάδα. Παρακολούθηση της ποινικοποίησης των 60 υποθέσεων.

• Έλεγχοι στην υποβολή δήλωσης ΦΜΑΠ. Εντοπίστηκαν 9.173 φυσικά πρόσωπα που, αν και υπόχρεα, δεν υπέβαλαν δήλωση ΦΜΑΠ το έτος 2007. Εκδόθηκε γενική ανακοίνωση –πρόσκληση για υποβολή, ως 31-5-2011, δηλώσεων ΦΜΑΠ περιόδου 1997-2007. Προγραμματίστηκαν (καταρχήν) έλεγχοι για ΦΜΑΠ της ανωτέρω περιόδου σε 100 φυσικά πρόσωπα από ειδικά συνεργεία ελέγχου που αναμένεται να συγκροτηθούν. Η Ομάδα θα παρακολουθεί τα αποτελέσματα και θα δώσει οδηγίες ελέγχου στις Δ.Ο.Υ. για τους υπόλοιπους ελέγχους ΦΜΑΠ.

• Εντοπίστηκαν από την Ομάδα φυσικά πρόσωπα τα οποία δε δήλωσαν τη δαπάνη κτήσης ενός τουλάχιστον ακινήτου και άλλα τα οποία, ενώ κατέχουν σημαντική ακίνητη περιουσία, δηλώνουν πολύ χαμηλά φορολογητέα εισοδήματα. Επίκειται η αποστολή των στόχων αυτών στις Δ.Ο.Υ για έλεγχο γραφείου και για πρόσκληση των φορολογούμενων για υποβολή συμπληρωματικών δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος.

• Φυσικά πρόσωπα υποκρυπτόμενα σε εξωχώριες εταιρίες. Προγραμματίστηκαν: α) ο εντοπισμός των εξωχώριων εταιριών που αν και υπόχρεες δεν υπέβαλαν τη δήλωση του ειδικού φόρου ακινήτων (ΕΦΑ) για τα προηγούμενα της μεταβίβασης έτη, β) εντοπισμός και καταγραφή των φ.π. που απέκτησαν τα ακίνητα των παραπάνω μεταβιβάσεων, γ) εντοπισμός και καταγραφή εταιριών απαλλασσόμενων του ΕΦΑ, με στόχο τον εντοπισμό των φ.π. που υποκρύπτονται στις εταιρίες αυτές.

• Πρόληψη της φοροδιαφυγής στον τομέα της Ακίνητης Περιουσίας. Εκπονείται μελέτη προς υποβολή στην πολιτική και διοικητική ηγεσία σχεδίου για βελτιστοποίηση της πρόληψης της φοροδιαφυγής και ελαχιστοποίηση της ανάγκης εκτέλεσης κατασταλτικών ελέγχων στο τομέα της ακίνητης περιουσίας.

7.5. Ομάδα Απόδοσης Παρακρατουμένων Φόρων και Φορολογικής Συμμόρφωσης

Η Ομάδα έχει εγκαθιδρύσει το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης και παρακολούθησης όσων παρέλειψαν να υποβάλουν δηλώσεις ΦΠΑ, για τις βαρύτερες περιπτώσεις των οποίων παραγγέλλεται η διεξαγωγή ελέγχου. Σε κάθε περίπτωση βεβαιώνεται φόρος βάσει στατιστικής εκτίμησης που στηρίζεται σε προγενέστερη δραστηριότητα. Η εφαρμογή του συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης θα εφαρμοστεί σε 145.000 φορολογούμενους για το 2011. Αναλυτικά οι δράσεις της Ομάδας:

• Εντοπισμός υπόχρεων σε υποβολή δηλώσεων Φ.Π.Α.

• Αποστολή προειδοποιητικού e-mail σε ειδικές ομάδες φορολογουμένων (σε αυτούς που έκαναν έναρξη μέσα στο τρέχον έτος, ή λόγω μεταβολής εργασιών υπάγονται πλέον σε Φ.Π.Α. στο τρέχον έτος, σε αυτούς που εντοπίσθηκαν ότι δεν έχουν υποβάλλει έστω και μία περιοδική δήλωση ΦΠΑ στο τρέχον έτος, καθώς και σε κατηγορίες επαγγελματιών που με νομοθετική αλλαγή άλλαξαν καθεστώς Φ.Π.Α.

• Εντοπισμός φορολογουμένων που δεν υποβάλλουν περιοδικές δηλώσεις Φ.Π.Α. και αποστολή Α΄ e-mail εντοπισμού, δίνοντας προθεσμία προς συμμόρφωση 10 ημερών. Εντοπισμός φορολογουμένων που δεν συμμορφώθηκαν στην παραπάνω προθεσμία και αποστολή Β΄ e-mail εντοπισμού (αυστηρού), δίνοντας προθεσμία 5 ημερών.

• Εντοπισμός όσων τελικά δεν συμμορφώθηκαν και εμπλουτισμός του αρχείου των φορολογουμένων αυτών με δεδομένα, τα οποία θα επιτρέπουν στις Ελεγκτικές Υπηρεσίες του ΥΠΟΙΚ να οργανώσουν ιεραρχημένους – στοχευμένους ελέγχους.

• Μοριοποίηση των υποθέσεων που θα σταλούν στις Ελεγκτικές Υπηρεσίες για έλεγχο. Συμμετοχή όλης της Ομάδας ΑΠΑΦΣ στους στοχευμένους ελέγχους.

• Παρακολούθηση των αποτελεσμάτων σε κάθε φάση και ενημέρωση της Πολιτικής Ηγεσίας και της Διοίκησης του ΥΠΟΙΚ: τα στοιχεία που θα παρέχονται θα αφορούν στους φορολογούμενους που είναι υπόχρεοι, σε αυτούς που δεν υπέβαλαν δηλώσεις, σε όσους συμμορφώθηκαν ανά περίπτωση δράσης, σε όσους ελέγχθηκαν, καθώς και σε ποσά που βεβαιώθηκαν και εισπράχθηκαν.

• Παροχή άλλων στατιστικών και οικονομικών δεδομένων που προκύπτουν από τις πληροφορίες που θα συλλέγονται από την κεντρικοποιημένη εφαρμογή και αφορούν τους λόγους για τους οποίους οι φορολογούμενοι δεν υποβάλλουν δηλώσεις, συγκρίσεις με προηγούμενα έτη, ανάλυση δεμένων ανά γεωγραφική περιοχή, ανά κατηγορία επαγγέλματος, ανά κατηγορία νομικής μορφής κλπ.

• Συμμετοχή στις δράσεις της Δ/νσης Μητρώου και της ΓΓΠΣ, με στόχο την «εκκαθάριση» και ενημέρωση του Μητρώου / TAXIS, ώστε τα αντλούμενα στοιχεία να είναι όσο το δυνατόν ακριβή.

• Όλες οι παραπάνω δράσεις που αφορούν στην συμμόρφωση των φορολογουμένων ως προς την υποβολή δηλώσεων Φ.Π.Α. θα πραγματοποιηθούν και για τις Δηλώσεις Φόρου Εισοδήματος Νομικών Προσώπων, τις Δηλώσεις Φ.Μ.Υ., για δηλώσεις άλλων Παρακρατούμενων Φόρων και για την υποβολή από τις υπόχρεες επιχειρήσεις Συγκεντρωτικών Καταστάσεων Πελατών - Προμηθευτών.

• Προγραμματίστηκαν δράσεις της Ομάδας για την επιβράβευση των συνεπών φορολογουμένων.

8. ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΙΣΠΡΑΞΗΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ

H πιο πάνω Διεύθυνση αναβαθμίζεται σε Γενική Διεύθυνση Αναγκαστικής Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων και ενσωματώνει τις νέες μεθοδολογίες αναγκαστικής είσπραξης που σήμερα αναπτύσσονται πιλοτικά από την Ομάδα Έργου της Έκτακτης Δομής. Η βασική αλλαγή οδηγεί στην εφαρμογή μιας σειράς επιχειρησιακών δράσεων προσανατολισμένων στον εντοπισμό πηγών αποπληρωμής και στην εν συνεχεία αναγκαστική είσπραξη των απαιτήσεων.

Η είσπραξη ληξιπροθέσμων οφειλών μετά την οργανωτική αλλαγή και την δημιουργία ελεγκτών που θα ειδικεύονται στην αναγκαστική είσπραξη και την πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων που παρέχονται από την ΓΓΠΣ στοχεύει σε σειρά επιχειρησιακών δράσεων:

·Αξιοποίηση των πληροφοριών από Τελωνεία για εισαγωγές – εξαγωγές αγαθών και ταυτόχρονα υπάρχουν οφειλές. Η διασταύρωση θα αξιοποιείται από τους υπαλλήλους του τμήματος εσόδων των Δ.Ο.Υ και τους ελεγκτές αναγκαστικής είσπραξης, ώστε να υπάρχει αμεσότητα στην εφαρμογή των διατάξεων περί κατασχέσεων εις χείρας τρίτων.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

10% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2012

20% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2013

50% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

·Αξιοποίηση των πληροφοριών από το Κτηματολόγιο (διασταύρωσης δεδομένων του Κτηματολογίου με οφειλέτες). Η διασταύρωση θα αξιοποιείται από τους υπαλλήλους του τμήματος εσόδων των Δ.Ο.Υ και αργότερα από τους ελεγκτές αναγκαστικής είσπραξης, ώστε να υπάρχει αμεσότητα στην εφαρμογή διατάξεων περί κατασχέσεων.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

10% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2012

20% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2013

50% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

·Παροχή οδηγιών στις βεβαιούσες αρχές, για υποχρεωτική αναγραφή των συνυπόχρεων με τον πρωτοφειλέτη έναντι του Δημοσίου προσώπων σε κάθε χρηματικό κατάλογο προς βεβαίωση εν στενή έννοια. Σε περίπτωση μη αναγραφής των στοιχείων αυτών, οι κατάλογοι θα επιστρέφονται στη βεβαιούσα αρχή για συμπλήρωση. Η αξιοποίηση των δεδομένων θα γίνει από τους υπαλλήλους του τμήματος εσόδων των Δ.Ο.Υ και αργότερα από τους ελεγκτές αναγκαστικής είσπραξης.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

10% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2012

20% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας

2013

50% των περιπτώσεων κάθε ελεγκτικής μονάδας


9. ΔΡΑΣΕΙΣ ΣΔΟΕ

Όπως και κατά το 2010 θα συνεχιστούν με εντατικούς ρυθμούς οι έλεγχοι του ΣΔΟΕ στις προαναφερθείσες κατηγορίες φορολογουμένων. Θα υπάρξει δε δυνατότητα αύξησης των δραστηριοτήτων του ΣΔΟΕ τόσο μέσω της γενικευμένης χρήσης του Elenxis όσο και με την ένταξη στο Σώμα ικανού αριθμού νέων στελεχών από τους διοριστέους στο Υπουργείο κατά το 2011. Ειδικότερα με βάση τον ετήσιο προγραμματισμό των δραστηριοτήτων του ΣΔΟΕ προβλέπεται:

9.1. Μορφές και Πεδία Ελέγχου

Βάσει στοιχείων της Γ.Γ.Π.Σ. διενεργούνται ήδη - και θα ενταθούν - οι έλεγχοι στις επιχειρήσεις που δεν έχουν υποβάλει δηλώσεις Φ.Π.Α. και λοιπών παρακρατούμενων φόρων καθώς και σε επιχειρήσεις που έτυχαν επιστροφής Φ.Π.Α. λόγω ενδοκοινοτικών παραδόσεων, προκειμένου να διακριβωθεί η τυχόν εμπλοκή τους σε απάτη στον ενδοκοινοτικό Φ.Π.Α. «τύπου εξαφανισμένου εμπόρου – Καρουζέλ».

Εκτιμώμενο - σε ετήσια βάση - ύψος προστίμων και πρόσθετων φόρων: 150.000.000 ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

2.000 έλεγχοι

2012

2.000 έλεγχοι

2013

2.000 έλεγχοι



• Έλεγχοι σε ομάδες ελεύθερων επαγγελματιών (γιατροί, δικηγόροι, λογιστές, μηχανικοί, καλλιτέχνες κ.λπ.)

Διενέργεια ελέγχων προκειμένου να διακριβωθεί, κατά χρήση, εάν έχουν φορολογηθεί τα πραγματικά εισοδήματα. Σύγκριση φορολογηθέντων εισοδημάτων με σύνολο αποκτηθείσας περιουσίας κινητής και ακίνητης. Αντικείμενο ελέγχου αποτελούν επαγγελματίες που σύμφωνα με τα στοιχεία που τηρούνται στο αρχείο της υπηρεσίας έχουν υποπέσει σε παραβάσεις του Κ.Β.Σ. Στις περιπτώσεις αυτές ελέγχεται η κίνηση των τραπεζικών λογαριασμών σε σχέση με τα δηλωθέντα εισοδήματα. Εφόσον εντοπιστούν στους τραπεζικούς λογαριασμούς καταθέσεις χρηματικών ποσών που έχουν προσαυξήσει την περιουσία του ελεγχόμενου και δεν έχουν φορολογηθεί, τότε θα φορολογηθούν ως εισόδημα από υπηρεσίες ελευθερίων επαγγελμάτων, με την επιφύλαξη των διατάξεων περί ξεπλύματος χρήματος.

Εκτιμώμενο - σε ετήσια βάση - ύψος προστίμων Κ.Β.Σ. και πρόσθετων φόρων: 200.000.000 ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

500 έλεγχοι

2012

500 έλεγχοι

2013

500 έλεγχοι



• Έλεγχος «πόθεν έσχες» φυσικών προσώπων, που επιλέχτηκαν με βάση τα παρακάτω κριτήρια:

o Τη μη δήλωση, στην οικεία δήλωση φορολογίας εισοδήματος, ολόκληρης ή μέρους της δαπάνης κτήσης ακινήτων.
o Τη μη δήλωση τοκοχρεολυτικών δόσεων δανείων στα επόμενα, από τη λήψη, έτη.
o Αξιοποίηση πληροφοριών και στοιχείων, που αφορούν τον τρόπο διαβίωσης του φυσικού προσώπου σε σχέση με το δηλούμενο εισόδημα.

Εκτιμώμενο ύψος προστίμων και πρόσθετων φόρων: 50.000.000 ευρώ. Οι έλεγχοι αυτοί θα ολοκληρωθούν το 2011.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

150 έλεγχοι

2012

150 έλεγχοι

2013

150 έλεγχοι



• Έλεγχοι επαγγελματικών σκαφών και σκαφών αναψυχής

Διενέργεια ελέγχων σε επαγγελματικά σκάφη προκειμένου να διακριβωθεί αν χρησιμοποιούνται πραγματικά ως επαγγελματικά ή για προσωπική εξυπηρέτηση των ιδιοκτητών. Σε περίπτωση που διαπιστωθεί ότι δεν χρησιμοποιούνται ως επαγγελματικά εφαρμόζονται οι διατάξεις περί λαθρεμπορίας (υποβολή μηνυτήριας αναφοράς για λαθρεμπορία και επιβολή διοικητικών κυρώσεων).

Διενέργεια ελέγχων σε ιδιωτικά πλοία μικτά επαγγελματικά και αναψυχής με ελληνική ή ξένη σημαία, σε ιδιωτικά πλοία με ξένη σημαία ιδιοκτησίας off shore εταιρίας και σε ιδιωτικά πλοία με ελληνική σημαία, προκειμένου να διακριβωθεί το ιδιοκτησιακό καθεστώς και η εφαρμογή του φορολογικού νόμου (δήλωση του σκάφους στη δήλωση φορολογίας εισοδήματος).

Εκτιμώμενο ύψος Φ.Π.Α. πλέον φόρων από τεκμήρια: 300.000.000 ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

1.000 έλεγχοι

2012

1.500 έλεγχοι

2013

1.500 έλεγχοι



9.2. Αξιοποίηση Στοιχείων

Διασταυρωτικοί έλεγχοι, κατόπιν επεξεργασίας των συγκεντρωτικών καταστάσεων πελατών-προμηθευτών, στους φερόμενους ως εκδότες και ως λήπτες φορολογικών στοιχείων, προκειμένου να διακριβωθεί, η εικονικότητα ή μη των συναλλαγών τους. Επεξεργασία των κατασχεθέντων εικονικών και πλαστών φορολογικών στοιχείων και περαιτέρω αξιοποίησή τους.

Επεξεργασία των κατασχεθέντων φορολογικών βιβλίων και στοιχείων και ελεγκτικές επαληθεύσεις στα βιβλία και στοιχεία των επιχειρήσεων που αυτά αφορούν, προκειμένου να διακριβωθεί εάν έχουν εκδοθεί και εάν έχουν καταχωρηθεί αντίστοιχα τα φορολογικά στοιχεία των εν λόγω συναλλαγών.

Εκτιμώμενο - σε ετήσια βάση - συνολικό ύψος προστίμων (Κ.Β.Σ. – Φ.Π.Α.): 3.500.000.000
ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

1.500 έλεγχοι

2012

1.500 έλεγχοι

2013

1.500 έλεγχοι



• Στοχευμένοι έλεγχοι σε επιχειρήσεις

Έλεγχοι σε επιχειρήσεις που επιλέγονται με κριτήρια όπως:

o Το ύψος των ακαθαρίστων εσόδων.
o Tο χαμηλό συντελεστή μικτού και καθαρού κέρδους.
o Τις επαναλαμβανόμενες χρήσεις με εμφάνιση ζημίας.
o Το υψηλό ποσό δαπανών.
o Το μεγάλο πιστωτικό υπόλοιπο Φ.Π.Α. που δεν δικαιολογείται από το αντικείμενο δραστηριότητας της επιχείρησης.
o Το μικρό ποσοστό απόδοσης Φ.Π.Α.

Εκτιμώμενο - σε ετήσια βάση - συνολικό ύψος προστίμων: 200.000.000 ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

30.000 έλεγχοι

2012

30.000 έλεγχοι

2013

30.000 έλεγχοι



• Έλεγχοι προμηθειών δημοσίου, στους τομείς υγείας, εξοπλισμών, καθώς και δημοσίων λειτουργών (γιατροί Ε.Σ.Υ.)

Έλεγχος επιχειρήσεων που προμηθεύουν δημόσια νοσοκομεία με διάφορα είδη, προκειμένου να διακριβωθεί τυχόν υπερτιμολόγηση αυτών με τη μέθοδο της τριγωνικής συναλλαγής, όπου συνήθως παρεμβάλλεται εξωχώρια εταιρία. Έλεγχος συμβάσεων προμηθειών εξοπλιστικών προγραμμάτων και έλεγχος αντισταθμιστικών ωφελημάτων.

Εκτιμώμενο - σε ετήσια βάση - ύψος προστίμων και πρόσθετων φόρων, ειδικότερα σε γιατρούς του Ε.Σ.Υ. για αδικαιολόγητο πλουτισμό: 100.000.000 ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

100 έλεγχοι

2012

100 έλεγχοι

2013

100 έλεγχοι



• Έλεγχοι σε επιχειρήσεις ψυχαγωγίας – εστίασης

Διενέργεια ελέγχων προκειμένου να διακριβωθεί η έκδοση των προβλεπομένων φορολογικών στοιχείων. Στις περιπτώσεις διαπίστωσης σχετικών παραβάσεων συντάσσεται άμεσα έκθεση ελέγχου και εκδίδεται σχετική Α.Ε.Π. και εφόσον εμπίπτει στα αναφερόμενα στις διατάξεις του άρθρου 13 παρ. 1 του ν.2523/1997, όπως ισχύει σήμερα, υποβάλλεται άμεσα μηνυτήρια αναφορά σε βάρος του υπευθύνου και αναστέλλεται η λειτουργία της επιχείρησης για 48 ώρες.

Εκτιμώμενο - σε ετήσια βάση - ύψος προστίμων : 75.000.000 ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

9.000 έλεγχοι

2012

9.000 έλεγχοι

2013

9.000 έλεγχοι



• Έλεγχοι διακίνησης προϊόντων που υπόκεινται σε Ε.Φ.Κ. (υγρά καύσιμα – καπνικά)

Διενέργεια ελέγχων σε πρατήρια υγρών καυσίμων και σε εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών με τη μέθοδο κλειστής αποθήκης, προκειμένου να διακριβωθεί τυχόν τέλεση αδικημάτων λαθρεμπορίας ή φοροδιαφυγής.

Λήψη δειγμάτων υγρών καυσίμων για χημική ανάλυση προς διακρίβωση τυχόν νοθείας. Σε περίπτωση που διαπιστωθεί νοθεία εφαρμόζονται οι διατάξεις του Ν. 2960/01 περί λαθρεμπορίας, ήτοι κατάσχεση της παράνομης ποσότητας υγρού καυσίμου, ανακοίνωση της αξιόποινης πράξης της λαθρεμπορίας ενώπιον του εισαγγελέως και επιβολή σε βάρος των υπευθύνων πολλαπλού τέλους από το τριπλάσιο έως το πενταπλάσιο των δασμών κ.λπ. φόρων που αναλογούν στην κατασχεθείσα ποσότητα υγρού καυσίμου.

Διενέργεια ελέγχων σε κοντέινερς προκειμένου να διακριβωθεί η ύπαρξη καπνικών προϊόντων που δεν έχουν δηλωθεί για τελωνισμό. Εκτιμώμενο ύψος προστίμων περίπου 135.000.000 ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

2350 έλεγχοι

2012

2350 έλεγχοι

2013

2350 έλεγχοι



• Έλεγχοι ακινήτων που ανήκουν σε εξωχώριες εταιρείες (offshore companies)

Εντοπισμός offshore εταιριών που έχουν στην ιδιοκτησία τους ακίνητα προκειμένου να διακριβωθεί ο πραγματικός δικαιούχος, ο τρόπος κτήσης και η καταβολή των προβλεπόμενων φόρων.

Εκτιμώμενο ύψος προστίμων: 80.000.000 ευρώ.


Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

100 έλεγχοι

2012

100 έλεγχοι

2013

100 έλεγχοι



• Έλεγχοι για την προστασία της πνευματικής ιδιοκτησίας – Πνευματικά δικαιώματα, παραποιημένα προϊόντα

Συνεχείς έλεγχοι σε διάφορες αγορές για τον εντοπισμό προϊόντων απομίμησης, πειρατικών προϊόντων λογισμικού, ήχου-εικόνας. Σε περίπτωση εντοπισμού τέτοιων προϊόντων, αυτά κατάσχονται και ο κάτοχος οδηγείται ενώπιον του Εισαγγελέα με αυτόφωρη διαδικασία. Οι εν λόγω έλεγχοι θα συνεχισθούν με εντατικό ρυθμό, ούτως ώστε να αποκατασταθεί σε μεγάλο βαθμό η εικόνα της χώρας μας στον τομέα του ελέγχου, της πρόληψης και της καταστολής περιπτώσεων εμπορίας και χρήσης των παράνομων αυτών προϊόντων.

Εκτιμώμενο ύψος προστίμων: 10.000.000 ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

170 έλεγχοι

2012

170 έλεγχοι

2013

170 έλεγχοι



• Έλεγχοι για τη διάπραξη οικονομικών εγκλημάτων που αναφέρονται σε επιδοτήσεις, επιχορηγήσεις, ενισχύσεις

Έλεγχος επιχειρήσεων που έχουν ενταχθεί σε επενδυτικά προγράμματα, προκειμένου να διακριβωθεί αν πληρούσαν τις προϋποθέσεις ένταξης. Συγκεκριμένα θα ελεγχθεί η προέλευση των ιδίων κεφαλαίων και η τυχόν εικονικότητα των φορολογικών στοιχείων που αφορούν στην επένδυση.

Εκτιμώμενο ύψος προστίμων: 75.000.000 ευρώ.

Αριθμός Ελέγχων – Δράσεων

2011

150 έλεγχοι

2012

150 έλεγχοι

2013

150 έλεγχοι



• Έλεγχοι σε επιχειρήσεις κατασκευαστικού κλάδου και σε επιχειρήσεις που ασχολούνται με τις αγοραπωλησίες ακινήτων, την επισκευή και συντήρηση

Έλεγχος επιχειρήσεων κατασκευαστικού κλάδου προκειμένου να διακ