![]()
Ρυθμίσεις για ημιυπαίθριους και κλειστούς υπέργειους και υπόγειους χώρους που βρίσκονται εντός του εγκεκριμένου περιγράμματος του όγκου του κτιρίου
ΙΟΥΛΙΟΣ 2009
Ι. Γενικά
Με
την τροπολογία αυτή αντιμετωπίζεται κατά τρόπο ρεαλιστικό, ολοκληρωμένο και
μακροπρόθεσμο ένα εκτεταμένο φαινόμενο αλλαγής χρήσης χώρων εντός του
εγκεκριμένου από τις οικοδομικές άδειες περιγράμματος του όγκου των κτιρίων.
Συγκεκριμένα αντιμετωπίζονται θέματα αλλαγής χρήσης σε ημιυπαίθριους χώρους,
υπέργειους χώρους στάθμευσης οχημάτων αποθηκών και υπόγειους χώρους, με
δημιουργία ασφαλιστικών δικλείδων αποτροπής του φαινομένου στο μέλλον.
Για το σκοπό αυτό: α) Θεσπίζονται μέτρα που
καταργούν τις πηγές οι οποίες διευκόλυναν την αυθαίρετη αλλαγή χρήσης και β)
μετά την κατάργηση αυτή των πηγών αυθαιρεσίας τακτοποιούνται οι μέχρι τώρα
εκκρεμότητες αυτής της κατηγορίας. Ο συνδυασμός αυτός είναι αναγκαίος γιατί δεν
νοείται τακτοποίηση αυθαιρεσιών αν προηγουμένως δεν λάβεις μέτρα να μην
επαναληφθούν τα ίδια φαινόμενα στο μέλλον. Αυτό είχε συμβεί δυστυχώς στο παρελθόν (ν.1337/1983, ν.1512/1985) όπου
είχε νομιμοποιηθεί τεράστιος αριθμός αυθαίρετων κτισμάτων, εξ ολοκλήρου
αυθαιρέτων χωρίς να ληφθούν αποτελεσματικά
μέτρα να μην επαναληφθούν στο μέλλον τα ίδια.
Επισημαίνεται
ότι η ρύθμιση των προτεινόμενων διατάξεων αναφέρεται μόνον σε αλλαγή χρήσης
χώρων που βρίσκονται εντός του εγκεκριμένου περιγράμματος του όγκου του κτιρίου.
Για αρχιτεκτονικούς λόγους, το 1985, νομοθετήθηκε
για πρώτη φορά η δυνατότητα δημιουργίας στις οικοδομές ημιυπαίθριων χώρων μέσα
στον όγκο του κτιρίου χωρίς να προσμετρώνται στον συντελεστή δόμησης. Μέχρι
σήμερα υπολογίζεται ότι ένα πολύ μεγάλο ποσοστό των οικοδομών που έκτοτε
ανεγέρθησαν έχουν τέτοιους χώρους, τους οποίους όμως οι ιδιοκτήτες, οι
αγοραστές και οι κατασκευαστές, εκμεταλλευόμενοι την αδυναμία των αρμόδιων
υπηρεσιών να ελέγχουν αυθαιρεσίες, τους έχουν μετατρέψει σε κύριους χώρους
κατοικίας.
Στην αλλαγή χρήσης των ημιυπαίθριων χώρων
συνετέλεσε και το γεγονός ότι οι διαστάσεις κάθε χώρου επέτρεπαν τη δημιουργία
ολόκληρων δωματίων όσο και το ότι ήταν δυνατή η συγκέντρωση των ημιυπαίθριων
χώρων μιας πολυώροφης οικοδομής σε έναν ή δύο ορόφους. Η πείρα έχει αποδείξει
πως τέτοιες παραβάσεις εντοπίζονται και ελέγχονται μόνο μετά από καταγγελία.
Και οι περιπτώσεις αυτές είναι ελάχιστες.
Με τη ρύθμιση που προτείνεται, λαμβάνονται μέτρα με
σκοπό την αποτροπή του φαινομένου αυτού. Εφεξής οι ημιυπαίθριοι χώροι μιας
οικοδομής κατανέμονται αναλογικά σε κάθε όροφο, περιορίζονται στο 15% του
συντελεστή δόμησης από 20% που ίσχυε, ενώ το βάθος τους πρέπει να είναι ίσο ή
μικρότερο των 1,80μ. Με τον τρόπο αυτό δεν είναι πλέον δυνατή η μεταφορά όλου ή
μέρους του ημιυπαίθριου χώρου σε άλλο όροφο. Επίσης με τον περιορισμό του βάθους στα 1,80μ δεν είναι
δυνατή η δημιουργία αυτοτελούς δωματίου.
Ίδιο πρόβλημα έχει δημιουργηθεί και με τους
ισόγειους κλειστούς χώρους στάθμευσης επιβατικών αυτοκινήτων που μέχρι τώρα δεν
υπολογίζονταν στον συντελεστή δόμησης. Οι χώροι αυτοί μετά τη δημιουργία τους
άλλαζαν χρήση και μετατρέπονταν σε χώρους κατοικίας, καταστημάτων, γραφείων
κλπ, δηλαδή σε χώρους που μετρούν στο συντελεστή δόμησης. Για την κατάργηση και
αυτής της πηγής παρανομίας οι χώροι αυτοί πλέον υπολογίζονται στον συντελεστή
δόμησης.
Προς τον ίδιο σκοπό κινείται και η προτεινόμενη
ρύθμιση ότι οι υπόγειοι χώροι σε οικοδομές εντός σχεδίου και εντός ορίων
οικισμών έχουν εφεξής οροφή που σε κανένα σημείο δεν θα υπερβαίνει τα 0,80μ,
αντί του ισχύοντος 1,50μ, από την οριστική στάθμη του εδάφους. Έτσι δεν
προσφέρεται η χρησιμοποίησή τους ως χώρων κύριας χρήσης και ουσιαστικά εκλείπει
η δυνατότητα δημιουργίας υπογείων που μετατρέπονται σε κατοικίες, κλπ.
Αφού πλέον αντιμετωπίζεται κατά πάγιο τρόπο και
αποτελεσματικό για το μέλλον το υπόβαθρο αλλαγής χρήσεων μέσα στο εγκεκριμένο περίγραμμα του όγκου του
κτιρίου, επιχειρούμε να θεραπεύσουμε και μία πληγή που αποτελεί ένα τεράστιο
κοινωνικό πρόβλημα που δημιουργήθηκε κατά το παρελθόν.
Για το λόγο αυτό αντικαθιστούμε τα πρόστιμα
ανέγερσης και διατήρησης, τα οποία άλλωστε όπως είναι γνωστό σε όλους δεν
επιβάλλονται, με εφάπαξ εισφορά που καταβάλλεται εντός έτους από την ψήφιση του
νόμου.
Η εισφορά υπολογίζεται στο 10% της αξίας του χώρου
που τακτοποιείται με βάση την τιμή ζώνης που ισχύει στην περιοχή του ακινήτου
σύμφωνα με το σύστημα αντικειμενικών αξιών.
Μετά την εξόφληση της εισφοράς δεν επιβάλλονται
πρόστιμα ανέγερσης και διατήρησης, οι χώροι αυτοί διατηρούν τη χρήση στην οποία
έχουν μετατραπεί.
Δεδομένου ότι ο αριθμός των χώρων αυτών που άλλαξαν
χρήση υπερβαίνει
Σε περίπτωση που οι ιδιοκτήτες δεν τακτοποιήσουν
τους χώρους αυτούς κατά την προτεινόμενη διαδικασία, τότε οι χώροι αυτοί
υπάγονται στις διατάξεις περί αυθαιρέτων και επιβάλλονται πρόστιμα ανέγερσης
και διατήρησης.
ΙΙ.
Ειδικότερα επί των προτεινομένων διατάξεων:
Άρθρο 1
Στην παράγραφο 1 ορίζεται ότι για τις αιτήσεις έκδοσης αδειών που κατατίθενται μετά την
ισχύ του νόμου οι ημιυπαίθριοι χώροι, που δεν μπορεί να υπερβαίνουν το 15% του
συντελεστή δόμησης, κατανέμονται αναλογικά ανά όροφο και οι χώροι αυτοί πρέπει
να έχουν πλάτος τουλάχιστον 2,5μ και βάθος μικρότερο ή ίσο του 1,80μ.
Στην παράγραφο 2 προβλέπεται η δυνατότητα διατήρησης της χρήσης κλειστού χώρου στον
οποίο έχει μετατραπεί ο ημιυπαίθριος χώρος που έχει κατασκευαστεί βάσει αδείας
που έχει εκδοθεί μέχρι 2 Ιουλίου 2009 εφόσον η νέα χρήση δεν απαγορεύεται στην
περιοχή του ακινήτου, υποβληθεί σχετική αίτηση με τα οριζόμενα στη διάταξη
δικαιολογητικά και καταβληθεί η προβλεπόμενη εισφορά.
Η αίτηση υποβάλλεται είτε απ’ ευθείας στην
πολεοδομική υπηρεσία εντός ανατρεπτικής προθεσμίας έξι (6) μηνών από την ισχύ
του νόμου είτε με συστημένη επιστολή εντός τεσσάρων (4) μηνών από την ισχύ του νόμου. Με την αίτηση
κατατίθεται και παράβολο 250€ για κάθε αυτοτελή διηρημένη ιδιοκτησία το οποίο
δεν επιστρέφεται, αλλά συμψηφίζεται με την οφειλόμενη εισφορά.
Η πολεοδομική υπηρεσία ελέγχει την πληρότητα του
φακέλου και αν υπάρχουν ελλείψεις ενημερώνει τον ενδιαφερόμενο, που πρέπει
εντός 15 ημερών να τις συμπληρώσει.
Η εισφορά υπολογίζεται από την πολεοδομική υπηρεσία
και είναι ίση με το 10% της αξίας του χώρου που τακτοποιείται, με βάση την τιμή
ζώνης που ισχύει στην περιοχή του ακινήτου, σύμφωνα με το σύστημα
αντικειμενικών αξιών του ΥΠΟΙΟ.
Αναγράφεται σε ειδικό έντυπο που αποστέλλεται στον
ενδιαφερόμενο, ο οποίος πρέπει να καταβάλει την εισφορά εντός έτους από την
ισχύ του νόμου είτε εφάπαξ είτε σε τρεις ισόποσες δόσεις, η πρώτη των οποίων
πρέπει να καταβληθεί εντός 9 μηνών από την ισχύ του νόμου. Αν μέσα στην
προθεσμία αυτή καταβληθεί ολόκληρη η εισφορά παρέχεται έκπτωση 10%.
Επίσης προβλέπονται τα ποσά που αποδίδονται στην
πολεοδομική υπηρεσία για αμοιβές προσωπικού που θα ασχοληθεί με τη διαδικασία
και αυτά που αποδίδονται στο ΕΤΕΡΠΣ.
Περαιτέρω προβλέπεται ποσοστό 20% επί της ελαχίστης
αμοιβής μελέτης που ισχύει για τις οικοδομικές άδειες ως αμοιβή των μηχανικών
που τυχόν θα συμπράξουν στη διαδικασία αυτή.
Ορίζεται επίσης ότι με την υποβολή της αίτησης και
των αρχικών δικαιολογητικών,
αναστέλλεται κάθε διαδικασία επιβολής κυρώσεων, μετά δε την πλήρη
εξόφληση της εισφοράς δεν επιβάλλονται πρόστιμα ανέγερσης και διατήρησης για
τον ημιυπαίθριο χώρο που τακτοποιήθηκε. Οι χώροι για τους οποίους δεν θα
υποβληθεί αίτηση ή δεν θα περατωθεί η διαδικασία τακτοποίησης τους υπάγονται
στις διατάξεις περί αυθαιρέτων και επιβάλλεται πρόστιμο ανέγερσης ίσο με το 30%
της αξίας του αυθαιρέτου με βάση την τιμή ζώνης που ισχύει στην περιοχή του
ακινήτου, σύμφωνα με το σύστημα αντικειμενικών αξιών του ΥΠΟΙΟ όπως αυτό θα
ισχύει κατά το χρόνο που θα διαπιστώνεται η παράβαση και περαιτέρω πρόστιμο
διατήρησης 5% της αξίας του αυθαιρέτου με βάση την τιμή ζώνης για κάθε χρόνο
από την ανέγερση μέχρι την κατεδάφιση ή την έκδοση ή αναθεώρηση οικοδομικής
άδειας.
Άρθρο 2
Στην παράγραφο 1 ορίζεται ότι οι υπέργειοι κλειστοί χώροι στάθμευσης επιβατικών
αυτοκινήτων προσμετρώνται στο συντελεστή δόμησης του οικοπέδου.
Στην παράγραφο 2 ορίζεται ότι η οροφή των υπογείων δεν μπορεί να υπερβαίνει το 0,80μ από
την οριστική στάθμη του εδάφους.
Στην ίδια παράγραφο ορίζεται ότι οι υπέργειοι
στεγασμένοι ανοικτοί όμως χώροι στάθμευσης δεν προσμετρώνται στο συντελεστή
δόμησης.
Στην παράγραφο 3 ορίζεται ότι τα προαναφερόμενα ισχύουν και για τις προσθήκες.
Στην παράγραφο 4 ορίζεται ότι οι διατάξεις των παρ. 1, 2, 3 εφαρμόζονται για τα κτίρια
των οποίων οι αιτήσεις έκδοσης οικ. άδειας κατατίθενται μετά την ισχύ του
νόμου.
Τέλος, στην παράγραφο 5 προβλέπεται ότι η δυνατότητα τακτοποίησης
αφορά και στους υπέργειους και υπόγειους κλειστούς χώρους κτιρίων που έχουν
αλλάξει χρήση, εφ’ όσον αυτή δεν απαγορεύεται στην περιοχή, με τους ίδιους
όρους και προϋποθέσεις που αναφέρονται στο άρθρο 1, παρ. 2 για την τακτοποίηση
των ημιυπαίθριων χώρων εκτός από το
παράβολο το οποίο ορίζεται σε 350€.